Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
90r
JPEG-Download
 

8.*n 8

AD PISONEM 90

A nitamq; humanæ menti rerum omniũ eſſe notitiam: quæ tum deniqʒ ſeſe pandit, qũ vſus expoſtu-

lat. Vrigitur artis medicæ peritiam in te filij ſollicitudo, nihil nobis tale expectantibus, aperuit, itavir elegans& ingenioſus cum ſis, legendis de theriaca verlibus intentus eras, procurabasqʒ cum il-lius vires& temperaturã cognoſcere, tum quantitatis modũ,& vſus opportunitatem intelligere.ThHeriacæ Commendotio,& Dignotio, principumq;: Romanor um haac tu re Studium. CA P. 2.8 vera celebratiſſima eſt apud omnes homines partim ob promiſſionum certitudinẽ,partim ob actionum efficaciã. Nullus. n. vnq; traditur occubuiſſe, qui cõmorſus ab hiſce fe-ris quæ conſueuerũt necare, theriaca ſubito ſumpfiſſet. Ac ſi quis prius ipſam bibat, indeqʒ paulopoſt ab aliquo ſerpente feriatur, irritum eſſe venenũ illud compertũ eſt: Quod ſæpenumero com-plures magiſtratus, qui mortis& vitæ poteſtatem habẽt:& vtrũ quæ promittitantidotus præſtarequeat, dignoſcere volũt: in hominibus ob aliquod perpetratum facinus carnificinæ adiudicatis ex-periuntur. Nos autẽ qui in hominibus periculum facere non poſſumus, in alijs quibuſdã alalibusverum de ipſa iudicium ſumere tẽtamus. Accipimus. n. gallos non dormi enutritos& contubernales noſtros, verum ſylueſtres, ſicciori cum ſint tẽperatura: deinde iniectis ſerpentibus, illos qui the-riacam non biberintʒ illico mori videmus:alios autẽ qui biberunt, conſiſtere,& vitam etiã poſt ictũ

B retinere. Nonnunq;; vero& hoc pacto, num adulterata ſit experiri conuenit. Data prius theriaca,

poſtmodum exhibemus medicinam aluum ſubducentem: ac, ſi qui aſſumpſit non purgatur, opti-mam iudicamus antidotum fuiſſe, quoniã purgari prohibuit eũ, qui purgàntem medicinã aſſum-pſerat. Atqʒ heærc probatio nunq; nos fefellit quin yeram theriacam agnoſceremus. Multæ quippefiunt ab impoſtoribus hac etiam in re fraudes: vulgusq; ſola theriacæ ama deceptũ& iſtis quibusars eſt mercennaria, non recte compoſitam antidotum multa pecunia redimit. Etenim aliqui repe-riuntur qui quanq; valeant, toto tñ vitæ ſuæ ſpatio theriacam ſine intermiſſione ſuſci piunt, præſer-tim qui propter ſiniſtros& illiberales mores ſecuri non viuunt, ſed mortẽ ſibi per inſidias ab ini-micis impendere ſemper exiſtimant. Aliqui vero ſingulis diebus incolumitate corporis ducti the-riacam alſum unt, quemadmodum nos Marcum Antoninum, qui paulo ante Romanum im periitſumma integritate adminiſtrauit,& corporis ſui temperamentum exacta prudentia cognouit, abũ-de quaſi delicato quodam cibo, vſum nouimus. Ab illo enim auctoritas medicamento ampliorcreuit, cum eius efficacia latius inter hoĩes diuulgaretur: ſiquidem cum Imperator vitam ſanã tra-duceret vtilitatis fidem antidotus maiorem obtinebat. Verum Antonini quidẽ temporibus opusſolummodo theriacæ cõis fuit ſanitatem Principis intuẽtibus: his autem Im peratoribus, vſus etiam

O publicus euaſit. Licet. n. omnibus nobis ab ipſis petere,& tradita per manus antidoto liberaliter cu

rari, quoniam non ſolum cunctos excellunt, ꝙ a dijs imperium ſilit adepti, ſed etiam quia libenterin vniuerſos oĩa bona deos imitati conferunt: tantumq́; gaudium concipiunt, quanto fuerint inco-lumitatem ab ipſis conſecuti, Maximam imperandi partem arbitrantes, cõis ſalutis procurationẽ:quæ res me magis in admirationem ipſorum traxit. Neqʒ enim de theriaca ſolummodo curam ha-bent, verũ ita ſunt hominibus in rebus benignij vt ſi quando quiſpiam amicorũ antidoto egeat, mi-randum ſit quanta promptitudine, quantaq; animi propenlioneipſam cõicent. Non em̃ theriacæcompoſitionè in neceſſitatem vſus differunt, ſed repentinis occaſionibus, improuiſisq́ʒ euentibus,promptam, paratamq decenter habent. Quo tempore igitur Antipatrus, cui græcas epiſtolas ſcri-bere cõmittebant,& ob morum grauitatem exactamq; Thetoricæ artis peritiam honoris plurimũdeferebant, in renalem morbum incidens, grauia& irremediabilia pateretur, laude dignũ eorumſtudium pro ſalute amicorum ſuſceptum vidi, mirabilemq́; in admouendis remedijs concertatio-nem. Sic enim varijs differentibusq; ſymptiomatis oceurrentes, morbo repugnabant, vtoptimimedici& omne vitæ tempus in re medica exercitati conſueuerunt. Amicam vero mihi præ cæte-ris Arriam, eximie commendatam& ipſam ab Imperatoribus, ꝙ philoſophiæ diligenter operam

D garet,& præcipue Platonis lectione delectaretur, non leuiter olim ægrotantem ſanarunt. Labora-

bat. n. ventriculi languore, atqʒ ideo ita ſupine decũbebat, vt ne cibum quidẽ accipere valeret: vndepericulum ipſi imminebat, ne defectu nutrimenti periret. Func itaqʒ ſicut expertiſſimi ſolent me-dici, mulierem curarunt vinum abſynthio medicatum, me commonſtrante, propinantes. Mox em̃vt tale vinum bibit,& ſtomachum roborauit,& celeriter cibi appetẽtiam recepit. Illud vero, quodin filio tuo contigit. vt recorderis adhuc, eredibile eſt. Collecto ſiquidem abſceſſu, tu quidem, vtbonus pater, incilionem tardabas: tempus autem feſtinam puris emiſſionem ſuadebat: illi dato me-dicamento nos ea in re magna ſollicitudine liberarunt. Nam ſuperimpoſitum emplaſtrum ſubie-ctum locum inciſione citius aperuit,& omnem incluſam ſaniem ſic eduxit, vt dolorem ea de cauſapuer deinceps ſentiret nullum. f öCur è Multis Autidotus cumpomatur, Inſitamq; Rebus omnibus eſſè M irtutem, quam ratio.ue ſenſl 2 zuucſtigamus. a 5 n

. Alem igitur diligentiam circa hæc medicamenta, ſicuti vides, cum noſtri Imperatores ha-

beant, merito theriacam quoq; ſumma cura conficiunt. Cum. n. ſingula quę imponuntur, ipſidiligenter adeo examinẽt vt ne minimam quidem rem contemnant, propterea miraàndos effectusProducit Ni ſicut noſti, Theriaca, quemadmodum multis è rebus cõponitur, ita quàm plurimos

N Quinta Claſſis. MMMMM ij vſus