LIBER PRIMVS 10

A multùm calidus primo: quoniã tepidus locus vina facile acida reddit. Si vero duobusaut tribusan-nis frigido loco repoſita, hona manſerint, in cellam calidã ſatis transferri poſtea deſiderant, nec vndtepida temperataqʒ indigent. Reperiuntur tamen quædam vina vſqueadeo aquoſa& debilia, vtfrigus ne a principio quidem ferant: Quæ pater meus experiendi gratia cum in calidiſſimã cellamdetuliſſet, ſtoœæbe cùm multa tum calida plenas lagœnas contexit: voti cõpos effectus, nung dein-ceps acidum vinum habuit, ſed q; celerrimè vetus effectũ. Quo modo autẽ vnuſquiſque cellã vi-natiam calidam ſibi cõparare poſſit, vt& pater meus, iam exponam. Apud nos omnibus in agrisatria magna extruuntur, quæ focum in quo ignis accenditur, in medio habent: nec procul inde iu-mentorum præſepia ſunt vel vtraqʒ ex parte dextra& ſiniſtra, vel ex altera ſaltem. Furni autem ſo-co iuncti ſunt ab anteriori parte, quæ ad fores totius domus ſpectat. Tales itaqʒ ſunt domus omnesin agris etiam ſi frugalius ædificatæ ſint. Nam quæ maiorĩ cura fabricatæ ſunt, exedram habentèregione ianuæ ſitam ad parietem qui intus eſt,& vtrinque cubicula: quibus aliæ celle, quemad-modum& in multis cauponis in circuitu trium,& ſæpe quatuoratrij parietum diſpoſſtæ ſuperin-cumbunt. Ex his autẽ omnibus cellis ea plurimum ab vtroqʒ latere contegitur, quæ exedræ inſtat,

quamq; pater meus vino reponendo eligebat, quod in dolijs deferbuiſſet. Nam vt firmiora vina

B prius ꝗᷓ ferueant in fidelias trans ferre, ic nfirma calido iii loco ſeruare, noſtrates ſolent. Melior autẽad id ea cella eſt quæ ad meridiem ſpectat,& à ſeptentrione auerſa eſt. Herba vero quædã apud nosinuenitur fruticoſa, calida,& acris valde, parumper redolens, quam incolæ colymbadẽ;, alij ſtœbẽappellant, ad præſeruandum vina aptiſſima. In hac itaque fidelias ruſtici collocant, atqʒ parietẽ vnũſuperioris celſæ qui in atrium reſpicit, in quo furnum& focum eſſe diximus, amplis feneſtrisape-riunt agnoſcentes calorem per feneſtras ingreſſurum cellam, in qua fideliæ repoſitæ ſunt. Cella igitur vinaria partim calore ex atrio aſcendente calefacta, partim herba ſtœbe fota, vinum quodcunqʒrepolitum aceſcere non ſinit. Quòd ſi quis magis adhuc hoc conſequi, nec vnꝗᷓ aberrare, deſide-rat, vinum fidelijs infundat non nouis, ſed alijs, e quibus antiquum vinum iam exhauſtum ſit. Si-milem quoq; morem ſeruandi vinum& in Italia obſeruaui, in agro Neapolitano,& N eapoli vici-no colle, quem FTrifolinum appellant: multisq; alijs in locis Italos accepi, ita vinum calefaciendopræſeruare. Verum eiuſmodi vinum vt firmius euadit, ſic& capitis dolorem facilius parit, eamq;ʒex fumo qualitatẽ acquirit. Fugienda ſunt autẽ omnia eiuſmodi vina nec medicamentis admiſcenda, quæ corpus intrant: nam in emplaſtris& id genus alijs medicaminibus quæ foris admouentur,ſi optima deſint, talibus quoqʒ vti nihil prohibet. Eligenda ſunt itaque in conficiendis antidolis vi-

4 na ſuapte natura firma, inter quæ Falernum non hac re ſolùm excellit; verum& omnibusalijs doti-bus antiſtat: eligendumſq; ex lernis id quod non dum elt vetuſtate amarum, vt aliqui faciunt, hacin re ab ijs qui theriacam ritè conficiunt, aberrantes. Cum enim audierint id quod ſem per ab omnibus dici ſolet, ſeneſcere cætera temporis diuturnitate præter vina, ſummè vetuſtum vinum admi-ſcent. Neqʒ vero hac in re vna delinquunt, ſed in alia etiam peccant, dum ex eo quantum admiſcere

debeant, coniectare neſciunt, ꝙ in libris medicinarum cõpoſitionem continentibus quantum vini

infundere conueniat, expreſſum non ſit. Cum autẽ Falerni genera duo reperiantur quæ ſeſe vir-tute nihilo ſuperãt, dulcius, quod Fauſtianum propriè appellant, gratiorem antidotum facit. Quẽ-admodum ergo qui fugiens vinum;& aceſcere ſolitum antidotis adhibent, magnopere peccant,nam tametſi nullum de ſe vitium habeat, cõmiſtum tamen rebus alijs plerunqʒ aceſcit: ſic& qui Falernum eximiæ vetuſtatis immittunt, errant: ipſum nanqʒ antidotos amaras reddit.1105 De Melle Componemdis Cantidotis idonco. CAP. 4.V El quoque vetus admodum alius quidam medicus, vt& de falerno vino diximus, imponeIVI bat, tali ratione motus. Si mel quod optimum antea videbatur admiſtit antidotis vinoſumeffectum eſt, tutius eſt multo illud mel admiſcere, quod ſicut& vinum, tem poris longitudine con-D ſtet incorruptum eſſe. Atque hoc ſanè mel vetuſtate ſubamarum tum fuit: poſteaqʒ plus etiamquàm par fuerat coctum, magis adhuc amarum euaſit, id quod omni vetuſto melli, ſimulatqʒ de-coctum fuerit, euenire ſolet. Atque hoc admirabile non eſt, cùm etiam ſi coctum non ſit, dulcedi-nem tamen cum amaritudine vetuſtate cõmutet. Pater meus mel quoddaã habuit ita amarũ, ac ſi inPonto natum foret, eo in tractu, vbi ex abſinthio apes mel colligunt. Id ipſum tamen& Athenien-ſe& optimũ fuiſſe dicebat, verum temporis diuturnitate amar euaſiſſe. Hoc quoniã inutile mihividebatur etiã poſt patris obitum, nunc vſque ſeruamus, amarumq; adhuc plus quã tunc fuerateffect eſt,& nigrius: non tamen craſſius multo euaſit, id quod mellis optimi præcipuum indiciũeſt. Siquidem mel quod in Eleunte Cherſoneſi naſcitur illo in loco, vbi Proteſilai fanum extat,quãuis diu eaſdẽ conditiones habeat quas& hymetiũ, craſſius tamen& conglobatius proceſſu temPoris efficitur. Conijcienda ſunt igitur in antidotos mella quantum fieri poteſt, optima, hymetia,thaſia, aut certè attica: quibus ſi careamusè Cycladibus aduectũ mel imponemus quodcunque ſi-milius attico fuerit. Quanquam in Iſthmo quoque bonum mel prouenit, ita Iſthmiacum, à locovbi naſcitur, cognominatũ: Sicut& Fubreũ, quod& ipſum, nomen adeptũ eſt. Celebrata autemmella hæc ſunt· Nã mel in alijs etiã regionibus optimũ conficitur, ſed cũ ob exiguitatẽ ab incolistotum abſumatur, in alias prouincias non exit, nomenq;ʒ idcirco vllũ non habet. Noſtra. ina Aſia

*