Buch 
Macrobe (oeuvres completes), Varron (de la langue latine), Pomponius Mela (oeuvres completes) : avec la traduction en français / publiées sous la direction de M. Nisard
Entstehung
Seite
184
JPEG-Download
 

184

MACROBE.

vier), et voulut qu’il fût le premier mois de l’an-née, parce qu’étant consacré au dieu à la doubleface, il voit la fin de l’année qui vient de s’écou-ler, et regarde le commencement de celle quis'ouvre. Numa consacra le second mois à Ve-bruus, qui est regardé comme le dieu des lus-trations. Or la ville devait être purifiée durant cemois, dans le cours duquel Numa institua aussiles sacrifices aux dieux Mânes. Bientôt les peuplesvoisins, adoptant la division de Numa, commen-cèrent à compter dans leur année le nombre demois et de jours réglé par Pompilius; mais ilsdifféraient en ce qu’ils comptaient leurs mois al-ternativement de vingt-neuf et de trente jours.Peu de temps après, en l’honneur du nombreimpair, dont la nature avait révélé le mystèreavant Pythagore,Numa ajouta à l’année un jour,qu’il donna au mois de janvier, afin de conserverl'imparité tant dans l’année que dans les mois,celui de février seul excepté. En effet, douzemois, s’ils étaient tous pairs ou impairs, produi-raient nécessairement un nombre* pair; au lieuqu’un seul mois pair rend le nombre total desjours de l’année impairs. Ainsi donc janvier,avril, juin, sextilis, septembre, novembre,comptaient vingt-neuf jours; ils avaient leursnoues le 5, et comptaient dix-sept jours, depuisles ides jusqu’aux calendes; tandis que mai,quintilis et octobre comptaient chacun trentejours; ils avaient leurs noues le 7, et, commeles précédents, comptaient dix-sept jours depuisles ides jusqu’aux calendes qui les suivent. Leseul février resta formé de vingt-huit jours;comme si l’infériorité et la parité du nombrefussent appropriés aux dieux infernaux.

lincm, futuriquc principia. Sccundum dicavit Fcliruo deo,qui liistrationum polens créditai'. I.ustrari autcm ca mensecivitalem necesse crat, quo slaluit, utjusta Dits Mandaisxolvercntur. Numa; ordinationcm linitimi mox secuti, lo-lidcm diebus, totidcmquemensibas, ut Pom11i 1 io plaçait,ammni suum coinputare coeperunt. Sed hoc solo discrepa-Irant, quod menses undetricenam tricenumque numéro al-tcrnaverunt. Paulo post Numa in honorent imparis numeri,srcretum hoc et ante Pythagoram parturiente natura,unumndjecit diem, qucm Januario dédit, ut tam in nuno, quantin mensibussingiilis, prie ter anamFebruarium, impar Hu-meras servarelar. Nam quiadnodecim menses, si singulimit pari atit impari numéro putarentur, consummationemparent faccrent : unus pari numéro institutns, universampatalionem imparem fecil. Januarius igitur, Aprilis, Ju-oius, Sextilis, Scptember, November, Uecember, andetri-cenis ccnsebantur diebus, et (|iiintaaas Nonas liabebant :ac post Idus in omnibus a. d. septimam dccinnnn Kalen-dascomputabatur. Martius veto, Majas, Quintilis et Oc-tober, dies tricenos singulos possidebant. Nonæ in bisaeptimanæ erant. Siiniliterque post ldus, decem et septemdies in singulis usque ad seqaentes Kalendas putabantar.Sed soins Februarius viginti et octo rctinnit dies : quasiinferis et deminatio, et par mimeras conveniret. Cam ergoRomani ex bac distributione Pompilii ad lunæ cursum,

Les Romains ayant donc, d’après cette divisionde Numa, conforme au cours de la lune, supputéleur année comme les Grecs, durent, nécessaire-ment établir comme eux un mois intercalaire. Carles Grecs s’étant aperçus que c’était inconsidéré-mentqu’ils avaient divisé l’annéeen trois cent cin-quante-quatre jours (puisqu’il résultait du coursdu soleil, qui parcourt le zodiaque en trois centsoixante-cinq jours et un quart, qu’il manquaità leur année onze jours et un ([liait), ils établi-rent les intercalations, qu’ilssoumirent à une règlefixe. Ils intercalèrent donc, chaque huitième an-née, quatre-vingt-dix jours, qu’ils divisèrent entrois mois de trente jours chacun. Les Grecs enusèrent ainsi, parce qu’il était incommode et mal-aisé d’intercaler, chaque année, onze jours et unquart. Ils préférèrent donc prendre ce nombrehuit fois, et deces quatre-vingt-dix jours, qui sontle produit de onze jours et un quart îhultipliéspar huit, en former trois mois, divisés ainsi quenous l’avons dit. Ils appelaient ecs jours ûirEp-ÊatvovTCç (surabondants), et ces mois lp.êo>.iaoui;(intercalés). Les Romains voulurent adoptercet arrangement ; mais cc fut sans utilité, par-ce qu’ils ne tinrent pas compte du jour qui,ajouté en faveur du nombre impair, comme nousl’avons dit plus haut, se trouvait en sus de lasupputation des Grecs. Par l’effet de cet accident,l’intercalation octennaire ne pouvait rétablir larégularité ni dans l’ordre ni dans le nombredes jours. Comme l’erreur ne fut pas d’abordaperçue, on se mita compter à l’exemple desGrecs, en ajoutant quatre-vingt-dix jours de sup-plément pour chaque huit ans. On les divisait enquatre intercalations,-dont deux de vingt-deux

siciil (.ixei, milium propriuni compiitarent, necessarioet intei calai cm menseni instituer'uni mure Grieconim. Namet Grand, cum aninuuhcilerent, temere se tiecentis qiiin-qiiaginla quatuor diebus ordiuassc aiimiiu, (ipioniain ap-pareret de solis cursu, ipti tiecentis sexaglnta ipiimpiediebus et (piaillante /.udiacufii conficil, deesse aiiiiu suoundeeim (lies et qnadrantem) intercalares stata ralioneconiiiienli sunt : ila ut octavo quelque anno iionagintadies, ex quibus très menses Iricemlm dieriim composue-runt, intercalaient. Id Grand fecerunt, qiiiniiam cnil ' p 1 -rosum atque difficile, omnibus annis nndeeim dies niqua-draiitem intercaiare. Itaque maluenint liiine mimeiiiinoelies multiplicare, et nonaginta dies, ipii nasetlnliir, siquadrans cum diebus undeeim octiesconiponatin , inseicre,in tics menses, ut diximus, distribuendii.s : luis (lies Curep-gaivovToiç, menses vero èy.S oXipouç appellitabant. Huneergoordinem Romanis quoqtie imitai! placuit : sed frustra.Quippe fugit eos, iinum diem, sicut supra admonuimiis,addituin a se ad græciim nimicrum, in lionorcm iinjiarisnumeri. Fa ie per octemiiiun convcnirc mimerus niqueordo non polcrat. Sed nondum hoc, errore compevtt , perocto annos nonaginta quasi superfundendos Gra'tônniiexemplo computabant dies; alternisqiie annis liinos et vi-cenos, allcrnis ternos et vicenos intercalares ex[)ensabanlintercalalionibus quatuor. Sed octavo qnoqne anno inter-