Band 
[Supplementum. Volumina XIII et XIV.]
Seite
50
JPEG-Download
 

•J

Disputatio _F1L Cap. 111.

ge majora inde orirentur incomßjj^g,

in,

exitium Reipubl. saepenumero

igitur haec, praecaveantur a salutidioso Principe; necesse habete*

Ii8 eligere , quod minus est, . ^

alias severissime vindicanda,tum ante rationem est , ut Alexander ^ ^ #‘|jlib. 7. c. 7. & salus publica ftipref* 1 ^ grr j^^quae vix obtineretur unquam, 11 asubditorum connivere Princep" cHinc lupanaria in quibusdam °ssn l ^l:

pter nimiam populi fui lascivia'- 11 - eoQnim damna, quot graviora_ f ce tbeneficio averruncentur, fi ul f U r 0 $

quae si e contrario exesse jubere 11 ^ja. ^adulteriis , caedibus replerentur 0adeo non temere ista aut inconmtur, prout nonnullis videtur P 0 ^ c<Qqui gravisiime invehuntur & l-^iL 1tiorum plaustra projiciunt in R eS P c jvi t3 Vlerantur lupanaria ; & omnibus ea efrt”exigenda fideliter suadent. Sedu°^indignentur boni illi viri: P^ c3 !ipjt>' j ytius, non eadem qua in se talia 0 0 op l1 ftC lVhonesta atque turpia; sed moribus ^cl. y

aestimari. Neque eorum consisium,^^-

um verum potius perniciosum, n c 4*- ^ ^3,

sum judico iis Rebuspub. in qtubus^ ^tionem majoris mali'omnino st , VConf. Bod. Metb. cap. 2. Princeps

^‘idisy

liciter imperaturus est, leges

i.em inculcavimus, in omnibus debere suumPrincipi obsequium subditos, quae non e dia-metro adversantur juri naturali, in quibus et-iam solis judicium quoddam iis reliquimus.

104 Sequitur ergo, quod subditi decisioni in du-biis a Superiore factae obtemperare in con-scientia adstringantur. Nec aliud olim sensit

105 Plipponensis ille Episcopus'; lib. 22. cap. 74.cont. Fanfi. ita disserens: Ergo vir justus , fi fortesub-Rege etiam sacrilego militet , redte potest illo ju-bente bellare st civicce pacis ordinemservans, quod fi-

bi jubetur , vel non este contra D EI prceceptum cer- tutis Rebuspubl. hodienum c ° n ^ aitus est , vel utrum fit , certus non eft: itautfortastereum faciat regem iniquitas imperandi , innocentemautem militem ostendat ordo serviendi. Sed nonopus est prolixa hujus dubii super dubiis dilu-cidatione, cum nostrae sententiae i pia patroci-netur experientia; cui certe obloqui nihil a-liudest, quam nebulas diverberare, & ven-tos colere sive in arena aedificare. Et frustratam anxie desiderarent JCti in rebus dubiismaximeque controversis Superioris decisio-nem quo haberent, quod tam in docendoquam pronunciando sequerentur: nisi certumesset, licere Principi in rebus dubiis statuere,quae velit. Exinde etiam fatis manifestum,quid sentiendum sit de iis, quae in fine d.num.

4. cap. 26. habet Grotius: Probabile eft , etiamcarnifici, qui damnatum occisurus est , haMenus , autquod quceftioni & actis interfuerit , aut ex rei con-fessione cognita este debere caufce merita , ut fatis eiconstet , mortem ab eo commeritum. Qua? ut mi-nime concedam Grotio, plurimum praeter jamdicta me movent, quae ibidem ipse seorsim an-notavit lectu dignissima.

§. 19. Caeterum antequam ulterius pro-grediar, unicum adhuc ventilandum est. Quae-ritur videlicet communiter inter Doctoresnum Princeps ex plenitudine potestatis fuseper se mala & illicita permittere queat? A le-ge quomodo differat permissio; nemini obscu-rum: quandoquidem lex semper instructa vi

u,vayyix<stKy ;; permissio autem consilium tantum une. eimn muu mairniioiiii vi.-- , .

est, nihilque operatur aliud, quam, quod mitaretur ilias quaedam. malorum.- Lg <> $quis tuto facere possit, quae conceduntur; pe, inexpiabiles conjugumcum alias ipsi, nisi concessa essent, poena me- quae vitia maxime propensa 1'std'

tuenda foret. Quod itaque jam quaerebatur, tio erat: licentiam dato r e ° unos minime affirmare dubitamus; praecipuequando extrema necessitas illud efflagitat.

Hcec enim rigida ista & infradta vis, judicio acu-tissimi Lipsii, Lib. 2. de Conflit, cap. 15. qüce 0-mnia domat, superat ,- quam non vane fulminatricemdixeris. In praecedentibus diximus, Politicumin formanda Republ. occupatum semper po-puli mores cognitos habere atque perspectosdebere. Idem hic repetimus; idem in Legis-latore requirimus, ut, antequam leges condat,gentis, cui eas praescripturus est, mores & in-dolem scrutetur, secumque diligenter per-pendat, num populo convenire vel expedirequeant. Homines enim fumus, a quibusproinde nihil humani alienum. Quid? quodvitia quaedam sint gentibus quasi connata, quaenulla prope vi, nullis edictis, suppliciis extir-pari possint; ubi inprimis.locum invenit illudPoeta:

Naturam expellas furca; tamen usque recurrit:

Quae si interdicerentur 4 principe; alia & Ion-

ios)

suorum indolem ac temperaineQ .j-debet. Et leges dicuntur profi CI . edQ«ihominum. Quod si ita est, uW< Lt} 0 1 ? V 15les erunt, quale est illud, l,nc * e _, 1ft r^f/quod accommodandae. Eamqu

ipse observavit DEUS

iLaiii 1 -fi

'I07

tum in formanda Republ. Juda lfc ‘ ’ jp.

etiam legibus le aC< f c£ d^i

sanciendis

genio fui populi; adeoutiph 1

coi^Sji-

contraria. Divortium intellig 0 ’^ c^itfbile, enim illud matrimonii vine 11 ;or ^

108

tio erat ; licentiam , datoab uxoribus divertendi impetr- ^

p «f/W

abanc

&

109

Id quod sane injustum pronun-naturam matrimonii Christus» /rapised nihilominus Divinitus con ceorum ck xr^Kxßuv. Ita nonp eCsi nonnunquampro statu Reip u «eC e -- A

110

•lis

cedat; modo id exigat inevi ta ^ 0a qua remotior est p^rniffio»

nanda.

Et distingue&la hic: - D ^

jecto suo est : hoc enim per iemalum est ct fugiendum: qct e

laudanda propter finem bonuM, o

joris mali evitatio. .

§. 20. Hisce subjungendus>■ jp is : l /•

cum Grotio l. i.cap. 1. §• I 7 - spß '

i. ..

20.

permissionem Jurisreddatur in foro interno ?

i?-

i iSfjAp

inter permissionem plenam ,aliquid omnino licite agendum, h ol '‘oPqu* impunitatem tantum dat Qp

& jus, ne quis alius impedi

filii

'Mi

Mei

'Htll

Si

%

Mi,

hf

\

J?i;

^if

'"io

%

N,

S,

N

s

h

S

!

.?>

'?s,