206 Dtsje
brevitati studens illic me remitto, & quae ibitradita sunt, unicuivis ulteriori meditatio-ne prosequenda commendo.
§. XLVI. Neque tamen ad solam in-stitutionem divinam recurrendum, sed & alialoca scripturas, ubi Deus mentem suam quan-doque clarius exprellit, conferenda, uti plu-ribus demonstravit Dn. Prsscs cit. diss. c. i.jj. 24. fiqq.
§. XLVII. Ut ergo de vera matrimo-nii indole & natura penitius constet, notan-dum est, quod diverso illud respectu consi-derandum veniat: scilicet, vel respectu homi-num , vel respectu Dei; aut si mavis, vel quo-ad forum internum ipiius conscientiae & judiciidivini. Priori modo consideratum absolvi-tur legitimo consensu, unius maris & uniusfoeminai, de individua vita?, hoc est animo-rum & corporum, consuetudine, ad praestan-dum sibi mutuum in hac vita civili auxilium,& procreationem sobolis. Hic consensus siadsit, verum adest in foro externo matrimo-nium, & effectus suos civiles habet. Ulte-rius enim judicia humana procedere non pos-sunt, utpote ernte tantum de externis actibussententiam ferunt, internos autem judicio di-vino relinquunt.
§. XLVIII. At in foro interno hsecnon exhauriunt naturam matrimonii. Nequeenim hic sufficit consensus, sed magna insu-per personarum habilitas requiritur. Nam-que, ut breviter hic repetam, quas Dn. Prae-ses in stepius citata differt, de jure ctf inflit. ma-trim. c. 2. sparsim, sed fusius dixit, neceffeest, ut ii, qui matrimonium ab ipso Deo or-dinatum & commendatum inire cupiunt, an-te omnia id agant, ut cum eo redeant in gra-tiam & ita benedictionis divina? capaces red-di possint; ut dein non proprio arbitrio il-lud ineant, sed voluntatem Dei, ejusque in-stinctum, unice sequantur: ut non sibi ipsisconjuges quaerant, sed quasi ex manibus Deieasdem accipiant: ut consortium intendant,non carnale tantum, sed vel maxime spirituale: ut ipsi prius omnes libidinosos affe-ctus, quantum postum, extinguant, quo uxo-res habere possint quasi nullas haberent, juxtaeffatum Apostoli i.Cor.j. v. 29. ut semperad antitypum , mysterium scilicet unionisChristi & Ecclesiae, respiciant, atque adeo ve-ra fide ad Deum conversi matrimonium con-trahant, quod benedictionis divinte capaxsit, & jure dici possit, magni illius mysteriifigura.
H. XLIX. Hasc autem differentia licetplerisque hactenus fuerit ignota, non tamenno viter a nobis excogitata est; sed ipsae sa-crae paginae hanc nos docuere. Sic enim To-bias ad sponsam suam Tob.j. v. 5. loquitur:Filii sanctorum sumus, & non possumus ita conjun-gi, ficuti gentes, ignorantes Deum, ac proptereaad preces omnium maxime eandem exhorta-tur: Surge, deprecemur Deum &c. Sic homi-nes antediluviani Gen. VI. 2. male notatileguntur, quod acceperint sibi uxores exomnibus quos elegerant i. e. quod absque ti-more Dei, absque ullo pietatis motu & mo-rum respectu, uxores duxerint ab oculorum
: CO^:
judicio tantum, dominante libidine jut loquitur Augustin. de civitate D ^ ^Contra laudabile est exemplum36. qui cum expectaret sponsam, m- 51zare juffu & instinctu ipsius Deiabliste dicitur in agrum , HW 1 ? 33 . j # sdum vel orandum. Radix enim ver • ?proprie significat, submiffa voce 0labiis tenuiter motis meditari, i°|j ar uSquomodo vertit Pagnin, & Chald®pres Vid. Gerhard, loc. de Conjuga J;' 0^
§. L. Sed hic forte nobis quisp '^ 0 'jiceret, ita tamen matrimonium non $ter negotia humana referri, sed est eparte, hoc ultimo scilicet consider 3 * 5 ^#do, quod forum internum, negotiun^^s& ita spirituale. Verum, quamvis 3 . c oJ)‘retur, matrimonia piorum, justo ot®. fitracta, fano sensu dici poste ip 5r ‘ c / r jj,^hil tamen exinde lucrarentur adver> 3concedere deberent, falsum tamen el ' $omne matrimonium sit res spiritu^^non opus est, ut id concedatur. V cl #enim matrimonium sit figura rei fi*sc. illius mysterii magni, propterea £31 ^ Estatim ipsum quoque est res spirstuaU -obstat, requiri tamen fundamentum 3 „jrspirituale, in iis qui justum matriscontrahere volunt; Nam respondifundamentum in omnibus action’b u5ut justae dici possint, requiri- cU
nis,
-, -j —---,-1-y
de & amore Dei omnia officia hoS" piscendere debeant; interim tamen nsunt propterea omnes actiones h üClä c 0 <ß^se spirituales dici. Quatenus erg °eriversia in matrimonio nascitur inno, eatenus idem tanquam solum 11 *humanum consideratur.
§. LI. Cum vero communis* ^ $reshos diversos, matrimoniumturam considerandi, modos hact el ?xerint, summa inde nata est confurique, quid sibi ipsis velint, nesci 315 ' Qfidam hoc exemplo, ex praxi defum^jc^notius, quam ut matrimoniumder heilige Ehestand? Quid usitatius,omnibus personis matrimonium J ° emodo hoc solennster contrahetur»ctio divina annuncietur? Num ve .. s #' jC jmatrimonia ea etiam, qute ab \o
Ieratis hominibus contrahuntur, ‘ Ppossint, & digna judicari,divinae benedictionis adjiciatur, $0
vel maxime dubitaverim. ^am ssij o^Omatrimonium piorum attinet, m u j ifi - g <sanctum dici potest, & dignum P r ^ eI je^ (e rest, quod annunciatione divini jfl ^nis per sacerdotem facta ita c0 ^ ,n lll K 3 V !>ris, sicuti coram Deo ipso saneso ^dem quoque re ipsa benedictumverum est, quod talia debeantqualia permittuntur esse a f u5S "mo jure matrimonia irregenitoru . cas e -J.dicare potest, nisi spiritualiter J 0 $
de carnalibus , contra monitu ^triP 5 J*Cor. II. 13.14. Et licet quidemab impiis hominibus contra« .^0omnino, propter corruptam
fi