276

Disputatio juris pubMci. Cap. II.

tis residere probatum est supra cap . I. (2) Of-ficii Regii necessitas erit, quod cum Vicaria-tus Dei munia prs se fert, in promovendalegitimis modis religione quoque versatur,cum & Deus ipse non tantum corporis sed^tanimse curam agat exactissimam. Dum delegitimis modis dixi, vim hic excludo. Re-ligio enim Christiana suaderi potius quam im-perari vult, ipsique legis Nat. autori placuit,ut ad legem suam recipiendam nemo hujusvitee poenis, aut earum metu pertraheretur,Rom. VIII. v. 15. Hebr.II. v.i$. Job. VI.v. 6 .7. Luc. IX. v. 54. Mattb. XIII. v. 24. Hincnon injuste, Siscbutus Rex apudlsidorum per-stringitur. M, inquit hic initio regni sui Ju-daeos ad fidem Cbriflianam permovens MMULA-TIO NEM quidem habuit DEI, sed non secun-dum scientiam P O LE S TA TE enim compulit ,quos provocare debuit FIDEI RA TIONE. s)(3) Religiosus cultus multum facit ad tran-quillandam rempublicam, quorsum certe prae-cipua principis collimat cura, ut in tranquillostatu subditos conservet. Jam vero dogma-ta perversa saepe sunt causae turbarum. Prin-cipum igitur votum esse debet, ut subditi nontantum pacifice, sed & religiose vivant, r)

§. X. Haec ita obtinent, si formula sa-cris literis sit conformis, alias enim plus Deo,quam hominibus obtemperari vult sacer tex-tus. Eodem adhuc casu prassupposito de prin-cipe in unitate religionis cum populo con-spirante, quaeritur, an eo quoque principiscognitio se extendere debeat, ut ipse inter-pretari, vel easdem a sacro ministerio expli-catas proprio mentis examine approbare, saepeimprobare, possit teneaturque? Sententiamhic nostram facimus B. Dn. Brun. qui in cit.Tr. de Jure Eccl. L. 1. c. 2. fuse tb. 12. ad 18.amplissimas & solidissimas producit rationes,quas brevissime hic attigisse sufficiet. Affir-mat id laudatus autor praemissa ex Grot. u)distinctione judicii, de quaestionibus illis no-vis circa fidem obortis authentici , quod soliusDei est, & ministerialis , quod iterum vel publi-cum vel privatum; hoc est discretionis & singu-lis Christianis competit. Illud vero est veldefinitivum cum imperio temporali vel doUrinalefivedirettivum. Illud penes magistratum, quodconvocatis fidelibus peragitur, hoc est penesministerium sacrum. Et illud quidem judici-um ad Majestatem pertinet antesynodum in con-vocando & eligendo habiles ecclesiae Docto-res, in synodo , dirigendo & ordinando, post sy-nodum in confirmando vel reprobando decre-tum. Nam & Synodi falli possunt, *j magi-stratusque iis eatenus tamen credere tenetur,

t#

ouatenus consentiunt cum sacra £ cr *^ a csisDecretum igitur Magistratus in rebuvim obligandi parat apud subditos, v jjii,externam ad minimum, si non.credane adversa doctrina publice «loceaPrivativa enim hic obedientia subm .0

r A

imponit vinculum conscientiae,

actum positivum impedit, ne per rellu |jasP esprmcipum autoritas laedatur, litesq ue3 ‘ e sc^illam sentiendi libertatem in infinitus

rent, quibus ut occurrat princeps, ca ^ £eI #bet, ut aliquis in rebus humanis detur y-nus. Vis itaque interna ipsi quoquer ^fici deest, cum Dei tantum sic i ffl p e J. 3 • a fs0;scientiis, illam que nec Magistratusgare debet, relinquendo libertatem f?privatam, modo sub hoc pallio turb asmina in publicum non spargantur.

§. XI. Jam producenda eruntcognitionem hanc sacrorum summis J*

tibus a prima mundi aetate curte

>1*

monstrantia. Sic Abraham qui P atet Mc 6 urovoju@> sive fui juris princeps eratv. 27.&Gen.2%.y) Officii fui credidit 6 ^'

Hincc^sti'

gionis propagandas curam,datur, quod familiam suam ad pietat^yjU'nuduxerit. Genes. XVIII. v.ig. qucisionem administraverit. Gen. Xf^L ti. 4 ’Deut. VI. v. 7. XI. v. 19. ad EphesContinuavit hanc sacrorum curamGenes. XXXV. v. 2. b seqq. abolend 0milia idola, altaria exstruendo, ressir .$$religionis actus exercendo. N 0l j poi*sunt, quae de Zelo primi legislator* 3 ^ 5 'divino cultui applicato memorat sap erAt is ipse Moyses Magistratum egit & # 3argumentum praebens curae ecclef* 3

gisse constat, ad manifestandam f ual0 , e st aKvoluntatem, cujus exsequendae P°^ a te i9 (demum hic ab illo, ille vero immjgit^ipso numine nacti erant. Introdm*jam religionis Hebraeae formula, smuni consensu a populo recepta , ^rariores in rebus religionis advertisfuisse controversias, quibus non ^

providentia prospexisset, easdem P erP fop‘%tas immediatpdbi instinctu munitp s »do & decidendo. Hanc quipp e ?P re ia 11Tecularibus & spiritualibus pecub teI up° r ’sumpsit Deus curam, ad ipsa regum Jj.quibus respublica theocratia essf ~ e ydesiit immediato concursu ab ip*° <jisCjMagistratum quasi politicum 3g e0 ’

;) Grot. de J. B. & P . L. 2. c, 20. th. 48. in not.ad num. 2. Add. hic limitationem Dn. Pu-fend. quod si talis ver« fidei formula ubiquefuerit recepta, eandemque profiteri abnuant ali-qui, integrum sit Regibus, illis abnegare jus ci-vitatis, ad tollendaiq turbarum memoriam,cum & hareticum hominem devitare Paulus ju-beat. de Arbitr. R, C. ad V. C. p. 49. p. 1 67.ubi tamen convictum prtesuppono adversarium,exclusa reliqua omni vi.

t) Dn, Connng de AuHor. Adajefi, circa Sacra.$.16,fd Do.Brunn. de Jure Eccl. L. r. c.2. §. 11. ubicitatos etiam reperies Autores quosdam Pontifi-

cios, qui existimarunt e rS . eil %Js teO e3t s

R c¥' hl ‘f?

este it

Magistratus autoritatem conjunct^ on oomnia, qu«' in Republ. aguntui, upofis fi'dependeant .Confer. Azar. Sturz . ^ 0

J. 14. & Franciscus Duarenus l*nefic. c. 6.

uj Grot. de fur. Afajeft. j e jutorf'^ , j.

*) Conf. Dn, Becman. in Dtß • ^ c , i-

x) Dn. Becman. in Lin. Doftrin- *°s Je 0O^ c i

y) Jura enim Belli & Pacis exercu 014. v.ao.hinc apud Justin. <M C ’

id

st.

Pi

it E

h

n

ita

»e

«o

Pt

v ii

hi

$11

l.

Sej

5

hii.

sty

Vi

»io

f io

s!

S

'ilii

Ki

ide

Par

tfil;

hil

«o:

L.

ett

cii

t it

6e

V,

«hr

fie F

»isti

stili

Sa

i?'

i?

»0

k

S

^1

%

vocatur.