3 86

2)isputat. JCIV. Cap. II.

toll. sed & inter Moralistas deeisum est, ut sociusfiatperjurii,imo graviuspeccet quam homicida,qui illi occasionem prsstitit, & sine necessariacausa juramentum pejeraturo detulit ; atqueac qui gladium porrigit ', quo homicidium com-mittitur, socius est homicidii, &quiignem por-tat, unde constatur incendium, reus incendii.Vid.Lzflhisde J.&J.L. 2. c. 42. Dub.xo. Sotodej. &J.L. %. qu. 2. art. 4.

1 1

um aut proclivem pejerandi voluntatem

re, eumque. dehortari postit; quas ob ^ o(1

Procuratorem in alterius animam jurante {

admitti in Saxonia , asserit Carpzov. ** j

io

C. 12. D. 39. / , . . flot

Post juramentum Calumniae legitimst- e ,jiproflitum securius ad ipsius causar disen ßfl .

devenitur. Hujus autem principium fsistitin oblatione Libelli, qui estjudic 11 jj t js

HA Sed quid si Pars non in propria persona, sed mentum, & ad quem omnes actus, P^^us. S ! ’

per Procuratorem litiget,potestne S. C.per eum contestatio,probatio & sententia, resertM

iV

gism. Scaccia de Judic.cauf. civil. L. 1. (■ 5 °'^ t c

juramentum hoc prtestare? Affirmat Jus Canon.

m c. fin. de Jur. Calumn. in (ito. admitti pro alio Eum format Actor, cui apte cohcipi enüU r u de s

Procuratorem speciale Mandatum habentem, tum impendat; ineptum enim Libelln 111 Ltyhfi

i • 1 • -1-» 1 tt s* ... • • it n rr* • • • • i 1

ex-officio rejicere, imo dentibus lacerat^^gB

dicterium est Practicorum. Inprimis ^habeat clausularum Libellis adjici ion ^quas refert & explicat Obrecht, de Jur*’ 11 ' v°'

' “.' f s

X2I

jao quod ita explicat Ferd. Vasquiusi/ 7 «/??-. controv.

L. 5. c.zy.n. 18-ut non tantum debeat esse Man-datum speciale,sed etiam singulare, h. e. cumin-lertione causae; id tamen minus observari te-statur Gailius L. 1. obf. g 3 .n. 3. quamvis 6t idem tegrO cap. x8-maxime salutaris illius , q" cU jd. I. n. 2. juramenti speciem expressam necesiario eant: Peto praedicta omni meliori mo® ’ ^

requirat,cum,si detur Mandatum generalius, v. estectUm monstrat Carpzov. in Proc. tit- Jjlafl 1 '’

g. constituo te Procuratorem ad jurandum in Conscientia autem semper curte sit s 1 p e h r

omni causa, id saltem inteiligendum veniat de diligenter attendendo, ut factum eo,

justis causis, sicque, si in causa injusta juraret bet & ipsi constat, modo proponat,nec O 1 .jef-

Procurator , Principalis non teneretur deperju- circumstantiam addendo vel detrahent* c fi'

rio, sed juramentum pro non prsstito habere- Quoties hoc facit, sine dubio mendaci 11tur, quia in Mandato generali femper exclusum mittit,& per consequens mortaliter p ecC ^i»ij

videtur delictum. /. 60. §.fin.ff. Aland. Vid. Fa- Regulariter Alt er nativus Libellus p ° n ^fi 1 'gundez. ad Decal. L. 2 .c. 22.11. 19.V 20.hinc& titur; cum alternatio ponat incertitudi c o fl '

opinionem Vasquiiextrapraxin prtefero. Sed bellus vero debet esse certus; huich$c in praxi ita se habent. Quid de legalitate formis esse requiritur sententia, quaess 111 ? /. yhujus juramenti sentiendum?Impugnat eam Ju- certafieret, qualis non ferenda per >•stus Oldekop .indiffertat.de Jurejur.in ait.animam MI. tot. tit. C.deSentent. qua fine cert. #cui se speciali iterum tractatu opposuit Gerh. tolerant tamen alternativum LibelluM'Feltmann. de Jurejur. in ait. animam, quo cum sen- probabiliter de actione dubitet, c. ^ t?

tiunt Serser . de jur am. c. 14. Laymann. Theol. de Refiit.in integr. Zcei. adff.tit.deMboral. T. 2. L. 4. Tr. 8. c. 10. n. 1. quibus ego 1 1 " c

assentior. Est enim haec juris naturalis regula :

Quod quis per alium facit, ipse fecisse putandusest,non solum quoad obligationis acquisitionem,

122 led &■ quoad reatum. Et quamvis juramentumfit personalissimum,hoc tamen de vinculo perju-rii inteiligendum, & personalia quoqup per ali-um expediri possunt, exemplo matrimoniiper c.fin: de Procurat, in 6to. cum obligatio intrinseca

solum Principalem tangat, haec procuratio vero ne id facere debeat. In praxi tarnest^

An in F. C. htec limitatio locum habeat)est ideo,quia qui dubitante conscientias M’cat; sed manifesta est responsio,si dist 111 !?^ ** Äinter dubitare de jure luo, & inter dcm^jiOmodo jussuum prosequendi, quale da e c cät ’stro in casu subest; ille dubitandohic non. Certus enim est de jure l u0, ^ si jillam,de qualis essactionepersequipsaltem,quo Ipeciatim remedio , & qu^rint 11

esc“

saltem in externis actibus maneat, taliterquein est,ut tali Libello subjiciatur, le ex ast eJ " 11

e rf s ,i.

tr 9

alterius animam jurans solum ministerium cor-poris fui exhibeat, & per externa signa alteriusmentem exponat, Deumque, non in luam, sedalius animam invocet, qui, quamvis absens sit, &illo forte momento juramentum in mente nonproferat,eo tamen ipso,quoMandatum ad juran-sz dum misit,serio jam juravit. Nec obstat, quodnon poffimper alterum orare, alia namque ratioprecum est, alia juramentorum; Preces fiuntpro salute propria, juramenta ad fidem alteri fa-ciendam, &lensamentis declaranda, ad quae nonpraecise verba jurantis requiruntur, sed sufficit,si ea literis declarentur, & per alium proferan-tur. Vid. Laymann. Theol. Aforal. d. I. Fagund.Z. 2. c. I.11.6.&J- alias nec mutus jurare pos-set, quod tamen probavit Dn. Praeses i» tr. de24 Jur. Senf.diff. 4. c. 4-n. 27. Non igitur peccant2 5 per alium jurantes. Consultius tamen est, si li-tigantes ipsi jurent, quia magis solliciti sunt desalute animae, nec tam facile ad jurandum prosi-liunt. Winther. in Hartheu, litig. L. 2. c. 7.11.12.& quod Judex melius ex jurantis vultu perjuri-

tem actione jus suum prosequi velle._ju..!- ./■ *

Pars adversa adhuc informanda,a°

tate al iqua destituatur Libellus,ad illum ^ si,'dere tepeatur. Responsionem quad^ 0 n

pe msdtcta suppeditabunt, quodSok^.fadeoffinattendendai n F.C.si Lhi 1 justrahatur,aut defensio arctetur. BrcriM

bimembrem hanc formo thesin; Qi l0 ^ ot ieS

Libellum ex officio debet rejicere, j

Reus ad eum respondere tenetur; si 11 ? f

salvare Judicem decet,toties &post f . JnCE■ 1 -•

responsio necessaria.

enim Libelli rejectioita Judicis offi cl °

ia

ut ea neglecta sententia lata ipso sttfT uam non opponente, nulla sit. C- cU njft.y uEmt. N Vend. Gail. L. x. obf. 66. e ilad ö ^adeo procedere dicit, ut Judexnonpoffittalem sententiam refqrM 9

ccssario super nttllitatepronunciare cülll b

demnando actorem in expensas. J nU ]luritentia nulla sit, pariter responsio R e ^ u f 1 *! $ {

bet usum, non igiturRcuscogestd« »

‘«1