Band 
[Volumina VII et VIII.]
Seite
551
JPEG-Download
 

Tfie Obligatione Rei Judicata contra Tertium.

habentur, quorum jus dependet a jure legitimic optradictoris , quocum hactenus actum , &contra quem judicatum , & sic facile xquissimajuris ratione contingere potest , ut etiam resjudicata prosit contra tertium vel eum, quin on quidem fuit in lite , sed tamen idem jushabet cum principali contradictore. Sic enimsententia tota facit jus quoad omnes , er-jamsi nec litigaverint , nec vocati fuerint adjudicium , nec scientiam litis controversa: ha-buerint. Didacus Covarruvias -prall, quafl. tom.2. c. 13. n. 5. quod nunc exemplis decla-randum.

§. re. Incipiemus ä statu personarum ,qui triplex, libertatis , civitatis & familia?. Destatu libertatis statim elegans decisio occurrit in1 .2 j.ff. de Stat, homin. ubi JCtus ita : Ingenuumetiam accipere debemus eum , de quo sententia lataest , quamvis fuerit libertinus > quia res judicatapro veritate accipitur. Scilicet potest de inge-nuitate duplici modo sententia ferri, ut autprobet is, qui aliquem servum este alserit, autqui se ingenuum ait. Si prius siat, & hic inprobando deficiat, tantum pronunciatur, nonprobatum este, quod probandum erat, & ser-vum non videri. /. 27. §. i.ff. de liberali cauf. &ha?c sententia aliis non praejudicat, quia non dejure & statu ipsius fervi > sed tantum de jureactoris pronunciatum est. Si vero posteriuscontingar, quod contingere potest , si volensonus probandi subierit, ini. 14. itif.ff. de probat.Jam super ipsius statu directo pronunciatur , &ita si ingenuus pronunciatus fujt, haec lenten-tia etiam prodest contra omnes , qui talem li-bertinum este asserere intendun^ ; Sunt enimhic verba sententiae concepta in r^m , sive deiplo statu, &ita semel status per rem judicatam adjudicatus est. Merlin: de cis rot. rom. 166.«. 1. Scilicet prssupponit hic transactum inpraesenti casu fu i Ise cum legitimo contradictore ,qualis hic est vel verus Dominus fervi, vel vetus patronus liberti. Quodsi itaque prauereaalii cum eo agant , & statum ejus in dubiumVocent, his nocebit res judicata, utpote quo-tum jus itidem dependet & deduci debet ex ju-te principali ejus, qui hac in controversia anteaCum fervo vel libertino litigaverat , sed nihilobtinuerat , Didac. Covarruv- praä. qua fi. tom.

2 .c. 13.w. 5. Carpz. P. 1. C- 26. des. 1 6.n. i.& 2.& lib. 2. resp. 104,«. 12.Uf. 3. decis. 254. n. 12.Hartmann. Pistor. P. 4. qu. 29. Faber, in C.lib.q.st. 19. des. 4. Tiraquell. in comment. adtit. C.resinter alios aä.limit. 18. Necesle vero est in hocc asu , ut sententia sit lata de statu contra prafen-tem legitimum contradictorem , non vero exc °ntumacia absentem l. 17. §. 1. ff.de inoff.testam.tobi additur haec ratio , quod sic non de jure con-troverso principaliter pronunciatum suille vi-deatur. Covarruv. cit. I. Quod si vero cum^gitimo contradictore actum baudfuerit, b. e.c Um domino ejus vel patrono vero ; sed quifitinc agere volunt contra eum, probare nitan-tl,r , reum alterius feste servum vel libertum,P r ®dicta decisio locum invenire non poterit ,huv etiam pertinet > si tertius allegare velit,r . eutri > pro cujus ingenuitate hactenus promin«£ la tutn est , este proprium servum suum 8t li-® e vturn : hoc vero probato , ex postfacto ap-P ar et, cum legitimo contradictore haud fuisse

m

actum, uti liquido constat ex /, duobus. 30. ff. derejudic. l.ft libertus. 1 -ff.fi ingenuus esse dic. I. 5 .ff,eod. Et generaliter res ita deciditur in /. cumnon jufio 5 .ff.de collus, deteg. ubi JCtus ita : Cumnonjuftocontradiäore (h. e. vero patrono vel do-mino fervi) quis ingenuus pronunciatus est , perindeinefficax eff decretum , atque fi nulla judicata resintervenisset. Hi enim, qui nunc noviter agunt,abeo, qui olim egit, & non obtinuit, jus su-um non habent, nec proprium jus ex ejus jurededucunt, consequenter nec illis »beste pot-est exceptio rei judicat® , tanquam inter verealios latae. Esto nunc, eum, pro cujus inge-nuitate contra legitimum contradictorem pro-nunciatum est , testamentum feciste , vel uttestem in testamento alterius adhibitum este ,& testamentum ideo impugnari, quod testatorvel testis servus fuerit, haeres utetur exceptionerei judicat® contra quemcunque actorem, quitestamentum impugnare pr®sumserit.

f. r 3. Ex eodem fundamento porro sen-tentia pro filiatione lata prodest contra omnes.Ponamus enim, litem fmste inter patrem L fili-um super statu filiationis , & contra patrem ,qui hic solus est legitimus contradictor , pro»nuntiatum fuiste , este suum seu filium , sivefilius fuerit nec rie, tamen h®c sententia effe-ctum suum habet quoad omnes. /. i- §.f. ff. deagnosc. vd al. lib. Actum enim hic est cu m pa-tre, a quo causa filiationis in omnes alios deri-vatur & descendit, & hinc quoque in omnibuscausis contra quoscunque pro tali habendus.Sic itaque fratribus suis coi'sanguineus erit. /. 2.ff. eod- cum iis succedit, & ad eorum h®redbtatem ab intestato admittendus, & fi vel maxi-me ei qusstio status moveatur, mediante quaexcludendus iit ab h®reditate , tamen contraeos utetur exceptione rei judicat®, uno verbo:Contra quoscunque inposterum pro vero filioeffectu juris habendus erit. Aliud sane rursusforet dicendum , si non cum ipso patre , tan-quam legitimo unico contradictore , sed for-san cum aliquo ex agnatis .egisset , & contraeum obtinuisset , ut pro filio esset declaratus,sic enim exceptio rei judicat® aliis agnatishaudpraejudicaret. Alexand. d.l.in l.stpepen. ff. de rejud.n. 60.

K. 14. Postumus eandem decisionem nuncad alios varios casus applicare. Sic in qu®stio-ne de legitimatione' matrimonii, utrum Luctasit legitima uxor, legitimus contradictor est ma-ritus. Contra hunc itaque, si uxor obtinuit,proderit ei h®c victoria contra eos , qui illa,

qu® uxoribus debentur, eidem in dubium vo-care nitantur, i. e. succeffionem ex statuto veljure Praetorio , privilegia ratione illatorum inconcursu a creditoribus impugnata &c. Du-bium gravius occurrit circa jus fraternitatis.Quod si enim h®c in dubium vocatur, probandaest ab eo, qui se fratrem dicit. Mascard. de prob.conci. 813.«. x. Carpz. lib. 3. resp. 6$. n. 3. Ful-vius Padanus deprobat. c. 12. n. 1. nisi forsan sitin quasi poffelsione fraternitatis , qu® onusprobandi devolvit in adversarium- Mascard.cit. l.n. 2. Lauterbach.dc sing. jure fratrum P. 1.§. 17. Ponamus nunc casum , quem adducitPacianuseir. l.n. 6. adeste statutum , quod con-tractus mulierum & minorum sine fratris con-sensu non valeat, & vero tertius quis contra?

ctum