274 Liber VllL
aliter nimirum dum planctam apogxo &perigxoest, aliter dum est circamediocres transitus.
Ptolcinatus putabat, apogxum Excentrici triumplanetarum superiorum progredi secundum signo-rum successionem eodem motu,quo stcllz sixx; atalii deprehenderunt alia ratione progredi, & cuili-bet plancta; peculiari: ideo prxter dictos circulosaddunt alium qui centrum & apogxum Excentricideferat, modo explicato in Thcorica Lunx.
Idem Ptolemaeus cum suis existimat, motumcentri Epicy di in Exeentrico, Lc motum planetae inEpicy clo,non este «qualem super centro Excentri-ci, eo quod centrum hoc non sit fixum, sed cumapogxo Excentrici fecundum ordinem signorumpaulatim mutetur, ut diximus; ideo assumpsit aliumExccntricum quem iEquantem vocat, illi qui Epi-cy dum circumducit aequalem,descriptum e centrodistante a centro prioris Excentrici, quantum hocdistat a centro Mundi ;aitquc super hu j us /£q nantiscentro & centrum Epicydi motu fui Excentricidescribere xquali tempore aquales angulos, & deambitu ejuldem percurrere aquales arcus,&planc-tam in Epicyclo circa idem centrum xqualiter mo-veri. Demonstrationem vide apud ipsum.
is. V.
*Z>e latitudine trium superiorum pla-netarum,
latitudo ✓'"'isrca latitudinem trium planctarum superio-f Unet arum rum, Ptolemaeus deprehendit sequentes pro-
suftriorum, pnetates.I.Quoticlcunque centrum Epicydi est inillo Excentrici segmento, in quo est apogxum Ex-centrici, habent latitudinemscptentrionalemjquan-do vero est in opposito segmento,australem, a.Di-utius morantur in latitudine boreali, quam in au-strali. 3.Maxima: latitudines boreales continguntcirca apogxum Excentrici, & australes circa peri-gsum. q-.Majores luntborcalcs maxima: latitudi-nes,quam australes; hoc est, majores sunt apogxx,quam perigxx.5.Cxteris paribus quoad situm Ex-centrici » majores lunt latitudines tamborcalcs,quam australes,quando plancta est in pcrigxo Epi-cycli, atque adeo prope oppositionem cum Sole,situmque acronychium.quam in apogxo Epicydi,seu prope conjunctionem cum Sole. 6.Eocano-dorum & limitum Excentrici horum planctarummoventur in consequentia.
Ad hos motus in latitudinem explicandos, Pto-lemaici liare statucrunt.i. Plana Exccntricorum de-ferentium Epicydos secant in centro Mundi pla-num Eclipticae ita,ut maj us lcgmcntum Excentriciiit versus boream inclinatum, & minus versus Au-strum. 2. Angulus inclinationis, quo Excentricuspraedictus inclinatur ad Eclipticam,constans est,&ejusdem semper quantitatis; in Saturno G.2.27': inJove G.1.24: in VkuteG.i.o’. Et hxc inclinatiovocatur iyKMo-if t« eKKtvr^x f inclinatio centri.3.Planum Epicydi inclinatur ad planum Excentri-ci, non constanter eodem angulo, sed variabi-iiter.
AfirommU
CAPUT VII.
De Veneris Mercurii Theoriisantiquis.
§. I-
%Motus primus O -secundus Veneris,d Mercurii.
V Enus& Mercurius praeter motum quotidia-num ab ortu in occasum , moventur etiammotu contrario sub Zodiaco secundum signorumseriem, non quidem distincto a priori realiter, sedsolum apparenter propter retardationem saepius ex-plicatam. Moventur hoc motu circa Solem tan-quam centrum; Mercurius quidem arctiori, Venuslaxiori ambitu: nam illius maxima a Sole distantianon excedit Grad.28, nec hujus 48. Ambitus hiccirca Solem colligitur ex augmento ac decrementoVario magnitudinis apparentis horum planetarum,& consequenter ex majori minorique a Terra:centro distantia in coelo liquido; praecipue veroex variisphasibus in utroque plancta, manifestiustamen in Venere a Neotericis deprehensis opete-lescopii: constat enim manifeste, Venertmestcmodo plenam, modo semiplenam, modoquefalcatam, instar Lunx. Idem in Mercurio con-tingit ; quod tamen ob nimiam Solis propinqui-tatem minus manifeste notari quovis tempore, utin Venere,potest. Nec ergo semper siipra Solemversantur, alioquin semper pleni apparerent; necsemper infra, alioquin iemper falcati; sed circa So-lem tanquam centrum,idcoque modo supra,modoinfra existunt. Ptolcmxusquia hoc phxnomenonignoravit, utrumq; planctam perpetuo infra Solemcursus suos peragere asseruit.
Js. II.
«Anomalia motuum Veneris &Mercuriis
M Otus horum planctarum,perinde utextero-rum,inxqualcs sunt;veloces, ciim Soli suntpropi n q ui; tardi, cum ab eoqcm remoti. Quandoad occaium heliacum matutinum, N ortum hclia-cum vespertinum properant, hoc est, ciim matuti-nis horis incipiunt se condere sub Solis radios, &vespertinis emergere ex iisdem , velocissimi sunt:cum Vero vesperi occultantur, vel inane emergunt,fiunt stationarii, scilicet post elongationes maxi-mas velpcrtinas, & antematutinas : Intermediotempore fiunt retrogradi. Subinde ergo Solem an-tecedunt, subinde sequuntur, & semper post maxi-mas elongationes ad eum redeunün hoc cursu Ve-nus ctiamnomen mutat: nam mane Solem antece-dens vocatur Phosphorus,sive Lucifer; ydperiso.lern sequens, Hesperus,& Vesperugo.
Exccntrica igitur est orbita horum planetarum,
utpotc centrum habentes non Mundi medium, sedSolem. Excentrici Abfides^hoveturin conlequen-tia.Nodi quib P orbitx prxdictxEclipticam interfe-cant(iatcrfecant enim,S:una pars in Boream,altera
in Au-
Theorie*Venerii &Mercuriis
Motue pr*’mus&f e ~eundus Vt'neris &Mercurii,
hnom*l>*
motuum
yeneris &Merens'