‘Tars III.

ZlZ

CAPUT XI.

*De EpaShj 3 earumque dißofitione &usu m Calendario novo.

'Epaftt quidfint.

*- ta &iquo~

^oßntin

*‘ e »dario

E Pactx, grxce t-truu-tcui ypegeti , dies adfeiti scuidjecti,ii verbo £7r«y«,t]iiod significat introdu-co,adlcisco,adjicio, sunt Dies adjiciendi anno lu-nari communi dierum 354,11t exaequetur anno solaricommunidicrumzL;. Vel, Epactx sunt numeridierum 11, & aliquando iz, raro io,auti3, qui ulti-mo cujulcunquc anni solaris mense, hoc est, De-cembri pott ultimam lunationem anni illius super-sunt. Ut (i lunatio ultima anni terminetur ultimodie Decembris,itautnulladiessupcrsit; F.pacta in-sequentis anni erito: fipentiltimo die,hoc est,30Decembris finiatur; Epactaanniscquentiscrit 1,propter unum diem quisuperclt: fi antepenultimo,hoc est,29 e laudatur; Epacta erit 2: in aliis deniqueannis erit 3,4,5 &c: donec ad lunationem pervenia-tur qua: finem habet ipsis Calendis Decembris,ita ut jo dies supcrsint.Tane autem lunatio illa quxfinitur Calendis Decembris, non est ultima illiusanni lunatio,sed pemiltima.qui^o illi dies super-flui constituunt ultimam ac decimam tertiam leuembolismalem illius anni lunationem , ac proindeEpacta tunc erit o,vclXXX, & in Calendario ex-primitur hocligno ■&. Atque liate est cauli quod19 Epactae poflint este in universum, ab 1 usque adxxx, vel o.vel propter dies 1,2,3 &c: usque ad 30,velo,quisiipcreflc possunt post lunationem menseDecembri terminatam. Accidit tamen aliquandout Epacta alicujus anni sit unitate major, quam nu-merus dierum qui post ultimam lunationem ante-cedentis anni supersunt; causam vide apud Cla-vium.

Ad dispositionem 30 numerorum Epactaliumin Calendario quod attinet,quanquamiisecundumseriem naturalem numerorum ab 1 usque ad xxx,vel•}£ describi poflint; placuittamen Calendarii refor-matoribus illos retrogrado ordine ax x x, vel ,pcL'xxix,xxvm Lee: progrediendo usque ad I describe-re,ut a dierum numero ejusdem Calendarii distin-guantur,& magis naturaliter noviluniamonstrent*quae semper retrocedunt in Calendario propter de-tectum lunaris anni ä solari. Ad primum igitur Ja-nuarii diem scripta est Ejaactaxxx, signata hoc si-gno -Jf; ad secundum vero Januarii posita est Epa-ctaxxix, ad tertium xxv 1 n, & itadcinccps, ordineretrogrado, usque adi, q»x Epacta diei trigesimoJanuarii prxsigi tur, post quam eodem ordine repe-tuntur omnes triginta Epactx usque ad finem Ca-lendarii, ita ut duodecies tantum omnes Calenda -rio inscribantur, & supersint hx undecim, -Jf. xxix.

xxvni.xxvii.xxvi.xxv.xxiv.xxiii.xxii.xxi.xx.qu*decimo tertio loco repetuntur in postremis unde-cim diebus Decembris.

Sunt tarnen in fex Calendarii locis, nimirum 5Fcbr 5 Aprilis, 3Junii, 1 Augusti, 27 Novcmb.hxduxEpacto, xxv.xxiv.simul eidem diciadscriptx.Erxterca Epacta hxc, 2s, alio colore & characterein mensibus,inquibus binx Epactx non sunt copu-latx, scripta est ad latus Epactx xxv, in quibus verocopulata: sunt,ad latus Epactx xxvi. Denique adultimum Decembris alio quoque colore ac chara-

ctere posita est Epacta 19 ad latus Epactx xx. Ideoautem Epacta: copulatxsunt sex locis,quia alioquinsi lingulxordinc retrogrado ad anni finem usque semutuo consequerentur, fierent omnes duodecimlunationes dierum 30, & omnes Epactx30 duode-cies repetit* occuparent dies 360. Ut igitur luna-tiones alternis existant30, & 29 dierum, & omnesEpactx occupent tantum dies 354; neccflariutnfuit duas Epactas simul copulare in eodem die.Epacta vero 25 alio colore & charactere posita est,nein uno Cyclo enncadccaetcrico seu dccennove-nalijdux lunationes in eundem diem incidant. De-nique Epacta 19 alio colore & cheractcrc ad ulti-mum Deeemb posita est, ne aliquando lunatio ali-qua sutura sit dierum 59, quando nimirum Epacta19 cum Aureo numero 19 concurrit. Vide Claviumin Calcnd. cap io. *

Usus EpactaruminCalendariodcscriptaru con-sistit in eo, ut per eas novilunia , plcnilu-.nia, &xtas Lunx in perpetuum inveniantur quo-tidie, nulla facta earum mutatione in Calendario,non obstante quod novilunia nonnunquam ascen-dant in Calendario versus mensium initia, propterLunx aquationem certis temporibus necessarioadbibendam J aut deorsum versus mensium sinesdevolvantur, propter dici intercalaris omissionemin quibusdam centesimis annis, ut supra insinuavi-mus,& mox meliuscxplicabitur.Namquotiesiun-que novilunia versus sines mensium descenduntper unum diem,indicabuntur perEpactain inferio-rem proxime minorem; quando vero ascenduntper diem unum, per superiorem Epactam proximemajorem investigabuntur.

Quoniam porro novilunia post 19 annos sola-resadeosdem dies mensium revertuntur,etsi non adeasdem omnino horas,ui dictum est eap.8; efficiturut ex 30 Epactis Calendario inscriptis assumendesint tantum 19,respondentes 19 aureis numeris,fin-gulx singulis, per quas novilunia eorundem anuo-rum investigentur. Qux quidem 19 Epactx tamdiu novilunia indicabunt (ut olim 19.aurei numc-ri)quam diu post completos annos lK.luminariumconjunctiones ad eosdem semper dies redirccom-perientur. Quamprimum vero novilunia per unumdiem, sive Versus initia mensium, sive versus finesdevoluta fuerint, afliimerdx sunt alix 19 Epactx,eisdem 19 aureis numeris respondentes. Et quidemquando novilunia unodieascendcrunt,accipien-dx sunt 19 Epactx qux priores excedant unitate;quando vero uno die descenderunt, cligcndx sunt19 Epactxquxprioribus unitate minores sint: hacenim ratione het* utillx indicent in Calendarionovilunia unodiccitius,hxilnodieserius. QuxVero i9Epactxcertis annis aflumendxsint, disci-tur ex tabula Epactarum expansa , & cx tabulaxquationis Epactarum > quas vide apud Claviumcap.ti» Calendarii Grcgoriani.

CAPUT XII.

*Vtmm Calendarium Eccleßaßicum ßtreble d Pontifice Cjregorio XIII.correUum .

P Ascha cx constitutioncConciliiNicxni,ut vi-dimus cap. 6. celebratur in tertia hebdomade

mensis

EpaSlarumtiju-t in quatonfißat.

Epaftt 19tantumsunt i» usui

Calendariian »rät fitcantHam.