Buch 
Hierozoicon sive bipertitum opus de animalibus S. Scripturae ... / authore Samuele Bocharto
Seite
729-730
JPEG-Download
 

7 2 9 Cap. X. *ZV nSan thecheleth, hyacintho , purpureusne , an coeruleus.

genus efl vicinus purpura subnigra. Et de hoc eodemflore Ovidius tib.io. Metam.orphofems.

- 4 - - - - Tyrios nitentior ostro

Flos oritur ,formamif capit quam lilia,st non

Purpureus color his, argenteus ejfet in illis.

Proinde 'Plinii lib. zi. cap. z6. hyacinthus in Gallialegitur in tinctura lanarum , cocci vices pra:stitisse.Hyacinthus , inquit, in Galiia optime provenit; hoc tbipro cocco hjsginum tingitur. Et lib. 16. cap. 18. Vacct-nia( id est hyacinthi) Italia? mancipiis fata ; Galliae veroetiam purpura tingenda ad servitiorum vestes. Ut Vi-truvius lib. 7. Eadem ratione vaccinium temperantes,Gr lac miscentes, purpuram faciunt elegantem. Et inGlossario Vaccinium redditur dyyyG., ü-rruvtziI-. Nonquod idem sint anchusa & hyacinthus, sed quia uter-que flos ex aequo purpurascit. Lapis quoque hyacin-thus , vel violaceus describitur, vel purpureus, sed di-lutior. Plinius lib. 37. cap. 9. Ille emicans in amethj-sto color violaceus , dilutus esi in hyacintho. Soltnus dceodem in capite de tEEthiopia: Optimus in illo tenor,stnec denfiore fuco fit obt ustor , nec propensa perstncuitatcdeterior, sed ex utroq^terhper amento lucis, & purpurapiscatum suaviter florem trahat. Quin rubinus noster

ab Arabibus ScPerfis id est, hyacinthus no-

minatur, quasi hyacinthini sit coloris. Et iiayJstmv,Hejychius 8i Suidas exponunt vm/utAavifyv , vxopepu-jstZpv.

7 30

LpUcTOL/ yS esc thut»; , diq@- ePi vdr.iv8(GV , &C. Et fofe-phi Antiquitatum lib.3. cap. 8. Tor esi diqa p>dhix<a <fti-AbV i vd.yjv8@-. Et Origenis in Exodum Homilia 13.Hyacinthus ergo ad aerem refertur , hoc enim ipse indi-cat color , &c. Et 7 heodoreti in Exodum Quast. 6. Ostfs y$ di&t aspccioim. Quod ipsum toties re-

petunt, quoties de hoc colore res est. fefephus ubisupra : doron fxtstvi Jetts 0 rd dg%tiglm yjxdv xbi> ylst,

30

Am@- m. 0 Je ldy.ist@- x otIaov. Et infra: K ajo irlK(§PV 01 loiieir ag *pu xiy./xneiov, tiaieiv8iy@- irirmomyMi©*.Gregarius Nyffenus in libro de vita Mejis TtfWOa«'Shv h x 7toJtipst ßafi), <pxsi Je xtvet; ist itspo ti/jcst xe8ia-qorJxw t Aoj-or, t diqa (s»/j,djviSucj th ßup tt. Hierony-mus in fer. xo. v.p. Hyacintho operiuntur & purpura,ut superficie fui oculos decipiant,dum calorum fibi colo-rem & regna coelestiapolltcentur. Et m Ez.ec h.i6.v.10.ad verba , calceavi te hyacintho ; vel ut alii janthino:r.um loti fuerint pedes & omni sorde purgati , calceanturhyacinthinis , vel ut alii janthinis, quod utrumefe aerii20 A- (tuctrsa coloris eil , ut rapiantur in occursum Dominim aerem ,& ad caelestia regna festinent. Et in £z.ech.17.V.14. Involucra hyacinthina,propter coloris stmili-tudinem, referamus ad aereas potestates. Ambrostus iilApocalypfim cap. 9. ubi de loricis hyacinthinis, perhyacinthum , qui cceli figuram habet, &c. Pauca hscc exmulto pluribus. Itaque nisi velimus veteres omnesignorasse,quis color cflet hyacinthinus; illum faterinecesse est eundem elfe cum coeruleo, aut saltem illivicinum.

Tamen hyacinthinum colorem esse cceruleumjjam iis rationibus probabimus quas nemo facile refel-let. Ratio prima ab hyacintho flore ducitur, cui coe-ruleum colorem tribuunt idonei scriptores. Sic Co-lumella in horto scribit.

Nec non & niveos & coeruleos hyacinthos.

Quomodo Graci quoque Poeta y.uansc vxr.lstzc , utobservatum a Salmafio in Solinum pag. 997. Secundolapis hyacinthus coeruleus, & ccelo concolor a multisdescribitur. Soltnus ubi supra: Inter ea qua diximus ni-tore crnrulo , hyacinthus invenitur lapis pretiosus , siqui-dem inculpabilis invenitur. Martianus Capella lib. 1,neque Scythidis vireta , nec cerauniorum vibrans ful-gur ansque lumen , nec stuüicohr hyacinthi credebaturabefle profunditas. Ambrostus in Apoc. 21. v. 20. Hyacinthus, cujus species hyacinthino colori nomen imposuit,pretiofijfimus esi, cosli sereni colorem habens, sicut sap-phirus. Et de eodem Andreas Cafariensts in illumipsum locum : Taxis zvapstovTl xbd yyfav, dyuv cLtesfv-xi, &c. Hinc Hieronymus ad Demetriadem , Epist. 7.Ut taceam de inaurium pretio , candore margaritarum,smaragdorum virore, cerauniorumflammis, hyacintho-rum pelago,id est,de hyacinthis coeruleis, qui pelagicolor est. E tlstdorus Originum lib. 16. capite 9. Hya-cinthus ex nominis fui flore vocatur: ln Aithiopia in-venitur : coeli colorem habet. Eodem pertinet quod inEpiphami libro de duodecim gemmis, hyacinthi prj.malpeciesvocatur. 3 -aAa«riT>!s,tanquam mari conco-lor. Et lapis ttMChn, tharfis , seu marinus Symmachoest hyacinthus. Aquila: etiam Ez.ef.1. v. 16. ubi ad ver- 60ba «? ctJ(& Cagseb; quast-Jpecies tharsis Theodoretus,Kar« Je t ov 'S.vfJ./j.a.yav, di ogaenc vav.Lhx. Et Hierony.,mm,Vsto tharsis quam nos in mare vertimus , Aquilihyacinthum posuit , qui lapis,cceli habet fimilitudinem.Denique hyacinthum, & hyacinthinum cum ccelo, &,aere veteres sexcentis locis conferre videas, ac si sintjejusdem coloris. Sic,quia tabernaculi velum ex bys-so, purpura, hyacintho, & cocco fuit, Exod.i6. v.31.in iis quatuor, qusmmt veteres imaginem quatuorelementorum, terrse in bysso qua: ex terra, aqua: inpurpura qua: ex mari provenit, aeris in hyacintho, &ignis in cocco, propter colorum similitudinem. Quoreferenda hxc Philonis in libro de congressu quteren-ds eruditionis causa /s ii/ 3 tw©>,

Non possum non addere iia.rJv8iva. Epiphanio in A-logisSeQ:. 34. idem efle quod M/Vuita. Verba sunt:Tei TTvesva. Iva. «V« rd rJmtva, cvcsu/ua .^., jlj va.zlv8>v& t

»Vot c selfyi xiuu zenKKaivlui hstav , Vestes.igneas ( dixit fo-hannes Apocal.y. verf.ij.) ut coccineasfigniflearet ; <K-hyacinthinas ut lanam callainam indicaret. Ea porrovox pari videtur homonyniia laborare. Nam ad pur-pureum colorem %d 7 b.it nonnunquam pertinent. He-fychius: KaWuavSii, naivst.. Lege KctTlÄ« , ctVöit , ivo^v-!§« Ut in Etymologico : K dTiKv, r d astu, i) xd noptpupaj40 qxaxia. Et in Suida : KctM», rd oroptpu^d 1/s.dria.|Quä nötione usurparunt <AE[chylus & Eupolis. Est <5tflos ejusdem nominis, ex quo fit color. Hefychius:falicfiiMSs, dv8dct-.m esfot; [implui dgpiofy i/,Lege, K«A-A», ePh&dvQ K( itoiov impos, &c. Calle,floris genus adtin-'gendum aptum. Inde y.dTkaju purpureaqua:vis,&gal-lorum palea: leu barbse a purpureo colore. Hefy-'chius , KaMc qoi (imo KstM.ofo6) 0/ xstdteKxpvlvM vru-yamc, jc, adv mpvvqoeulh y^S/xa... Etymologicum: K« A-|Aa/ct Mthssyxaf xa yitiitstiv istaXiFtquivw mamp ststeta txo map av8 vga ist» isopirvstaisn , t« tt cptpust yS y.dh-Ia» oKatAar^. Ita etiani nAmmonius, & Eustathius inIliad. x- Nempe y.d 7 ba.jd. vox pro gallorum barbis;'occurrit in Aristophanis Equitibus, Aristotelis Histo-1 risi libri noni capite quadragesimo nono, Athenaili-Ibronono in PaufanuBceoticis,NEpistolisPhilostrati.Et indidem ppßßti zat-dim , vel «aTbdivov. deducuntEtymologus , & Hefychms, quorum hic ?r«g' hiyv-stioi;,apudj£gyptios hoc vocabulum in usu essetesta-tur. Potuit igitur per aphaeresim zalbdqa mutari in

dsEthiopicum AT 1 laia , quo pro coccino utituresEthiops interpres Apocai. 17. v.4. & cap. x8. v.n.tS.,Itaque hactenus,««M«, r.d?betja, zalbdiva, dicunturqua: purpurea sunt. At alibi y.a7bdmv dici videas co-lorem Venetum seu coeruleum. Glossa veteres Lati-no-Gmca, KaTbdhov, Venetum. K Venetia-nus. Incertus autor de circo apud Salmastum in Soli-num : LirrA Ji oi P'ajucstoi xo orttp tistiv zalbdim70 <®fo<raycstvisQv. Martialis \n ApophoretisyIndueras albas, exue callainas,id est, eodem interprete Venetas, {eu tcerukas. Are -thas in Apocalypsin capite sexagesimo septimo deSapphiro : Ovr^ xi mj^divis r.ahr,yArs ,

fiT (re;