LIBER DECIMUS SEXTUS. „

fere vitia resina: cortexque. Alia temperies. 10 'ad crapulam. Namque flos crudus reti-na: , cum multa afliila tenui brevique avulsus , conciditur 11 ad cribri minuta :deinde ferventi aqua - donec coquatur s perfunditur. 11 Hujus cxprefliim pingue,praecipua retina fit, atque rara , nec niti paucis in locis Subalpina: Italia: , con-veniens medicis. 13 Refinx* alba: congium in duobus aqua: pluvia: coquunt. Alii 5utilius putant tine aqua coquere lento igne tota die , utique vase xris albi. Itemterebinthinam in sartagine referventi, 14 hanc ceteris praderentes. Proxima ex len-tisco.

XXIII. Non omittendum , apud eosdem 1 zopistam vocari derasam navibus Cat. xil.maritimis picem cum cera, nihil non experiente vita, multo esticaciorem ad omnia, iqquibus pices retina'que prosunt , videlicet adjecto 2 falis callo.

3 Aperitur picea a e parte solari , 4 non plaga, sed Vulnere ablati corticis,cum plurimum bipedali hiatu , ut a terra cubito cum minimum 5 absit. 6 Neccorpori ipsi parcitur , 7 ut in ceteris , quoniam * astula b in fructu est. 9 Verumhac terra proxima laudatur : altior c amaritudinem affert. 10 Postea humor omnis i$e tota confluit in hulcus : 11 item in teda. 12 Cum id manares desiit , simili mo-do ex alia parte aperitur , ac deinde alia. Postea tota arbor succiditur, & 13 me-dulla ejus uritur. 14 Sic & in Syria terebintho detrahunt cortices , ibi quidem &e ramis , ac radicibus , IS cum resina damnetur ex his partibus. 16 In Macedo-nia laricem masculam urunt, femina: radices tantum. Theopompus scripsit , in 20Apolloniatarum agro 17 picem fossilem , non deteriorem Macedonica , inveniri.

18 Pix optima ubique ex apricis, Aquilonis situ. Ex opacis horridior , virusquepraferens. 19 Frigida hieme , deterior , ac minus copiosa , & decolor. 20 Quidamarbitrantur in montuosis copia prxstantiorem ac colore, & dulciorem fieri , odo-

Interpretatio.

a E parte filari. ] Qua solem aspicit. c Amaritudinem affert. ] Relinam amariorem facit-

b In fiu(ln est. ] Utilitatem habet.

Noti.

10. Ad crapulam. ] Ad id faciendum quod crapulam vo-cant ii qui vina condiunt. Est porro ttos crudus resina:, utdiximus lib. 14. fect. 25. resina ipsa, nuper avulsit arbori,necdum palla cocturam: eadem percocta , quo nunc dici-tur modo, crapula nuncupatur. Idaee porro totidem ver-bis refert Oiolc. lib. 1. cap. <13. Pro aliula , de qua lib.13. fect. 49. MSS. asinU legunt : qua de voce dicemuslect. feq.

11. Ad cribri minuta. ] Ita minutatim conciditur, ut cri-bro excerni, sive , ut pastim loquitur Theod. Prilcianus,cribellari postit.

12. Hujus expressum. ] Nempe cum coquitur, ut Pliniusait, lib. 15. fect. 7. velleribus supra halitum ejus expansis,atque ita exprestis. In pice quod est ita expidlum, flo-rem picis Scribonius Largus appellat, Compos. 40.

13. Refiti.c alb.e. ] QiTa: ad crapulam parandam in pri-mis expetitur. Quid congius sit, vide lib. 14. fect. 1-.Quid xs album, lib. 34. lect. 20.

24. Hanc ceteris proferentes. ] Plinius supra, lib. 14. fect.as. de pice ac resina: In Oriente optimam tenmfjimamijue te-rebinthi fundunt: deinde lentisci. \ ide & lib. 24. lect. 22.

Sefl. XX III. i. Zopistam.'] Diofc. lib. 1. cap. y8. iis-dem verbis : Zumoeav '•) oi stsf eiirov tijv V -zoAoieey %oo-tfyny pijTofjv fest ? Kufü , &c. Hanc in liniendis navibuscum cera miscebant: unde cerato puppes, apud Ovidium,aliofque.

2. Salis callo. ] Duritie quadam a sale sive marina aquaaccepta, & adstringendi, siccandique vi.

3. Aperitur pteea. ] Ad eliciendam resinam. Hrc fere se-ctio integra apud Theophraitum exilat, lib. 9. hili. cap. 2.

4. Non plaga. ] Aliud plaga , aliud vulnus est. Plaga ci<rofcij , ubi cutis laxatur, & scinditur. Vulnus, t» ißnsfg quan-do avellitur,distrahiturque a corpore: eit enim Ixi^s ab***« , traho. Hic ergo vulnus elt, cum cortex detrahitur,nec tantum incisione dividitur.

“i- Absit. ] Subintellige vulnus , & hiatus. Theophr. lib.

9 . hili. cap. 2. Atni^tsoi y 70 OfftSC yjÄtoy ftif®* tvn stoo stTfHS ibsi g ypc.

6. Nec corpori. ] Nec corticem , inquit , solum vellunt,sed in corpus ipsum , f eu caudicem arboris securim im-pingunt : quoniam quae inde aliula effringitur , exinntur-que cum cortice, habet magnos usus.

7 - bl in ceteris. ] s n abiete , pinu, larice , quarum cor-pori parcitur, ne securis ictu violetur. Theophr. ci r$ ixd-r ? > *5 rci-n-i , ubi fui oblitus & noJx-rc vices do-

tefque permutat.

8. Astula.'] Ita MSS. omnes, pro astula. Astulos quo-

Tom. 11.

que dixit Plinius Valer. lib. 1. cap. 39. Tei las pingues, in-quit , m astulas concides. Hastulam hlicis Celsus pariter di-xit, lib. 5. cap. 16. tit. Curatio gangrena, , Diofc.

lib. 2. cap. 8z. Festus, astulas. Fomites, inquit , sum aßula exarboribus, dum caduntur, excujjx. Nostris, edat. HlUC ajjulalim

Plautus in Captivis, act. 4. sc. 2. vers. 51.

Aperite haste ambas feres ,

Priusquam pultando vel aßulatim foribus exitium afferIn Mereat, act. 1. sc. 2. versi 20.

At etiam adfto ? at etiam ccßo foribus facere hisce aßulas ?Aperite aliquis.

9. Herum hoc. ] Astula , sive asinla.

10. Postea humor. ] Resina qui’ ex tota manat arbore,vulnus explet.

11. Item m teda. ] Ut c picea, inquit, sic etiam e te-da , sexto nempe illo resiniferarum arborum genere, dequo fect. 19. resina exprimitur: ac simili ratione vulnus coit.

12. Cum id. ] Ita libri omnes : subintellige, vulnus, feuhulcus.

13. Medulla ejus. ] Quam arboris cor vocant. Haec parsfaciendis redis ob pinguedinem aptistima : ideoque tumuritur. Theophr. loc. cit.

14. Sic & tn Syria. ] Theophr. loc. cit.

15. Cum resina. ] Cum in Europa: tractu, inquit , resinaomnis damnetur, quae ex picea: , laricis , abietilque ra-mis ac radicibus elicitur : m Syria contra laudatur, qua:ex iisdem terebinthi partibus manat. Hic Dalecampius, utsirpe alias, cefpitavit.

16. In Macedonia. ] Macedones, inquit , ad exprimen-dam picem e larice, maiculam quidem urunt totam: fe-mina: radices tantum • hac enim maxime parte resinola

est. Oi yi astse Mcexthyiui , ststi rr,y mdx^y mrTixeee/ruxy, •beMj»ecXt.ee ij rijy elf fetet ' st 7 eetv Ttveee T ft£,*oy Attfiteaiy *

urrciffze yi t vcixfof mvjti] -nete fi^cetf.

17. Vicem foßtlem. ] UioscteripuA mi intellexit, cui nomenex cognatione picis ac bituminis , ut dicemus lib. 35. lect.; 1. de eo prolixius ibi disputaturi. Picis fodina: pica-ria appellatae , de quibus Cicero in Bruto , num. 8;. I iberisocietatis ejus , quo picarias de P. Cornelio V L. Mummio Censo-ribus redemistet. Et Ulpianus, lib. 50. Dig. tit. de Verb. li-gnific. 1. Inter publica : stelligal salinarum , metallorum V pica -narum.

18. Pix optima. ] Optima, inquit, quam aprica loca, &Aquiloni ostenta prxbcnt. llsec iisdem verbis Theophr,loc. cit.

17. F rigida hieme.] ÖW» icyottstr Theoplliast.

10. (Quidam. ] Theophr. loc. cit.

B ij