LIBER DECIMUS SEPTIMUS. 4*

" Imbres vero tunc expetendi evidens causa est, quoniam arbores fetu exinanitas, &foliorum quoque amissione languidas, naturale est avide esurire. Cibus autem earumimber. Quare tepidam esse hiemem, ut absumpto partu arborum, sequatur protinus^conceptus, id est, germinatio, ac deinde alia 13 florescendi exinanitio, inutilissimumexperimentis creditur. Quin immo si plures ita continuentur anni, etiam ipsae moriantur 5 jarbores,quando nemini dubia poena est in fame laborantium. " Ergo qui dixit hie-mes serenas optandas, IS non pro arboribus vota fecit. Nec per solstitia imbres vitibusconducunt. 17 Hiberno quidem pulvere latiores sieri messes, 18 luxuriantis ingenii fertili-tate dictum est. Alioqui vota arborum frugumque communia sunt, nives diutinas sedere.Causit, non solum quia 19 animam terra evanescentem exhalatione includunt & compri- Ic>numt, retroque agunt in vires frugum atque radices: verum quod Lc liquorem sensimprxbent, purum praterea levissunumque , quando nix aquarum calestium spuma est.Ergo humor ex his *° non universus ingurgitans diluensque, sed 21 quomodo sititur distil-lans , velut ex ubere alit omnia qua non inundat. Tellus quoque illo modo 22 fermen-tescit, Sc succi plena, ac lactescentibus latis non esteta, 23 cum tempus aperit, tepidis 1$arridet horis. Ita maxime frumenta pinguescunt, praterquam ubi calidus semper aer est,ut in d&gypto. 2+ Continuatio enim 6 c ipsa consuetudo, idem qiiod modus aliubi efficit:plurimumque prodest, ubicumque non esse quod noceat. 2S In majore parte orbis, cum~ — - — pvnc nra mdulnentia cali, secutis frigoribus exuruntur.

plurimumque prodest, ubicumque non enc quuu nuu,, “ ‘. A „ “:T.» P vumnmr

pracoces excurrere germinationes, evocata indulgentia ca 1, eoi is t g ;‘ , Q

Qua de causa “ setotmx hiemes laoxix. filveftnbus quoqiK: quas mag, in

te « umbra sua. nec adjuvante medicina: quando velhre teneras :ntoito.st «'lilvestribus non est. “ Ergo tempestiva: aqua: hibernis pnmum nnbnbns.de ade ge •tionem antecedentibus. Tertium tempus est, cum educant poma .ne 1 2 hisöc

valido fern. Qua fructus suos diutius continent, longiorelque 29 desiderat ubosM^Ä

serotina aquatiles: ut viti, olea, Punicis. Ha jam pluvia generis ^mbSbus

diverso modo desiderantur, aliis alio tempore maturantibus. Quapropter ei ^ hiber-aliqua ladi videas, aliqua juvari, etiam in eodem genere, licut m pins. a 1 emum

na quaerunt pluvias, alio vero pracocia , ut pariter quidem omnia desideient. ^

tempus est ante germinationem, qua Aquilonem Austro utiliorem au • 1 1 ' .

mediterranea maritimis prafert: sunt enim plerumque frigidiora. montu - P‘ *

30 nocturnos imbres diurnis. Magis frumatur aquis fata , non statun au ere

Connexa K situs vinearum , arbustorumque ratio est. quas in oras debeant spectare. 31 V11-

ii. Imbres vero. Theophr. loc. cit.

13. Florescendi. ] Florum emissio > quo vis omnis albo-rum exhauriatur

" «•ivuauuauu* • • iT ' ,

H- Unando nemini. ] Quando dubium nemuu est, quindefatiscant ea tandem , quae in labore careant naturali, ta-truliari, 8t assueto cibo. Cibus autem arborum uuber ett.

15. Ergo qui dixit. ] VirgiUum notat, ita canentem, UO.

1. Georg. vers. 100.

Hunttda solstitia , atque hiemes orate serenas,

AvricoU : hiberno latissima pulvere farra.

16. Non pro arboribus. ] Sane : sed pro karre ac frugibus.Kam de arboribus libro tantum Georgicorum lequcnti~\ irgilius agit, ut ipsius carminis principia indicant.

Hailcnus arvorum cultus Cl* Jidera exh

Nunc te, Bacche, canam , nec-non silvestri a tetnm

Cirgulta , O“ prolem tarde crescentis ohvx.

Plinium soc loco nonnulli reprehendunt , ac \ rrguiumaliter interpretantur, quos tu vide apud Lacerdam, mlib. 1. Georg. vers. 100. pag. it8. . ,

17. Hiberno quidem. ] Pelius, verbo Flaminius. Ha einqiiit i in antiquo carmine , cum pater stlio de agricultura prxa^peret: Hiberno pulvere , verno luto , grandia farra metes, a. <■«robius, lib. 5. Satum, cap. 20. pag. 5 1 G in l ^ r0 . V p. r jZ.ßmorum carminum , inquit, qui ante omnia qux a latinis jtnp-It? sunt, compostus ferebatur , invenitur hoc rusticum vetus cantitum: Hiberno pulvere , verno luto, grandia farra Camille metes.

l8 - Luxuriantis. ] Non utique vera dicentis, si ubiquepulverulentam hiemem segetibus optandam putavit. Galli*certe plutimisque orbis regionibus est id e re agraria maxi-me , ut, quemadmodum Plinius ait, diutina: nives tedeant.Nutriri hoc nivium frigore repercutiente semina terr* com-mista, agnoscunt & agricolas nostri :& ex mvium copia su-turas istas metl'es praesagiunt.

i£>. Animam terr x . ] Terrenos halitus , qui radicibus &fovendis & nutriendis prosunt: itemque calorem conclu-dens nix coquit arvum.

10. Non universus. } Non statim totus , d, j a .v. , sed pau-latim sese insinuans.

- -i. Quomodo sititur J Pro modo sitis.

11. Fermentescit. ] Hoccst, ut recte Turncbus, lib. 10 .

Tom, I I.

Advcrs. cap. 3. diluitur nive tabescente , remollescit , pu-tris & soluta redditur.

Cum tempus ap.rit. ] Cum solvunitur nives, & jam ver

- ' " '.* - „u

13.

C'W|W j -w...—..

aperit terras •• Zephyrique tepentibus auris laxant arva finus , utX irgilius canit , lib. 2. Georg. vers. 330.

24. Continuatio. ] Caloris , & mollioris csli. H*c vero deconditione caeli solique Aigyptii, etiam Theophrastus ha-bet, lib. 1.de causis , cap. 2. pag. 13;.

15. in majore. ] Theophr. loc. cit. totidem plane verbis.

16. Serotim hiemes. ] Qui' intempestive ac Tenus adve-, niunt; As' H dmS-tt p^patti paKtnvi rue itvtyaic. 'lheophr.

loc. cit.

17. Chibra fia. ] Ramorum densitate Solem haud admit-tente cum & silvestres arbores nemo sit qui curet, nemoqui his medeatur , nemo qui stramento, dum sunt adhuctenera:, circumvestiat, ut detendat a frigore. Cato, cap. 40.Stramentis circumdato, alhgatoque, m-gelus noceat. O nue ixij

, suo d' , ne frigeant, vel subarescam, inquit

Theophr. lib. 4. Irrst. cap. 18.

18. Ergo tempestivi. ] Tempestivi omnium maxime imbreshiberni notantur : deinde qui germinationem antecedunt,tertium obtinent locum, qui postquam arbores deflorue-runt , accesserint: pabulum enim, conlimimationcmque fru-ctibus pra ita re incipiunt, cum non confcstim secuti sunt,sed ubi fructus convaluerunt. Hxc totidem plane verbisTheophr. lib. 2. de causis, cap. 3. pag. 234. ubi & singulo-rum causam investigat.

2A. Defideraut cibos. ] Imbre

Cit. 'j oi H$.fi 7 ro\ 5 •WAWwrvy -, - , f

»A , TKTPif 7«

> pa « , thcuM. j Tcts uXtsQ »f. Quibus vero fruilus aifHttr —

mores } plußpts alimenti coßionjfyue desiderantes > his feriores etiamimbres tempeflivi accedunt: «f Vtti, PuntceSj olea :, ceteris pie.

50. Nofhtrnos imbres , ] C^iioiiiiiin hmnosetti ebibere lär-giuii plautae valent> cumis a Sole non prorsus abluaiirur*Theophr. loc. cit.

31. n^ilius, ] Ea de re Colum, lib. z. cap. 1 2. pag. io<?.Catii regionem cjnam fpelf^re debeant vinea: > votus efi dijjenfio*Sttferna maxime probante Soli^ ortum, tnox deinde meridtem , tumtcuijmu Jremllto Scrofa prtutpmm positivem meridianam ccujen*

G

>rcs, Thcojphrast. loco proxime

sof) •ZD^etov®-' fstfitvoi rpopiif

' -' ,v > ...