LIBER TRICESIMUS QJJINTUS.

^cat Arcesilaum , 5 Lucii Luculii familiarem , cujus 10 proplasmata pluris venire fo-*^a artificibus ipsis , quam aliorum opera. Ab hoc factam Venerem Genetricem in fo-Cassans, & priusquam ablolverctur, 11 festinatione dedicandi positam. Deinde eidema Lucullo 11 H-S. 1. x. signum Felicitatis locatum , cui mors utriuique inviderit. OctavioEquiti Romano cratera facere volenti, exemplar e gypso factum 13 talento. I+ Laudat 5Palitelem , qui plasticen matrem statuaria: , fcalptura'que , & crelatura: este dixit : &ttim esset in omnibus his summus , nihil um quam fecit , a antequam sinxit. Pratterea«laboratam hanc artem Italia:, <$c maxime Etruria:: 15 Turianumque a Fregellis accitum ,

«ui locaret Tarquinius Priscus effigiem Jovis in Capitolio dicandam. Fictilem eum fuii-* IS & ideo miniari solitum : fictiles in fastigio templi ejus quadrigas , 17 de quibus idfepe diximus. Ab hoc eodem factum Herculem , 18 qui hodieque materia: nomen inErbe retinet. Ha; enim tum effigies Deüm erant laudatissima:. Nec pamiter nos illorum,

Hui tales Deos coluere. Aurum enim & argentum ne Diis quidem conficiebant.

X L V I. Durant nunc plerifque in locis talia simulacra. 1 Fastigia quidem tem-plorum etiam in Urbe crebra , & municipiis , mira caelatura, & arte aevique fir- jjinitate 2 sanctiora auro, certe innocentiora. In iacris quidem etiam inter has opes hodie,non murrhinis crystallinifve , sed fictilibus prolibatur 5 simpuviis. Inenarrabili terra: benig-nitate, si quis singula aestimet: etiam ut omittamur in frugum, vini, pomorum, herbarum,fruticum, medicamentorum, metallorum generibus, beneficia ejus, b qua: adhuc diximus:

Vel assiduitate satiant figlinarum opera, 4 doliis ad vina excogitatis, 5 ad aquas tubulis, 20»4 ad balineas mammatis, c ad tecta coctilibus laterculis 7 frontatisque: ob quae Numa rex* septimum collegium figulorum instituit. Quin & defunctos lese multi 7 fictilibus loliis con-di maluere: sicut M. Varro, 10 Pythagorico modo, in myrti & oleae atque populi ni-grae foliis. Major quoque pars hominum terrenis utitur vasis . 11 Samia etiamnum in esculen-

Interpretatio.

, a Antequam. ] Antequam protypon scu proplasma ex ar- I) Qu« adhuc. ] Qux hactenus diximus libris superioribus.

. |dla sinxit- c ^ tesla. ] Ad tectorum parietes.

Nox,«.

> L. Luculli. ] De quo diximus fest. 40.

. Proplasmata. ] Ufonrr.uti/auTg ., sive dc quibus

43 - des Modeles.

1 1. Festinatione dedicandi . ] Dedicavit Cassar Dictator. Dio,lb -43-pag.zij.

A 1 - HS. LX. ] Sestertiis sexaginta, sive sestertium scxa-8"ita millibus- Libra; sunt nostrates 6000.

libi

dc

3 3- Talento. ] Talenti pretio, & Attici quidem : quodfaruni nostratium efficit duo millia & quadringentas.

4 Laudat cr Pafitchm. ] Non illum Colota: magistram,

quo Pausanias, lib. 5. Eliae, prior, pag. 315 - led alterum°gnominem, de quo nos in Auctorum indice.

.A- Turianumque a Fregellis accitum. ] Spuria ha’C vldcn-& interpolata. Natus certe Turianus ille ex repetitione"serioris vocis Etruria. Reg. z. pro his habet: Etruria tuul-jptnulis accitum. Quibus ex verbis quid elici boni possit, nonvlt *eo.

j l 6. Et ideo miniari. ] Vide quse diximus lib. 33. scct. 3 6.■Analis :

Fi Hilis, »ullo violatus Juppiter auro.

*7. De quibus sepe diximus. ] Libro 8. 11‘st. 4.oss Qui hodieque materie. ] Dicebatur enim Hercules si-' «■ Martialis, lib. 14. Epigv. 178. cujus lemma est, Het-es ficHlis:

Sum fragilis : fcd tu, moneo , ne sperne sigillum :

Non pudet Alciden nomen habere meum.

. X L V I. Fafligia quidem. ] Cicero , lib. 1. de Diviii.ss’ 16 - Cum Summanus , qui tum erat in fast 1 sto Jovis Opti-‘ Maximi , qui tum erat filHlis , e calo itlus eßet , fkc.

Ia 1 $ a » Hior a auro. ] Sic Reg. z. & Colb. 3. Sic Hermo-Us : non certiora , quod Gelenio imi magis arrisit,fiin' Sl ’ n h' ,vi,s - ] Non fictilia tantum, sed & lignea fueresuvia. Nonius, cap. 13. num. 1 z. Simpuvium est vas It-^‘ >rro > asfei /uejitf. Non vides ipsos Veos, fi quando Volunttii C Vl ”»m, derepere ad hominum fana : V tamen tum ipfifimpuvio vinitari ? Simpulum idem Varro appellat,4 de ling, Lat. pag. 3 i. Et Festus : Simpulum , vaj par-t/ e ^ nm dißimile cyatho , quo vinum in sacrificiis libabant: 1111-S, 'stuheres rebus divinis dedita , fimpulatrices dicuntur. Gloffie:

‘ K "“V. I11 Notis qiue vulgo Tironis dicuntur,3A' 12 4 - SimbuUm pro Simpulum, juvenalis, Satyra 6 . versi

Ltid

Aut quis

Simpullnm ridere Num.e , nigrumque catinum:Aut Faticano fragiles de monte patellasAuf is erat ?

intius in hymno S. Laur. versi 514. id imitatus.'Quidquid Quiritum sueverat

Orare fimpulltm Numa.

Sunt qui utrubique simpirvium legant;

4. Doliis ad vina. ] Dolia vino condendo fictilia erant,& plerumque picata, ut dictum est libro 14. Vide Notas& Einend, num. XVII.

3. Adaquas tubulis. ] Tubulis fictilibus aqua: ductus con-stabant. Vide lib. 3 1. scct. item 3 1.

6 . Ad balineas mammatis. ] Mammata fictilia , tubos inter-pretor , in rnammse speciem rotundatos, per quos & hypo-causto in balineas calor transmearet. De his Seneca , epist.91. cujus initium, Quis dubitare. Quadam nostra demum prodiifiememoria scimus: speculariorum usum , perlucente testa , clarumtransmittentium lumen: ut suspensuras balneorum , O“ impteßbsparietibus tubos > per quos circumfunderetur calor , qui ima fimulCv summa foveret xqualiter. Horum tuborum vestigia adhucquamplurima conspici in Diocletiani & Caracalla’ gymna-siis , auctor est Hieron. Mercur. lib 1. artis Gymn. cap. 1 o.pag. Z7. His a mamma nomen, ut a fronte sublequeu-tibus.

7. Fronmifque. ] Parietes, inquit, e lateribus fiunt&minoribus quidem , quos laterculos vocant; & majoribus 3qui frontati nominantur , quod duplici fronte utramque mu-ri partem per ipsam muri crassitudinem totam pertingant.Usus hac voce Lc Vitruvius quoque, lib. z. cap. 4.

8. Septimum Collegium. ] Vide Plucarchum in Numa,pag- 7>-

9. Fictilibus solus. ] Ita Reg. z. Colb. 3. aliique 3 non j uttypi , doliis. Vidit & Magius j lib. z. Milcell. cap. 18. Phi-lander in Vitruvium, lib. 9. cap, 3. & Dalecampius quo-que , ita legi oportere. Solia vero lunt mobiles ares, livesarcophagi, quibus corpus integrum condebatur. Utitur eavoce Florus, lib. 14. de morte Cleopatra:, cap. 10. Cur-tius, lib. 10. Suetonius in Nerone, cap. 50. Solium porphy-retici marmoris. De fictilibus soliis, mobilibiilque , acci-pienda hxc Gruteri inscriptio, 607. CVM. ANTE.HOS. DIES. CON1VGEM. ET. FIL 1 VM.A>II SERIM. ET. PRESSVS. NECESSI-TATE. CORPORA EORVM. FICTILI.SARCOPHAGO. COMMENDAVERIM.DONICVM. LOCVS. Q_X E M EMERAM.dEDIF ICARE TVR.

10. Pythagorico modo. ] Vide Plutarchum in Laconicis in-stitutis, pag. Z38.

11. Samia etiamnum. ] Hinc vasa Samia apud Tulliumsepe occurrunt > cademque Samia simpliciter appellata: ütin Verrem , Nos Samiis delectamur , &c. Samia vasa apudPlautum, 111 Capt. act, z. se. z.