Buch 
De beschryving van Japan : behelsende een verhaal van den ouden en tegenwoordigen Staat en Regeering van dat Ryk, van deszelfs tempels, paleysen, kasteelen en andere gebouwen; van deszelfs metalen, mineralen, boomen, planten, dieren, vogelen en visschen. Van de Tydrekening, en Opvolging van de Geestelyke en Wereldlyke Keyzers. Van de oorfpronkelyke afstamming, Godsdiensten, gewoonten en handwerkselen der inboorlingen, en van hunnen koophandel met de Nederlanders en de Chineesen. Benevens eene beschryving van het Koningryk Siam / In 't Hoogduytsch beschreven door Engelbert Kæmpfer, ... ; in het Engelsch overgezet, door J.G. Scheuchzer ... ; Voorzien met kunstige kopere platen, onder het opzicht van den ridder Hans Sloane uytgegeven
Seite
236
JPEG-Download
 

Maat-schappyvan Tol-ken.

z6 DE BESCHRYVING EN GESCHIEDENIS

tegenwoordig te zyn,en de behulpsaamehand te leenen in ’t opmaken van eenLyst van alle onze Goederen, Huysraadt,en andere dingen, en wat meer is, omzelfs een waakend oog te houden overons, haare huurlingen, en onderzoek tedoen naar onsen handel en wandel, alszynde, uyt krach te van de WettenenCostumen van ’t Land voor dezelve ver-antwoordelyk , en in geval van misdaa-den en wanbedryven gevonnist hun deelte dragen in ’t verlies of in de strastè.

’t Voornaamste en uytgestrekste Ge-zelschap of Maatschappy der bediendenvan ons Eyland is die van de Holland-sche Tjjuunfi , of Neerduydiche Vertaal-ders, een zeer talryk Lichaam, doorgaansbestaande uyt ontrent honderd vyftig Per-soonen. ín den tyd dat ik in Japan was,was hun getal met vol, zynde toen nietmeer dan honderd drientwintig. De Re-geering droeg zorg om zulken getal Tol-ken aan te stellen, met voordacht, omhet voor ons onnodig te maken de Taa-ie van het Land te leeren, en door ditmiddel ons , Zo veel in hun macht was,onwetende te houden van deszelfs tegen-woordigen staat en gesteldheid, van des-zelfs Costumcn , Wetten, Handel, Ge-schiedenis , en andere dingen, welkewaardig mochten zyn datwy dezelve wis-ten en onderzochten. In voorige tydenwaren zy op ver naar zo talryk niet,maar zedert heeft men dienstig gevondenhun getal te vermeerderen, inzonderheidom twee redenen , eerstelyk , dat daardoor zo veel meer Inwoonders van Na-gasaki zouden in staat zyn om een ecrlykekostwinning te hebben , ten tweeden,dat wy ten tyde van de verknoping daardoor na maate meer zouden bewaart wor-den. Een naauwkeurigcr verhaal vandeze Maatschappy , van deszelfs bestie-ring, Wetten en Gewoontens , ’t welkkon strekken tot een Patroon van anderediergelyke Maatschappycn in dit Landopgerecht, zou een te wydloopigen on-derwerp zyn om my voor ’t tegenwoor-dige daar ontrent verder uyt te laten,weshalven ik het zal uytstellen tot hetvolgende Hoofdstuk. Om deze zelveredenen zal ik nu voorbygaan de De/lniaFi fia of Secretariflen van ons Eylandt,die plaatsbekleeders der r l olken zyn; deDesima Tsietzi of de Opzichters van on-ze dragers en arbeidsluydcn , en deCmmabena Kama of de Bewindhebbersen andere Bedienden van onze Treforie,hebbende alle deze byzondere Bedienin-gen en Maatschappyen een byzondere be-trekking tot onzen Koophandel,dewelkehet onderwerp zal zyn van het volgendeHoofdstuk.

Na de verschelde voorgemelde Maat- ^4schappyen en Bedieningen , komen ' n <je y ic 'overweeging de Kaimono ‘Tjkai , of zo als tualfczy anders met een half Portugeesch woordgenoemt worden Compranakama , ’t welkzo veel wil zeggen als Gevolmachtigdentot de Levensmiddelen. Deze bestaantegenwoordig uyt ontrent zeventienHuyshouders binnen Nagasaki , met hun*ne Familien. Hun werk is ons Eylandte voorzien van Eetwaaren , Drank ,Huysraadt, en al wat wy nodig hebben,en ons geoorlooft is te koopen. Hetstaat aan niemant, dan aan de Ledenvan dit Gilde vry eenige Eetwaaren ofGoederen aan ons te verkoopen, sehoonzy ons zo veel afeysschen, dat zy ze onsten minsten twee of driemaal zo duurdoen betalen, als ze op de markt wordenverkocht. Zy moeten ons volk, dat ’erom vraagt, voorzien van Hoeren , enwaarlyk onze jonge Bootsgezellen on-kundig , gelyk zy doorgaans zyn, watde deugd van onthouding en gemaatigt-heid is , fchaamen zich niet vyf RyX-daalders te besteden voor ’t byilapen vasteene nacht, en daar en boven by zulkelichte kooyen, die een Inboorling vanNagasaki hebben kan voor ontrent tweeof dríe Maas , zynde zy geenzins van defraayste noch schoonste. Ook trekt deHoérewaard daar van niet meer dan eenSitimome , zynde ontrent een derde van ’tgeld, ’t overige word opgelegt in de kasvan deze Maatsehappy voor hun eygegebruyk, en zo als zy voorwenden ombequaame Dienstboden te huuren, omdeze Vrouwlieden naar ons Eyland tebegeleiden. J

Daar aan volgen de Daidokoro Nomono , . {lS oydat is , de Opzienders over de Keuken,

Dit Gezelschap bestaat uyt drie Koks,die by beurten dienen , elk een maand.

(voor welken dienst hen toegelegt isvierentwintig Siumome aan elk, ) uyttwee Knechts, uyt een of twee leerlin-gen , die gemeenlyk Zoons zyn van deKoks , en waarschynlyk met der tydhunne Vaders zullen opvolgen, en eiO'delyk uyt sommige arbeiders, om waterte dragen. Somtyds helpen ook de knechtsvan de Gemachtigden om de Eetwaarente bezorgen. Dit is de reden, dat onzeTafel zouytnemend duur komt te staan»nadien ’t meesten deel van ’t jaar , dentyd van de verknoping alleen uytgefl 0 'ten , daar merkeiyk meer Koks zyn 'dan menschen om voor te kooken. ^wy hebben evenwel scherpe bevelende Gouverneurs van de Stadt, het $ c 'tal in ’t allerminste niet te verander^'noch onze spyscn door ons eigfc