*49

liber o g t a V u s.

perficies ABC, cujus focus punctum Mathe-maticum D, ad quod & per quod in superfi-ciem oppositam E F reflectitur totum lumenctcalor ä Sole in ipsam yibratus ABC. Cer-

Jum est quod lumen & calor sunt in illo indivisi.

Puncto intensiffima : siquidem non transeuntad superficiem oppositam , nisi per ipsum Dpnctum: ergo dici nequit in ipso nullum este.Urnen aut calorem ; cum ergo tota lux elf usalr l superficiem ABC, transeat per D, ac ma-magisque densetur & intendatur prout ipsimagis appropinquat; sequitur quod in ipsok 6t intensiffima : idemque de calore dici dc-ct. Attamen calor & lux prout sunt in spatio- ^ B C, Aere pleno, sunt in subjecto: At

. ’ nullum habent subjectum neque effu-- 1S > neque inhxsionis 5 quamvis etiam in D• jff re ^nt suo fonti, quippe Soli, sicque ab ipsomesse dependeant : quodnam enim subjectummateriatum dari potest in puncto; quandoqui-detn nec Corpus Christi in Iaera Synaxissibvel in puncto existit, quamvis sit totum intoto, & totum in qualibet parte Panis consecra-ti r Atque illud lane de calore 6c lumine in pun-cto Mathematico est ipsa in natura mirabile. Sx-stue id convenit accidentibus corporeis, saltemn on miniis videtur convenire posse formis velUaturis spiritualibus.

Caput VI.

An form# Subftantiales per (e altera-ri queant: Vel ipj<£ qualitates fenfi <*biles*

Q Uod substantiales fbrmse naturaliter persenon alterentur , sic probari potest. Nullaenim substantialis forma generatur aut produ-citur in materia sine praeviis ipsius materiae di-spositionibus per alterationes varias, quibus qua-litates sensibiles formae substantiali futurae con-gruentes producuntur ut patet experientia incunctis generationibus: ergo sola materia, perse est talis alterationis subjectum ; nec enim abipsa materia transeunt in formam substantialemproductam. Tum quia vel materia desineret es-se subjectum, vel ipsae qualitates effient formaeaccidentales communes tum materiae tum for-mas substantiali, haberentque singulae duplexsubjectum inhaesionis etiam realiter inter le di-stinctum ; quae omnia censentur absurda apudPhilosophos: Tum quia forma substantialis ha-“ere t ex f e potentiam ad illa & qualitates scn-milesstdeoque potentia ipsa communis effiet ma-tena» & f ormx substantiali} sicque non effient

primö diversae ac oppositae contra' communemsententiam. Non ergo formae substantiale s ullamper se patiuntur alterationem.

Hoc autem patebit evidentius ex formis bru-torum & hominis : sienimvisiva potentia colo-re aliquo infici ac alterari posset , illa nullumalium colorem perciperet, saltem in natura pro-pria ; sed cuncta apparerent ejusdem coloris,quo potentia esset infecta ; vct saltem alteriusdepravati. Neque hoc (blumest verum de ttisivapotentia, sed etiam ejus organo, quippe oculo:constat enim experientia, quod iis quibus ocu-lus icteritiä laborat , omnia apparent fiava oboculi flavedinem; itaque ut visiva potentia co-lores recte percipiat, debuit ex natura sua co-loris esse expers, & supra omnes colores: idem-que dicendum de potentia auditiva circa sonos,& de aliis similiten Imo cum unica sit in ani-mali potentia sensitiva diversimode objecta ex-terna percipiens per diversa organa, ut Libro i.capite 19. ostendimus ; debuit ipsa esse supraomnes qualitates sensibiles, ab iisque ex se planelibera: Quare & ipsa mens sive intellectus abiisdem erit multo magis vacuus: omnium ve-ro maxime simplex animas essentia, qua suprasensum & rationem iplam adeo elevatur , utvix intellectui ad illam pateat aditus , quam-vis ipsa sit radix vel origo ipsarum potentia-rum.

Idem vero sic aliter ostenditur. Etsi eadem nu-mero anima fit per totum corpus diffusa j ta-men si quis oleo quodam amaro ungatur in pe-de, quod sua tenuitate valde penetret,-animanon ientiet amarorem : & quamvis lux pene-tret cutem porosam & carnem quas aliquam dia-phaneitatem participant, tamen oculis carens,anima non videbit lucem : sicque nec ullus ocu-lo, vel digito sonos, odores , vel sopores perci-pit, veluti nec auribus colores. Et ratio est quiaquodlibet membrum non est idoneum animae or-ganum ad omnes qualitates sensibiles percipien-das : sed pro diversis genere sensibilibus, ani-ma diversis indiget sensoriis congruenter dispo-sitis ad ipsa sensibilia excipienda sensibiliter ;unumquodque juxta naturam sux sensibilitatis.Cüm ergo in iis recipiantur realiter , ergo sunthorum subjecta & non anima, etsi hxc illa per-cipiat , dum per suam potentiam sensitivam at-tendit sensorio. Veluti aranea suis retibus ta-ctum a musca percipit, etsi ipsa non tangaturä musca ; non ergo ipsa anima per se alte-ratur.

Objicies, tristitiam & gaudium este paffionesanimx : ac tristitiam plerumque oriri ex sen-su doloris qui alteratione molesta causatur, utnimia calefactione , frigefactione & similibus;ergo anima ipso his qualitatibus alteratur ; & ca-lefacit , frigescit, &c.

Respondeo, concesso antecedente negandamesse consequentiam, qua:ex illo inferri nequit.Dolor enim est affectus praeter naturam affatim& violenter incidens cum molestia, organo ta-ctus ; ob dissolutionem continuitatis partiumdiffimilarium, ab erodentibus, dissecantibus, di-stendentibus , contundentibus, calefacientibus,refrigerantibus, &c. ut ait Galenus Lib. %. deComp.Med. sec. Loca. Unde constat in doloreN 3 solum

*