1-yO NATURALIS HISTORIA L I B. XV III.
xs signavit. Frugem quidem aratro quaesitam furtim noctupavisse, ac secuisse , puberi xii tabulis capitale erat : siis-penfumque Cereri necari jubebant, gravius quàm in ho-micidio convictum: impubem Praetoris arbitratu verberari inoxiamque duplione decerni.
Jam distinctio honosque civitatis ipsius non aliunde erae;Rusticx tribus laudatissmae eorum , qui rura haberent.Urbanae vero , in quas transferri ignominia esset, desidiaeprobro. Itaque quatuor solae erant à partibus urbis in queishabitabant, Suburrana , Palatina , Collina , Exquilina.Nundinis urbem revisitabant, & ideo comitia nundinishaberi non licebat, ne plebs rustica avocaretur. Quiessomnusque in stramentis erat. Gloriam denique ipsam àfarris honore adoream appellabant, Equidem ipsa etiam
phane sur Ia Comédie des Oiseaux ,p. 5 94 3 Eustathe , sur le premier livrede 1’ Iliade y v. 449 , p. 252 3 & ce quenous aurons encore à dire fur ce sujetan liv. z 3 , chap. 3.
(16) Qui frugem aratro qu&Jìtamfur-tim mox pavit j ftcuitque , suspensusCereri necator ; impubes Protons ar-bitrio verberator y noxiamque duplionedecernito. Fabula vu, cap. 2.
(17) Je traduis ici sagement Pratorpax Juge y comme plusieurs ont coutu-me de faire. Consultez , fur les fonc-tions précises du Préteur , Vostius ,dans ses Etymologies.
(18) Consultez, fur cette question,la savante Distèrtation de M. Boindiniur les Tribus Romaines. Au reste ,Pline est d’ac'cord ici avec Columelle ,qui écrit, dans fa Préface : At me Her-cule vera illa Romuli proles y . . .femperrusticam plebem prapofuit urbana, Ut
enim qui in villis intra confepta mora-rentur y quam qui foris terram moliren-tur , ignaviores habiti : fic eos 3 qui fuBumbra civitatis intra mania desidescunctarentur , quàm qui rura colerent } ....segniores, visi-
(19) Afconius Psdianus (dans fonCommentaire fur la troisième Verrinede Cicéron) n’en compte que trois,qu’il appelle tout autrement 3 savoir, laTatienne( Tatienfemyà Tatio Rege) ;la Ramnese ( Ramnenfemy à Romulo ) ,*& la Lucere {Lucerem y à Lucumone).Mais Pline a formellement pour luiVarron, de Ling. Lat. liv. 4 \ Festusvient encore à l’appui. Au reste, con-sultez la Distèrtation de M. Boindin,déja citée note précédente.
(20) Sur l’origine de ce nom, con-sultez Festus. La porte Suburrane etoitdans le troisième quartier de la ville,selon Publius Victor 3 la Palatine ÌG