42.8 NATURALIS HISTORIA L I B. XVIII.
sem, iterari aísetn, quando & animalium labori naturaleges statuit. Omne arvum rectis fulcis, mox & obliquissubigi debet. In collibus transverso tantum monte aratur,sed modo in superiora, modo in inferiora, rostrante vo-mere. Tantumque est laboris homini, ut etiam boum vicefungatur. Certè sine hoc animali montanae gentes sarculisarant.
Arator, nisi incurvus, pratvaricatur. Inde translatum
duclum esse ab aurigis Germanicis , quizu ruck aiunt, quando equis ut retro-gradiantur imperant 3 à quo celeri pro-nuntiatione stryk tandem effeclum Jit.Verum enim vero , quum videam apudBelgas stryken in re nautica usurpari,quando remos inhibent, tejle Kiliano ;suspicari subiit, non modo snceram sed& antiquissimam hanc vocem esse 3 inprimis ubi animadverti apud eosdemBelgas stryken etiam idem ejse ac in-terquiescere , imb INTER ARANDUMsulcum quiescere, ut adehsgnisca-tione penitàs aquipolleat Latino stri-gare.
(13) Allusion au précepte de Vir-gile , Géorg. Iiv. 1 , v. pj.
Neque illuni
Elava Ceres alto nequicquam spectat Olympo :
Et qui, prosciiTo qu.r suscitat «quore terga ,
Rursus in obliquum verso perrumpit aratro ,Exercetque frequens tellurem, atque imperat arvis.
Ce même précepte se trouve chez Co-lumelle , liv. z , chap. z , p. 44 : Bu-bulcum autem per proscissum ingredioportet , alternisque versibus obliquumtenere aratrum 3 & alternis reclo pleno-que sulcare ;sed ita necubi crudum so-lum <S’ immotum relinquat , quod agri -tolcescamnum vocant.
(14) Columelle dit la même choseavec un peu plus d’étendue, liv. r,chap. 4, p. 48 : Sed in arando maximeest observandum 3 semper ut transversusmons sulcetur. Nam hac ratione diffi-cultas acclivitatis infringitur 3 laborquepecudum & hominum commodissimescminuitur. Paulum tamen quotiescumqueiterabitur 3 modo in elatiora 3 modo indepressiora divi 3 obliquum agi sulcumoportebit 3 ut in utramque partem re-scindamus j nec eodem vestigio terrammoliamur.
(15) Pr&varicari 3 en ce sens , vientde prœ 3 employé dans le sens de maleou perverse ; & de varicari , être cour-bé : d’où varicus 3 celui qui a lesjambes arquées. 11 y a plusieurs exem-ples de pr& employé dans le sens désa-vantageux \ comme dans pr Judicium 3préposeras , &c. Pnvaricari se diroitdonc ici d’un laboureur qui se rienedroit au lieu d’ê tre courbé. M ais remar-quez qu s cette même expression ,transportée au Barreau , se dit au con-traire du Juge qui s’écarte de la droi-ture , & donne ( comme dit le peuple )une entorse aubon droit. Si l’un vientde l’aiitre, comment le second signifie-t-il précisément le contraire du pre-mier ? Ne pourroit-onpas soupconner