■ +<s R E G 1 X. SCIENTIARUM
A nn. 7. nec Iere majus quam 60 librarum pondus eo quo diximus modo ille ac»,1668. tollat. Sed ratio tamen habenda est funis per trochleas ducti, äc demum at-tritus qui sane in ea occasione non mediocris fuit.
Huic experimento alia generis ejusdem subjecta sunt eodem in loco diedecimo Julii. Primum quidem ab homine pondus majus fui corporis pon-dere sursum attolli vix poste ea ratione fuit comprobatum. Homo satisgracili corporis habitu , pondus 130 librarum trochleae illigatum eveherenon valuit : unde ejus collo corpus zf. libr. suspensum fuit , tumque pon-dus 130. ad altitudinem sesquipedis sustulit ; aliud deinde ejusdem ponde-ris corpus ejus collo suspensum est , tum magna facilitate praedictum pon-dus 130. lib. ad octo usque pedes sublatum est : sed cum unus ex »5 quiaderant, manibus appensa pondera sublevastet , tum homo victus a ponderee terra paulum elatus est , adeo ut in sublime actus fuillet , nisi statim-appensa collo pondera retinere destillet , qui inscio, nec cogitanti eademmanibus fublevarat. r. Illud quoque pertentatum fuit utrum homo majorivi corpus ut vectem ferreum ad se traheret quam a se repelleret r aequalemeste utrobique vim compertum est. Ab homine stante & demissis brachiismajus attolli pondus , quam si idem sedeat, & brachia itidem dimittat,observatum fuit, quod eo sedente musculi tantummodo brachiorum & re-num , sed stante crurum quoque musculi vim suam exerant. Tum D. Hugensqua sint inter funes qui juxta diversos angulos pondus trahunt, virium dif-ferentia scripto exposuit.
His non leviter perstrictis quaedam non inutilia circa vecturas sunt obser-vata. D. de Roberval duo maxime in iis spectari poste admonuit , nimirumsoli in quo sit subvectio naturam , tum rotarum magnitudinem. Cum solumfirmum est, majores rotae nihil habent cur minoribus anteponantur,nili fortequod in his modioli cum axe major sit astrictus. Verum id perparvi est mo-menti , cum axis est serreus, Si partes omnes axungia sunt oblitae. Atque utmajor rota pauciores agat circuitus quam parva , aequali tamen velocitatein terra moventur peripheriae. Quin etiam majoris rota: pondus obesse non-nihil potest, cum onus est levius.
At si solum ipsum molle sit 8i lutosum , ita ut in id aliquantum rotae des-cendant , tum majores in hoc minoribus sunt anteponenda:, quod radii sinttotidem vectes in illis longiores , quaeque adeo resistentiam soli facilius vin-cunt. Hypomochlion seu fulcimentum vectis in eo est puncto-quod tangitrotae circumferentia, vismotrix in centro ipsius rotte, qua parte scilicet fit tra-ctio resistentia est in eo loco, ubi major occurrit obex, nimirum inter supre-mam & infimam terrae mollioris qua: scindenda est , partem, Si quasi in cen-tro gravitatis ipsius resistentiae, quam major vectis facilius vincit.
Cum autem ex firmiore solo in mollius rota descendit , aut vicissirn exmolliori in solidius. id fic per ascensum quemdam & defcensiim quasi inplano inclinato ; tumque varia este poliunt unius prae altera aut commo-da , aut incommoda , quae ex vecte Sc plano inclinato inter se collariaducuntur.
Sed ubi solum est asperum & filicibus salebrosum, tum succustus fiuntduriores, atque his superandis majores rotas este magis idoneas ex plani
inclinati