S S% R E GI/E SCIENTIARUM
A n n. plitudine, sed ex lolo pondere hoc repeti debet. At.si partium duriorum ex-tremi apices frangi poffinc, aut atteri, ubi alia: aliis incumbunt , tum exmajori earum numero major oritur difficultas, cumque plures in ampliorisuperficie ponamus, affrictus ipsi planorum amplitudini eadem proportionerespondebunt.
Vili. Hoc quoque advertit D. de Ia Hire in alio quodam casu eamdemoccurrere afflictuum proportionem. Id quidem omnibus notum est , duoplana marmorea admodum tersa, & polita sibi mutuo applicata vix a se ist'vicem divelli posse , quod nullus interea sit interjectus aer , qui elateris fuicontinuo nisu marmor incumbens attollere conetur, & potentiam adjugetsublevantem , tumque marmorea lamina qua: basis est incumbentis aere®columnae, qureque nullo alio libratur aere, hoc magis premitur , quö majorest illius columna: basis: nam columnarum altitudines cum sint sequales,earum moles Sc pondera eam inter se habent rationem , quam basesipse.
I X. In plerisque machinis partes qua: sibi mutuo 'admota: & superpositisponderibus se invicem premunt, oleo vel axungia oblini solent. Quo fit, st 1ex iis interclusus aer pellatur : nam illius particulx craffiulcuse adeo minu-tam divisionem non admittunt, atque aqua vel oleum , neque tam arcta si 1 'fceunt spatiola. Quocirca partes machinse sic oblita: totum incumbentis at*wosphanL pondus ferunt, eo majus , quo majori donantur superficiei ; at-que earum affrictus eam fere habent rationem , quam superficies. Cum ap-tem in machinis magna femper affrictus habita fuerit ratio , hax invaluiopinio aff ictus pro fuperficierum amplitudine majores esse aut minores»nec peculiarem in plerisque machinis este rationem animadversum si' e 'rar.
X. D. Amontons qui primus vulgarem hunc errorem deprehenderat»hoc argumentum longius est prosecutus , ac methodum tradidit fupputast“ 1quantum afferat impedimenti afflictus in machina : quod a:stimatione q ua 'dam , eaque rudi admodum dignosci hactenus non potuic.
Primum id ex variis experimentis didicit, in ligno, ferro , plumbo, clt 'pro, ex quibus constat machinarum pars maxima, eosdem pene obices e2attritu mutuo occurrere , cum axungia oblita fuerunt • atque hanc ren-ftentiam tertiam fere partem este eorum quibus premuntur ponderum.
Id quoque palam est attricum eo majori difficultate vinci , quo velo clt,spartes attrita: seruntur. Unde hrec velocitas cum potentia qua movericfiina, & affrictus vinci debent, est conserenda. Quod si potentia Dquis tem-poribus alterum tantum spatii conficiat, quantum partes sibi mutuo aff’ea ratione duplo fit major, seu vim acquirit qua oppositi obicis ex aff'orti partem dimidiam imminuit, adeo ut afflictus ipse tantummodo si c p a
sexca preffionis, cum alioqui estet pars ejus tertia.
Quod si homo pondus v. gr. 30 librarum funi per trochleam trajecto <1 -ligatum sustineat, is funero trochlea: applicat eodem pondere, adeo ut preß 10ex utraque parte & ponderis, & hominis sit 60 librarum : aff ictu-, auremest pars tertia hujus preffionis, nempe 2.0 librarum, posita velocitate poteuM requali ponderis ipsius velocitati, Quamobrem ut pondus jo librarum