CA V . I. De Motu Fixarum.
pientia?, omnipotenti#, bonitatis theatrum existit mundus hic j ignetutn demum repurgatus, ut vere mundus fiat, immens# ac infinit# ejusglori# quidni futurum sit Palatium ? Miserae autem istae animae mor-tem aeternam sensurae, quas alii terrae cavernis, alii (indignum!) Soli,nonnulli Lunae incluserunt, regali adeo hospitio penitus indignae, c for-mosiffimis hujus aedificii moenibus aeternum exulabunt. Sed quid deloco solliciti, de via securi ? Redeo.
Cum itaque supra fixarum Sphaeram nihil comminisci cum ratione y,-j e A p upostimus; cumque ubi nihil est quod quiescat, ibi motus esse non pof- Cop.p, ioj ’fit, (nam motus est separatio mobilis, quatenus est mobile, de suo loco,ac translatio in alium ; ) aequum est igitur quiescere eam, ut sic ipsa im-mota, sit fundamen quali ac moenia mundani hujus aedificii. Necesse estenim, ut aliqua lit basis, quae corporea mobilia quali sustineat, eoi umq;motus terminet ac mensuret: nihil autem huic officio aptius illa est.
Secundo, ii stellae fixae moveantur, unde motus ille orietur? Solemsua volutione Planetas fex fecum abripere, antea est dictum ; at verohanc virtutem motricem Solis ad sphaeram fixarum pertingere, ultraomnes probabilitatis terminos transgreditur. Quis enim credideris,tantam inesse Soli efficaciam, ut solus moveat innumerabilia, ac ingen-tia illa corpora, quorum unum (si Lansbergio credamus) plusquam vi-gelies millies superat (non Solem, hoc parum esset, sed) totum illudspatium, quod Sphaera terrae circa Solem complectitur ? Sin autem Solihoc officium denegabitur, quid fungetur eo? nili se ipsae movent, quodsane verisimile non est, cum corpora naturaliter appetant quietem,quicquid movetur, movetur ab alio. Dices, ab anima prxlide, uti noshomines; ut Sol, terräque, circa suos axes. Respondeo, hominummore non possunt moveri, cum desit illis solum cui innitantur. Nequeenim concedenda est Orbium soliditas, hoc antea cautum est. Desuntquoque pedes corporibus rotundis, quos habent animalia , quibus sepromoveant. Possunt autem more Solis circa axes volvi; at cur hocfingeremus? etsi fingatur, non variantur inde loca earum apparentia.
Addi huc posset, quod Keplerus inquit, frustraneum esse fixarum sph,Jfir.motum, cum neque sibi, neque aliis (ut Planet# fex configurationibus cop. 500,harmonicis) movendo prodesse possunt. Natura enim nihil facit fru-stra.
Magis itaque Natur# consentaneum est, fixarum Sphaeram prorsusesse immobilem, ut ita sic tanquam Theatrum, in quo reliqua corporamobilia suas perficiant revolutiones.
Quod attinet Lansbergii rationes, quibus contrarium asserere cona-tur, nullius quidem sunt ponderis. Primam ä cerebri similitudine petit,
quod