PHYSICO - MEDICO-MECHANICA. n 3
peculiariter dissolutio contingit. Si-rmii ergo dua? ill^e vires , quas inaqua compcrimus, requiruntur utsales exsolvantur. Cum autem mo-tus, quo naturaliter aqua agitatur,multus nequaquam lit, & figurapartium aquae ad feindendum nonadeb accomodaca, hinc sola aquaad di-solvenda tantummodo laxiorissubstandae corpora apta nata est, nonea, quD compactforis, nili autviolentia aliqua motus accedat, autdiuturna ad dissolvendum applica-tio, aut quod magis, certas quas-dam diverti generis sibi adsciscatparticulas , quarum virtute aditumsibi paret ad fixissimarum substan-tiarum penitiora , quo nomine uni-versi! e dissolvens, aut quod idemest, menstruum audic apud eruditos.Ea autem corpora quorum solven-dorum potestatem habeat aqua solisiue naturas relicta , macra sunt &terrea, in primis vero salina ; haecenim omnium celerrime solvit , &suae unit substantiae.
L X X I I. Rem ita se habereostendunt etiam ä posteriori effectus;etenim penes nullum firmum cor-pus vis dissolvendi est, quia pene-trare nequit poros ; & siquidem li-rpa » aut ferra comminuant partescorporum, & hoc nomine similequiddam dissolutioni efficere videan-tur , id nequaquam succedet , nisiutnusque dentes in poros corpo-rum ingrederentur, 3c impetu factodiffringerent ; qua: causa est curAdamas nec ferra, nec lima tangipo sic, scilicet, q na poris caretneutrius dentes admittentibus, &eatenus sales ipsi in compactioremsubstantiam densati, A indurati so-
lutioni per aquam facienda? resi-stunt, quia angustati pori facilemaditum non permittunt instantibusaquae particulis , qua? eo tunc tan-tam non habent, quanta exigitur,tenuitatem ad eos pervadendos.Efficaciam vero motus in solutioni-bus ostendunt phaenomena; scilicetagitatio, aut conquastatio iola aquar,sn qua sal ad solvendum immiifumsit, solutionem quäm maxime pro-movet ; id ipsum ÖC potentius effi-cit calor maxime si ad ebullitio-nem assurgat , in qua motui ca-lorifico localis alius conquailatiomsimilis , effervescentia dictus, con-jungitur.
L X X 111. Patet igitur & kpriori, & ä posteriori, liquationemsalium , qua? ab aqua fit fundari intenuitate partium aquas, & in mo-tu quo illas agitantur; cum autemhaec duo non sufficiant.ad quodlibetcorpus solvendum , oportet ut quaeper aquam se sinunt solvi,. peculia-rem habeant dispositionem , cujusgratia virtuti aquas dissolventi ce-dant , quam idcirco salibus maximeineffe necessarium est , cum expe-rienda pareat nihil facilius Ipsis abaqua pati solutionem. In quo au-tem talis dispositio consistat, patetex dictis, scilicet in tali porominapertura, quas facile particulas aqua;admittat, & in tali partium nexu,qui a motu eo, quo partes aqua?perenniter aguntur , non asgre possitsuperari. In his ergo duobus con-sistit dispositio illa in substantiasalium, qua? liquabilitas dicitur ,atque ita quidem ut unum fatis essenon possit; quippe apertura poto-rum facile ab aqua permeabiliumQ r plurH