DE SALIBUS DISSERTATIO
1X4
pluribus substantiis inest absque ullasuccedente solutione , quemadmo-dum in catta , ligno, spongia , &similibus videre est, quas licet facil-lime aquam combibant, non tamenin aqua solvuntur saltem sponte»aut ea facilitate, qua sales > nequesolus partium nexus superatu faci-lis fatis est ad accersendam liqua-biiiratem > si enim oleo , aut vcr-nice aliqua poros obstruente illiman-tur crassiora frustula salium, id ad-versus solutionem praffidium est, Atamen eorum partium nexus nonvariatur; verum quidem est rarominimum nexum partium cum po-rörum angustia copulari; cum la-xior compages simul, & pororumaperturam , & paucam partium ad-htesionem plerumque efficiat. Si-cut ergo in duobus praedictis , sci-licet tenuitate, & motu , virtusaqute dissolutiva consistit ; ita & li-quabilitas in totidem postremo re-censitis fundatur, quorum alterumalteri proportionem quamdam ob-servat , nempe tenuitas partium po-rorum amplitudini, & motus con-ditio nexui partium exsolvendarum.Pro ut igitur unum alteri magisproportionatum existit, facilior veldifficilior solutio contingit ; hincaliquando tanta partium est in sa-le laxitas , ut quacumque humidi-tas, etiam aeris facile poros sub-eat , seseque insinuet inter partem,& partem , adeo ut adhesionem tol-lat , quam habent partes inter se;aliquando vero adeo stricta sit, utneque humiditas ambientis, nequeaqua ipsa sufficiat ad exsolutio-nem, sed calor requiratur, qui autporos magis laxet 3 & insinuatio-
nem aqua: promoveat, aut parti-culas ipsas foitius concutiat, ita utfacilius exinde divellantur. Primumconspicuum est in sale Tartari, & innitro Egyptiaco sive Nilotico <iequo Boileus in Append. ad Chy-mist. Scept. alterum vero in Tar-taro crudo , & aliquando in sale
muriatico, si verum est quod habetCasius de miner, lib. cap. 2 . deacervis falis prope Drepanum, 8caliis majoribus juxta Uticam in Afri-ca, qui calore solis adeo indures!»eunt, ut sub dio ad plures annosperdurent, & imbribus non solvan-tur , & difficulter securi caedantur.
L X XI V. Hisce circa agens , Scpassum expositis , facile est actio-nem ipsam dissolutionis in conspe-ctu ponere ; nimirum cum aqua:immittuntur salis crassiora frustula,statim k motu in eorum poros, 8crimas aqua? particulae intromittun-tur ; cumque suum etiam motumconservent in meatulis illis, sit utmodo arietando partes , quibus po-ri illi, & meatus concluduntur, il-las divellant k vicinis, & modo vise se intrudendo inter unam par-tem, & alteram, eas diducant; cumautem postrema haec vis in aquasimplici admodum languida sic ,obstante figura particularum ejus ,quL utpote sphaerica cunei vices obi-re non potest valide separantis par-ces abin vicem, hinc fit ut potissi-ma actio in arietatione consistar,Übi autem una pars falis ab alte-ra sejuncta fuerit, aut ea talis exi-stit, qua: possit motui fluidi obsecun-dare potius, quam vi suL gravitati-v<£, aut non : si primum, nilaliud requiritur ad persectam solu-tionem^,