jo8 Exploratio sexta
redigit,alia dissipat,praecipue pinguia, quas in flammam vertit,& idcircoipsius pabulum reputantur, duriora etiam corpora ut pulverem pyriumper minimam scintillam oculi icta inflammat, unde tormenta bellica &cuniculi per flammo: expansionem exploduntur, cum maximo fragore,& impetu. Ignis etiam fern et propagare & ignem generare videtur,combustibilia urendo & conflagrando, est etiam prascipuum instru-mentum operationum & alterationum /pargyricarum. Ignis deniquequandoque lucet & non calefacit,quandoque calefacit &non lucet,& cascus dicitur quia non videtur, plerumque lucet & calefacit,
5 Ignis non solum accenditur ab igne dum est in flamma, aut carbone,
sed a plurimis aliis causis, ut ex confrictu & contritu corporum, ita exconfrictu lignorum non solum calor sentitur, sed fumus & flamma ori-tur , ut ex celeri motu axium rotarum cavitates conflagrantur, funesetiam celeri confrictione calescunt & uruntur, ex frequentibus icti-bus mallei sensibilis calor excitatur, ac etiam ex confrictione ferne &limas, imo ex effusione aquas calx viva licet non minus frigida censea-tur quam alii lapides, incalescit, fumat, flamam quandoque excitat,& in pulverem redigitur. Madidas etiam herbas & fructus cum coa-cervantur incalescunt, fumant, Lc quandoque flammant. Multi liquo-res per fe frigidi misti tamen effervescunt, & metallis applicati fumumexcitant, Sc metalla corrodunt.
Potentissimus etiam effectus est ignis , quo metalla quasdam incarbonem vertit, & omnia metalla fundit, atque agitatione quas me-tallis inde oritur corpora heterogenea & storea expelluntur, & metal-la purificantur,& perficiuntur. Historiam exigeret omnes effectusignis explicare,sed cum tota difficultas sit in causis, non in effecti-bus , non est necesse ulterius insistere.
Ignis solidissima corpora calefacit, & per ea alia corpora ulteriora,ut per ollam calefacit aquam, atque liquores in vasibus vitreis her-metice clausis. Unde per angustissimos poros transit, tamen admaximam molem extenditur , ut evidens est in pulvere pyrio ac-censo.
SB-