96

PSALM VS IX.

XX.

Ixurgit De»us, cu:n

ulcifcitur;

non fuifle inanis* Quapropter nunc patientia Pagninus, Flaminius; Pone, incute, Deusti -opiuefl (inquit D. Auguftinus) ad perferendos morem illis: Felix Pratenfis; Pone Domine juguntmalos , qui jam voluntatibus feparati funi, donec ipfis ♦ Senius Vulgat® ab ijs nihil abludit; nametiam ultimo judicio fep arentur. Videtur Patien- Conftitue, inquit, illis ieverum exadorem.fiam S. Do&or accepiffe proprie, neque te- legum tuarum, ilmulatquejuftiftimum, quifert,, nam Spei & Expe£Iationisfru£lus, vel terrorem illis incutiat, & a quo timeant libi,effe&us, eft Patientia. Proprie quoque S* dum fubipfius mittuntur jugum. Item,con- ve ^ idquiisThomas accepit Patientiam, qua cum dica- ftitue illis adhuc aura vefcentibus truculen-tur non peritura in aeternum, quaerit, num tum nomothetam, tyrannum impone cervi-etiam fit in patria? Refpondet, non fecundum. cibus eorum , qui illos duro fervitutis jugoelTentiam efte , fed fecundum frudum: fecus premat, terrore coerceat, & quod jubet, fer-rem habere fe cum Charitate & Iuflitia, quae midine poenae facere compellat.

erunt etiam quoad elTentiam. 34. Vt fciant &c t Cuius faevitia tyranni ut fciant [illi,

Exurge Domine , i 1 non con- taM ' lm n°n?e«nin«ti intelligant, & fe ho- fc

D . mines efte;& gentes multis aerumnis ,calami-

fortetur3* homo: judicen- tatibusque obnoxias. Vox certe Hebraica,

Enofch, hoc verfu ulurpata fignificat homi- eft, hominesnem,proprie obliviofum, & propter oblivio- efle miferos,hem maxime Dei, hominem miferum, infir-mum,debilem,viribus fraftum, malis dolori-

, r . 0 busqi exhauilum, Mitior eft interpretatio Eu-

oblivjfcarur pauperum m perpetuum: nunc & thy ^ cui Pfaltes ita piGC ^ur:ConfiitueDomine

.0 - & unmfcmufquc nomme pauperis, ex- p atj . r XKra ^ UL , tl! / e)n chriftu qu i conftim.

tutus eft Rex a te fuperSion,Pfal.2, v. 6 . & quilegem novam, fanorum fcilicet Evangelium,-tulitjut noverint Gentiles, le homines eiTe ra-tione pneditos,& fero faltem aliquando addi-lcant vivere ut homines, non utbeilme.

tur Gentes in ccnfpe£tutuo.

31. Dixerat David, non futurum ut Deus

1 1 1

citans Deum ludicem; Exurge, inquit, Domine,qui videris obdormilTV, aut vigilans quidem,at incurius noflri procubuilTe. Exurge, quareobdormis Domine} exurge , & ne repellas in f nem,dixit Pfalmo4^. verh 2 3. Tilnc aurem Deus

exiirgit, cum ulcifcirur, cum fupplicium raa-j gnum de aliquo fiimere parat, five chm (ut PSALMVS X. AP V D

jut xerit

potentiam

luam,

Mofes d£gyptius lib. 1. Dire&oris dubiorum,'cap. 23. ait apudRiberam in caput 1 Micheaenum. f.) aliquo opere erigit potentiam luam,quae prius abfeondita videbatur. Ego tamenexiftimo cum Ribera, potius dicendum efle,tunc exurgere Deum, cum exerere vult po-tentiam iuam : fumpta metaphora ab eo,qui domi quiefeebat, & jniuriaaliqualacef-fitus foras ruit , ut capiat ultionem. Exereigitur vires tuas, oftende potentiam tuamDomine.

3 2. Non confortetur homo , non valeat effi-cere, quod fibi propofuit effe&urum. Aut,non praevaleat (orat monomachus David)ad-verlum me hoitis meus Goliathus , aut quivis

HEBR^OS.

Incipit hic Hebraeis Pftlmus decimus , propter Hebrad di-diverfum utique a Pfalmi fuperioris argumentum ; 4,11,11 hunc

laetum iUius, huius irifle & querulum ♦ Nos a Sc- m

ptuaginta Interpretum, & a Vulgatae Latinae parti-tione non recedimus.

Vtquid Domine 3/ receffifti XXILlonge, delpicis in opportu- I *nitatibus, in tribulatione ?

3f. Incipit hic tranare divinus Pfah.es dedivina Providentia: & dum pravorum homi-num res bene feliciterque fuccedunt, contravero j ulli ac probi mifere vitam trahunt, ex

ullus inimicus mens. Mucemur Gentes m cm- fona juttomm in maioribus ingemi

f/f/i 1 /l f\- f»t/A ro -i nhpl m /. ^

(pettu tuo , id eft,tuo judicio: ad te appello*Puniantur in tribunali tuo, poenasque dentpro meritis luis ribi videnti , ftatuenti mo-dum,& infligentijtibi, inquam , Indici xquif-fimo , Vitorileveriflimo, Percuftori vaiidif-fimo; qui nihil ignoras, nihil diftimulas, ni-

XXI,

Icentium, Termonem facit, & rationem quo-dam modo exquirens a Deo; Vt quid, ait, Domi-ne recefifli longe a nobis ? vel, ut S Hierony-mus vertit; Quare Domine (las a longe? a quononablceduntChaldarus, Felix,Nebienlis, Pa~

» r gninus. Deus quiciem, utpote immenliis <Sc Deus rece-,

hil impumtum relinquis; cuius r trga ferrea ubi e prafens inu ll a creatura percit abef- de . ,e d,c ‘''"’Pial.2. veri!brachium areu.telu exmabi e. j c p ve oilica, five magna diftantia ; non f a bvem r e ^

Conftitue Domine 3 ? Ieeisla- poteft‘Ue locum relinquere, & ad aliud fpa-

titim le transferre, qui ubique totus elt; fed

torem fuper eos : ut fciant more infirmitatis humana dicitur illi: Car re-

i cefifii longe? Tunc autem receftifTe credimr,

gentes, 34 quoniam nomi- cum tardat flibvenire. Et hac divina dififimu-

lies flint ^ at *° v ^ efur cau lla male agendi malis:

Etenim quia non profertur cito contra malos fenten-3 3. conftitue illis Demergentibus, quas in tia, abfque timore ullo filij hominumperpetrant ma-confpedutuo iudicaripofcimus , legislatorem, /<*,aitEcclefiaftescap. g, verfiu. Vndequarir:id eft, punitorem fecundum legem tuam ; fe- Quare recefITfti i nobis, quia non punis ? &gumexaftor cun( j um em m legem poena debetur peccato- cur tam long£ recelfifil, quia tam diu differsribus* S. Hieronymus , & Iuftiniantts ver- punitionem? Ecce non caves, ne improbi nosterunt -,Pene Domine terrorem eis : Chaldseus, affligant, & ab affligentibus nos tu poenas

non

Legislatordicitur velleverus le-