Cap.I.Adamus creatur,& nubit.

33

u-

IIB

mo ‘

Ua$

icU'

inii

Std

nes

Idi»

ars.

eos

ice-

“ks

»«.

ki.

pn.li

era,

:ur-

or-

iri,

m,

tus

lio

«/.iul,

ice

'er

:ia

! Plutarcj

Sikiua.

:ut

bi*

li-

n*

n-

:a*

ra-

n.

)d

uf

nfffimum. Heu quot nominibus vocantur homines,quibusprorlus contraria eft eorum vita , vel in hoc omnium ani-malium viiiflimi. Audio enim Leonem,audio Aqm!am,&nihil in iis video »quod mihi non repratfentet Aquilae, velLeonis naturam , & indolem. Audio in hominibus vocarinobiles,& non cerno vel tenue nobilitatis veftigium, non, fidem in verbis,non liberalitatem in donis,non beneficen-tiam in fa<flis,non modeftiam indidtisffed omnia viliffimo-*-rum mancipiorum video. Audio vocari maritos, & nihilmaritorum video,non vxoris amorem,non filiorum difci-plinam, no domus curam;fed omnia lenonum fe produntcfficia.Longiflimum equidem eft interuallum in hominibus//<»/.48, eo,quod vocantur,ad id quod fimt,& viuunc Huc fpe-

ftat illud Ifaiae c.48.Audite h&c domus lacob,qui vocamini no-mine ifrael. Simpliciusj&accommodatius diceret, Auditek&c lfraelit&,cut maluit &\czxc, Audite hac,qui vocamini nomi-ne 1/raeUVolmt oftendere,quam aliud fit vocari,aliud effe:verum enim erat,quod vocabantur Ifrael ; at minime erantIfrael, nec lacob , quando opera iis erant contraria. Cyril.lit;.4.orat.3. Nomen nudum habebant, fed mente de fidebant, aliismortbus.aliamentefr&dui.hu&itbumrmiXWs notnen Ifraelis,fed non erant Ii’raditae,longiffimeab ifraelis indole,mori-. bufque diilantes.

§. xxxvn.

Ncnab hotmne 3 fieda Deo dantur nomina hominibus ,qua non fini vacua .

O Vod nomen magis vacuum , & inane efl:, quim quodfoeminea inconftantia vocetur virago?Merito hoc no-men cffidum dicitur fuiffe ab Adamo,qui animalibus,nonquidem hominibus, dedit conuenientia vocabula i lolusenim Deus eft,qui nouit ea nomina indere hominibus,quo-rum fignificata Vere in effedtu impleantur. Ait D.Ioann.i.lAoan.tg. epift.cap.3. Videte qualem charitatem dedit nobu Pater,vt filijDei nominemur & fimus. Deus dedit nobis, vt filij Dei nomi-nemur, nec ibifferit, fed infuper addidit illud, & fimus,in eo enim offenditur quae a Deo venit nominatio ,quod& nomen, & res nominis datur, Quod etiam nouitPlato j ait enim in Cratylo : Dei appellatio efl , cum Deuifacit in ejfe rei nominat a, id quod nomen fignificata Non tanta eftvirtus,& poteftas hominis,qua? a fe impofitanomina poftitvfquead effectum deducere;id folius eft poteftatis diuina?;Vel inde nofcitur a Deo nomen venire, quod vacuum nonfinitur,fed in rc habeat politum,quidquid fignificat. Hinclucem capit quae itio camatiflima; Curaliis nomina impo-fuit D€us,vel antequam in vtero conciperentur,vel ex quoeraot in vterojaliis vero,non nifi poftannos plurimos?Nimirum,de filio nominando dicitur Zacharise,Luc. 1 . Eliza-beth pariet tibi filium vocabis nomen eius loannem. Antequam

conciperetur, lama Deo exprimitur nomen Ioannis .-polimultos annos iam grand^uo Petro dicitur,Ioan.1.T# wc*-beris Cepheu. Et cur qui ftcmaturauit.vt nomen Ioanni impo-neret,fic tardauit.vt Simoninomedaret?Non patitur Deus,nomina a ie impolita pofle videri nuda,& vacua vocabula,fine affc&u, qui per ilia fignificatur. Ideo tunc ponit illa,cum fimul pereffedtus poteftoftendieorum lignificatio.Ercum loannes abipfo vtero gratia adornandus erar,ideo extunc accipit nomen,gratiam fignificans,& oftendens. Pe-trus autem non nili grandaeuus fuftencaturus erat Ecde-fiam, hinc non nifi grandxuus nomen a Deo accipit, perquod eius marmorea firmitas exprimatur. Pro quo air DChryfoft. hom. 18. in loan, Deus efi,qui nomina apteimponit ,qtfi Abram, Abraham,& Sarai Saram vocauit, ita & ioanni notnenc alitus impofuit. Qui enim debebant ab ineunt e At at e virtutefollereris tunc indita funt nominatui vero in&tatisprogreffu pro*feclurt erant,pofimodum Non poterant nomina a Deo impofi-ta effe fine effedu fignificato , & fimul erant effedtus rei fi-gniflcatx,& nomina a Deo data.Hinc eorum impofitio ve)feftinabat,vel rardabat,prouteffedtus rei accelerandi erant,vel retardandi. Qui infans infignia virtutum editurus erat,nomen virtutis ab ineunte accipit atatejqui grandaeuus adfacinora vocabatur, in maioribus annis cadefti jnfignieba-Jfai.+i. tur vocabulo. Nec vnquam nomen a Deo impolitum cer-nebatui fine plenitudine fignificati.Ifaiaetv*/». 48.au \ Auditeh&c domus lacob,qui vocamini nomine Ifrael . Er,poft multa ibididta, ftatim pergit: Audi me lacob , ifrael,quem ego voco.,

Paulo ante non lacob,nec Ifrael dicebantur,fed vel domusIpcob, vel qui vocabantur nomine Ifraeliiam,relidis illis

Plato*

han. 1.

Chryfoft.

ambagibus, fimpliciter,& vere dicuntur,& funt lacob ,&i ifrael. Vndeillis hocvenit?Ipfe explicans caufam ait: .quem! ego voco. Et quidem antea a fe,& ab aliis nationibus voca-! bantur ifraelita? ; fed in rc fignificata non erant , folaque, habebant nuda,& inania vocabula. Ex quo Deus in illos1 mifericors coepit illos Ifraelitas vocare, iam vere,&iq ef-! fedu Ifraelitae erant,& non nudo nomine, fed pleno no*

| minis fignificatu gloriabantur. Nequit enipi nomen,quoda Deo venit,effe vacuum,& inane.

§. XXXVIII.

Vnus lefus efl , qui potefi facert 3 qubd horna %n gloria 3 &honorefibi inttme aduniat>& ctquet confortem .

V Ifa Eua aiebat Adamas: Relinquet homo patrem fuum , &matrem fuam,& adh&rebit vxorifuA,& erunt duo in carnevna. Etvnde collegit Adamus tantam poffeeflevnioneminter virum,& foeminam,quod duo cum fint,quali vnus ingloria,& honore,&conuidu cernantur? An quia natura adid impellebat ? An quia nudae natura? authorid efficeret?

Equidem nec natura, nec naturae author,vt folius naturaeauthor eft,tantam vnionem, & aequalitatem in honoribus,

& gloria inter duos efficiet, id vnus poteft praeftare Chri-ftusgratiafua. Hinc Paul.adEphef.y.ait: .propter hoc relinquet Ephefifrhomo patrem,& matrem fuam j & adharebit vxori fu& , & eruntduo in carne vna.Sacramentum hoc magnum e(l,ego autem dico i»c.hrijh,&in Ecclefia. Odorabatur iam Chnftus,vbivnani-mitas,& xqualitas inter duos exprimebaturin honoris par-ticipio. Nequit enim haec vnanimitas ab authore naturae,fedabvno Ielu venire.Aiebat lefus difcipuLisMatth. j. Vosefits lux mmdi, fed aiebat Deus Pater ad Abrahamum:M«/f*‘-plicabo femen tuumficut fellas cadi. Gen.x. Expende modojle* 'fus difcipulos fuos vocat,non luces,fed lucem mundiaDeusautem Abr3hamidesnonftellam ) fedftellasvocat.Et curlc-fus non fe conformat Patri; &fimiliter vocat difcipulosmundi luces,vel cur Deus non fe conformat Filio,& vocacAbrahamidcs ftellam,quali omnes conueniaot in vnum?InGenefi agebat Deus folum creatoris munus, non offende-bat tunc,quid poffit gratia per Chriftdm,de cuius fola po*teftate venit,quodplures in luce,& fplendorefic vndnimi-terviuant,vt videantur vnus. Vbi autem hic diuinifllmusgratiae opifex non ponit manus fuas,fed folus eft author,&creator naturae hominum,in honoribus vnanimitacem nonquaeras vllam.Pulchreenim ait TerculLlib.y.inMar. in fine;

Agnofco veterem ad Abrabam promtffionem Creatoris . Et faciamfemen tuum ta»quam fiellas in caelo, ideo Bella d ftella differtin gloria. Expende vnde educat ftellarum differentiam iagloria,nimirum,quiagnofeitpromiffionem Creatoris. Exquo non gratiae author lefus,led naturae folus Creator in-cereft,nequit fieri vnanimitas,&conuenientiain gloria, &honoribus.Vc ab authore gratiae Iefu vnanimitas plaudit iaomnibus;fic fub naturae folius authore differentia adeo cla-ret,vt nec ftella admittat ynanimiter lucere cumalia;fedal-cera ab altera differat in gloria,& claritate. Mater filiorumZebedaei quaerens filiorum honorem,air ad fefum , Matth. f

30. Dic vt fedeant hi duo filij mei , vnus ad dexteram tuam , &vnus ad finifiram,in regno tuo.Qysx non magis petit,vt ad dex-teram fedeant ambo,in throno & honore aequales?Erat il-lorum mater naturalis,erat naturae audtrix,non gratiae Iefuprocuratrix, & ideb amabat in illis differentiam claritatis.

Ait.D.Bafil, Sei.orat. 24. O matrem filiorum impensi amantem,

& piam mulierem! Materiam inuen.it natura,filiis vt gratificetur*

'^uod differrent in honore fili j ledentes,vnus ad dexteram,aicer ad finiftram,naturae opus fuit.iuxta cuius regulas,nul*lus hominum gratum habet in honore conlortium alterius,fed quifque amat ab aliis differre.Nec miror hanc differenstiam,vt alienam,a Iefudepullam eflejCumamS^srpaW de»+r eram meam ad finiftram non eft meum dare vobis , Non eft

equidem Iefu dare fratribus,in quo differant,qui eo tendit,vt omnes homines in vnumconueniant. Quippe ait ad Pa-trem, loan' 1 7.Non pro eis autem rogo tantum ,fed & pr«eis,qui Jcait.lf»credituri funt,per verbum eorum in me .• vt omnes vnum fint,ficuttu pater in me , ego in te : vt & ipfi in nebit vnum fint. Hocvnius eft proprium Iefu, qui & facit vtraque vnum , &vcipfevnanimiter cum Patre regnatae atqualrfulget maiefta*tesfic facit,quod omnes homines vnum fadti, in gloria > &honore viuant vnanimes.Miraris,quod Iefu gratiainterho-mines caufetynanimitatem?Accipe quid maius; non enimfolum homines inter fe contremunt, fed & homines , &

Angelj

TenuL

Bafii.Sel»

i,