l, Reg.il»

Chryfoft*

f-.Reg.i7.AI at.17.

Malaci

P/ai. 1 j 6.

A.mbr-

?,.Cor.i.

$0

Lib.I. Adamusjfiue iefus conceptus.

prx celferat amicitia antea» tantum creuejrac onus pudorispoft peccatura.ne fuftinerecur Dei facies. Quot fuerant in-dicia amicitia: diuinx,tot pondera eraoc,qux pudorem > &verecundiam onerabant. Hinc nunquam fatis laudatur Da-uid> qui in adulterium & homicidium lapfus lefe peccato-rem coram Domino memorat dicens z.Reg. n. Peccant.Domino. Et quantum hoc in Dauide ? NonneUpfe antea fan-ililEmus fuerat? Nonne & multa virtutum facinora pete,gerar ? Qmdmagnuin, quod fandtiflimus, & Dei amicifli-mus homo in lapfu etiam curreret ad Dcum?Equidem prx-teritxamicitix tigna, & virtutum indicia)in laplibus pon-dera fol e ntefle, fub quibus peccatores labentes in praeci-pitia eant.Ait enim D.Chryloft. horn.77- ad Popui. Multaquidem erant ad defferasionem Dauidem trahentia , & primumquidem peccati magnitudo, Secundum,quod non in viti principiis,fed circa finem hac pajfus efl. Tertium , quod cum iam multas con-quififfet diuitias, hoc fuflinuit. Nec enim modica ei tunc repofitaerant pondera f qualia perprimam atatem, cum p a fi er er at’>&qua-lia circa Goliath tonge{fit, & fapienter aeia circa Saul: euangeli-camemm exhibuit longanimitatem,&c, Expende,quae ponderanumeret labeotemin defperationem trahentia, nimirum qu£a Dauide fa&x fuerant virtutes ob Dei amorem, hx vocan-cunnprxfentiiChryfoftomopondera^uat poflendapfumopprimere hominem. Et quidem praeterita diuinx amicitistigna in Iapfibustic hominis pudorem grauant, & onerant,vt mirum tit,quod quis non pereat fub tanto onere. Prppo-r,ite vobis ob oculos duos homines, Achitophelem > 8? lu-dam i iHc e charis, & familiaribus Dauidis fuit,hic amicilfi-musj&familiariflimus difcipulus IcfuDomiflij vterque re-bellat in amicum,8j fit proditor.Quid tunc ? Vterque erro-rem agnofeit, & vterque ieferdibi fufpendio mortem.Aic2.Reg,i7. Porro Achitophel videns, quod non fuijfet faftum con -filium fuum ,ftrauit afinum fuum fiurrextique , & abiit in domumfuap>,& in duitatem fuam,&difpofita domo fida fufpendio interiit .Pefuda autem dicit Mattii. 17. Rroietfis argenteis in templo re.ftjfit ; & abiens laqueo fe fuspendit. Cur toileri non magis inpi iicrita amicitia fiditis ? benignus erat Dauid etiam ergahoitesjbcnigaiflimus erat Iefusicur non magis ad benignoshos curritis, quam ad laqueos ? Equidem praeterita amicitiain iis miferis non leuamen, fed immenfnm fecit verecundia:pondus,quo maluerunt perire,quam amici offenti fuftinercvifionem. Chriltianus DruthmarusapudPalacios in Macth.ait: Achitophel videns con filium fuum non perficifintellexit Daui-dem in regnum reuerfurum: cuiut verecundiam nonfiuiUnens, fuf-pendit fe : ita ludas videns impleri cruxifixionem , quam d ChrifioOJtdierat,intellexit etiam eumrefurredurum,cuius faciem cum vi-dere prte verecundia nonpojfet, fufpendit fe. Tolerabiliorem pu-tarunt miferi mortem,quam verecundiam concipiendam exconfpc&u amici poli proditorem. Sic amiciqa pratteritaonerauitpudorem, vtillifuccumberenc hominesantea&ispleni facinoribus. De Ifraditis in captiuitatem vergentibusait Pfalm, 15 6.Super flumina Babylonis, illic fedimus,& fleuimuteum recordaremur tui Sion. Sionis magnalia, & virtutes,& fa-crificia recordabantur,dum erant ad ripas fluminis Babylo-ni] ,& quid ex hac recordatione capiebant ? illic feditnus,(j?[lenimus. Lu&ui amariffimo fe fe dantes, illic in ipfa captiui-tate fedebanc.Cur mifer in captiuitatefedes?Curnon magisIhs,quafi in procin&u ad effugiendum ? Cur non magis ef-fugia captas , vt ad Sionem redeas ? Sane ipfa Sioni^s amiffxrecordatio fic mifera mancipia opprimebat , vc mallentinundatione dolorum abforberi,quam vel gradum faceread remedia. Quod notans in hxc verba D. Ambr. lib.z. dePoenit.cap.i i .aic: Nihil efl amem , quod tamfummo dolori fit ,quam fi vnufquifque pofitus fub captiuitate peccati , recorde-tur vnde lapfus fit , atque vnde deciderit , eo quod ad corporea ,atque terrena ab illa ft>ceiofa,ac pulchra diuin& cognitionis tntentio-ne deflexerit Sic habes Adam abfeondentem fe , latere vduiffe,&c.In ripis fluminis Babylonij hxrebant, 8c dolebant, & ge-mebant miferi capriui , recordati amiffx Sionis i & tamenfedebant, nec gradym faciebant ad remedium; recordatioenim antea&x virtutis adeo fummum, & immodicum do-lorem incutiebat, vt mallent perire, quam Sionem videre.Miraris hoc?Sedaccjpe Adamum,feabfcondentem ,&late-re volentem, ne Redemptorem videret ; fic immodicus do-lor reddit homines quafi amentes , vbiab excellis virtutum,in peccati barathra ruerunt. Quod in Corinthio peccatoremaxime cauebat Paulus) vbi in eum charitatem jubet exer-ceri, z.ad Corinch. z. Ne abundantiori triflitta abforbeatur,quihuiuftrtodieB. Solent enim qui a magnis exciderunt virtuti-bus,&criftitia,& verecundia immodica abforberi.

'*"'**S t

§. XIII.

Peccatorum rei caneant temeritatem & impudentiam , (fi"nimiam anirnofitatem^ment verecundiam.

D Ei venientis adauram confpe&um cauit Adamus,& abf-condit fescur non maeis accedit adDeum?Si in igne,&

Lnc.it,

Ambrof.

flammarum ardore ambularet Dominus,non mirarer,qubdpeccator fe curaret abfconderejat venienti Deo in aura leni,

& fuaui, cur ad tantam fuauitatem non animatur peccator,

8c accedit ? Prudentifsime peccati reus Deiconfpedlui cun-dlaturinterefle.&feabfcondit debitam peccati lui confu-lionem prxleferens.Adhxcait D.Irenxus,lib. 3 .cap. 37 .SV*itim Adamas timore corripitur,&abfcondkurinen quafipoffet tffu-gere Deum ,fed confufus quoniam ttanfgrefjus eratpneeptum Dei,indignum fe putauit venire in confpedum,& colloquium eius. V ti-nam limilein confulionem vniuerfi peccatores oftenderent,nec a fxce vitiorum ad Deioculosprofilifent intrepidi. DePublicano ait Lucas,cap.i8. publicanus, d longe flans,nolebatnec oculos ad calum /e«*re,^.Quem fic depingit Viiflor Afri-canus habitus inter opera D.Ambrofij lib.de Poenit.cap.151.

Ingrefftti Publicanus templum fuerat peccatorum mole decuruatacerukeoculorum palpebrisgraui morbo iniquitatis compreffis,coe-lum non audebat afpicere : retro gradum timidus reuocat,& extre-mum fe, non tam loco , quam coafcientis, iudicio fiflit, nec adfap-plicandum irreuerenter pedem inettat promptus audacia, fed vefli -giis modum fubtrahit , publicat fe verecundia reum,(yc. Ecce tibitotum vere poenitentis jnfigne in verecundia, in cun&aeio-ne, in timiditate, ne intrepide velit peccator inDeicandi-diflima lumina profilire. Popultrs Ifraelitictis admiferat gra-ue peccatum , nolens afcendere in terram fibi promif-fam, pro quo eos maxime obiurgat Moyfes, Numerorum14. ad Moyfis autem increpationem Luxit populus ni-mis.Et ecce mane primo jurgentes afeenderunt verticem montis,at -que dixerunt:Parati fumus afcendere ad locum,de quo Dominus /0-cutuseft,qniqpeccauimus, Quibus Moyfes , cur , tnqmljranfgrc-dimint verbum Domini, quod vobis non cedet in prolperum i Ob-iurgati,quia noluerant afcendere , lugent laaymismul-tis j & Jftatim fefc accingunt, vt afceirdant vpro quo etia’mreprehenduntur» Qux hxc res ? Qnia nolunt afcendere,calligantur ,& quia volunt afcendere, cafligantur : limulpeccant, quia nolunt, &fimul quia volunt afcendere ? Curfi nolentes afcendere peccabant, fimiliter quod afcenderevelint,reputatur ad culpam ? Merito qui poli primum pec-catum admilfum non magis cun&antur, & detinent ieie &erubefeunt poli Deum ire^uafiindignijCulpam incurrunt. p roco jfcVt dicat Procopius in Glolfa: Vt ante in agendo timiditatis im-pulfionem fecuti fuerunt, it a nunc audacia , & confidentia fequun-tur , ac in vtramque partem peccant. Vbi peccatum intercedit,iam ibi audacia, & confidentia reputatur ad culpam,&adfuppliciumjpeccatoriseninj virtus eft timor,& verecundia,

& pudor ,& maxime cun&atio adfplendfda cun&a.Pfalm.

13 6,Super flumina Babylonii iRit[edimus,& fleuimus,dum recor-daremur tui Sion. In falicibus,in medio eius fufpendimus organa no -Lira, Expende, quid fit prx manibus captiuorum,& q uid ficfufpenfum,&abfcondicum in falicibus,ia medio eius. Ni-mirum,prx manibus luttus,& gemitus,& exiliafin falicumabfconditafunt organa, & quidquid fpedtat adreflauran-dam lxtitiam. Ex quo fic monetD.Ambr. lib.z. de Poenic.cap.n, ideo nemo in peccate pofitsfs arrogare fibi debet authorita-tem,aut vfurpationem Sacramentorum,quia feriptum efi,Peccafii>quiefce.Quod inprafenti PfalmoDautd dicit:ln falicibus,in medioeius fufpendimut organa noSlra. Caueac peccator ab audacia»

8t impudentia, &animofitate,quaadDeifplendidaptofi-liatifufpendat lxtantia organa, amet latibula, & cun&erurvel in lucem profilire. Audacia enim in peccatore,&ani-molitas , vergunt in impudentiam f quem magis deceretpudor , & verecundia. Icrem,31, pottquam enim conuerti-fli me K egi poenitentiam, & poflquam ofiendifli mihi,percujfifemurmeum,fonfufusfum,& erubui r quoniam fufiinuiopprobrium ado -lefcentiamea. Necnon apudEzech. c.56. Et recordabimini via-rum veftrarum peffimarum ,fludiorumque non bonorum,& difpli-cebant vfibis iniquitates ve fit a , & {celera vefira. Non proptervos ego factam, ait Dominus Deu* .notum fit vobis. Confundimi-ni, & erubefcite ftsptr viis vtfiris. Ecce tibi nihil priys iapeccatoribus requirit Dominus, quam confulionem,& ve-recundiam,quam qui a fe dimittit, & omnem pietatem , &religionem dimittet. Quippe ait Tertullian.lib.aduerfus Tcrtulf{ Pfychicos : Sanctitati inimica luxuria eU. Quomodo enim per

iiatjjk

lerm.$t*

Ez.eth.j6.