Cap.I. lacobiin vtero facinora,&c.
77
tibi multo mane, primo diluculo currentes mulieresC hri-ftus fulcipit, iuaeque gratiae rore conlpergit. Er quia fefti-nantes accedere,fufcipit,& aipergit ros diuinus j morantes,& pigritantes defpicit > Abfit: imo cum fero el;tt fadum,Dilcipulis apparet, pacrlque dulcedine replet. Virus Iduseft,qui aeque fufficit primis,& poliremis,matutinis,& fero-unissqui nullum defpicit.fcd & eum ampleditur,qui mane,& qui vel peri acceditsqui antelucanus, & qui ierotinus ve-rfit.Imo nullo euidentioriargumentooffenditur donum ali-quod ad omnes indifferenter extendi, quam fi probetur aDeo in nos profedum dfe. Aiebat enim 1 ‘aui.i. Corinth.i j.de dono refurredionis : Ghrifim refurrexit d mortuis primittAdormtentium.Quoniam quidem per hominem mors,&per hominemrefurredto mortuorum. Et jicut in Adam omnes moriuntur ,itafy>in Chrifto omnes viuificabuntur. Ex eo quod Chriftus refm re-xit, concludit Paulus,neceffarium efle,quod omnes hominesrefingant. Sed vnde manaiuthaecneceflitas?Cur non pofletfieri, quod vt V hriflus erat folus vnigenitus I atris, FiliusDei natuialis ,fic lolus ipierefurgerec a mortuis ? Sane do-num refurredionis ab omnipotenti Deitate in naturamChrifti humanam peruemtidonum autem Dei,quantum cftex fe,nunquam in vno aliquo,licet primo,licet txcelkmioniiftere iolet,ied lefe ad omnes indifferenter porrigit. Quodnotabat.in pradenti Sophromusorat in Exaltat. Crucis,&Rcfuried, apud Gretfiieriim noftrum,tom.2. aiens: Nequeenim particulare ejl refurredionis dorfum , neque ad paucosquofdam huius beneficij amplitudo fefe extendit. Omnis namquecreatur & Deut,& Dominus erat,qui fecundum humanam naturam,refurredtonem in ipfa effecit :qut beneficia ad paucos manare (olita,dare non Jolet j apud quem perjonarum acceptio nihil loci habet.Nam cum verijftmus Jit rerum omnium Dominus,m omnes gratia*,faluttfque dona e fundit ', rationem enim habet fu a imaginis,eum-. queperfedifftme renouat,quandoquidem omnis horno , nemine exce-pto,ad Jimilitudinem Dei efformAtus ejl. Expende ab illis : Omnisnamque creatur* Deus,&c. exeo enim quod Deus fit, qui de-dit naturae humanae Chrifti refurredionem a mortuis , la-pienter colligit donum illud debere extendi ad omnes ho-mines.
Gemf.t y. Coxit aurem Iacob pulmentum : adquem cum ventfTet Efau de agro laffus, ait:Da mihi de codhone hac rufa , quia oppidolafTusfum. Quam ob caufam vocatum eftnomen eius Edon. Cui dixit Iacob: Vendemihi primogenita tua.Ille refpondit:En mo-rior,quid mihi proderunt primogenita ? AitIacob:Iuraergo mihi.Iurauitei Ffau,&: ven-didit primogenita. Et fic accepto pane*&lentis edulio comedit,&5 bibit,& abiit paruipendens,quod primogenita vendidifljet.
§. IX.
N on excedit ferarum indolem,quodtuis [olis almo-niam pr abeat.
auesctbo fuo pullos fatiant fuos. hcmini autem foli tributum *ft»Vtomnes tanquamfuos pa/cat. Quod a te tui cibos expedtept,ni-hil de te fupra feras praefi munc,& ferae fuos cibant: huma-num,imo diuiniffimum eft,quod-a tenon folum tui,fed &vniuerfialijaccipeie libi cibos 1 'perent. Cantatiffimus eraeIofcph Gen.41.qu1 dum iameficos fratresaipiceret,/*^/m- g#».4S.*nifitis.vt implerent eoium faicos tritico , reponerent pecunias (inrgulorum mfaccuhs /«n.QuidhumaniusfSanelonge multb.hu-mamus effet,fi non fratrum faccosfolos, fed& exterorumomnium ora impleret gratis tritico. Ex quo mirificd* exaltatmagnificentiam lui Regis in Ligures Cafliodor. lib. 1 z. vaf* Cafliod,2 8.inquit.ns:Gaude igitur aflueteiam bono L,igur,m vfu tuQfecunda venerunt,ram collatos tibi ^gyptios magna pro?fperitate vicifti.euadis tempora neceflitatis,& libertatis pra?-nna non amittis, imo illo tempore ftcurus es ab hofte redrditus, quando & de famis periculo cogaolcens effe libera?tus. Adhuc te pr&dtdum ornat exemplum : adhuc eft, in quaparttfuperetur. Legitur enim lofeph fratribus fuis tantum factis occultapretia reddidijfe.qutd mirum,ft natura compellenti proximis fuis hu—manior vtfus eft extittjjl?Hic autem eundus large vendidit,fundio-nem debitam reliquit. Et plus tfe generaliter contulit tributariis ,qudm ille folis vtfus tfl pr&flttifje germanis. Nihil equidem ma-gnum,nihil fubiime , mhil vel ab ipfis feris non fperandum • : ‘prae fe fert homo,qui fuis folis fauet yq-ui fuosfamelicos ci-bat.Illeomnesfuperat,qui ommbusabundat,qui bonorumpropriorum tam fuos,quam alienos,tam propinquos,quamlonge diflitos facit efle participes. Qua,mgloriam argutifli-me ponderati» Patienti Epilcopo Sidonius Apollin.lib. 6 , Sidepiftol. 1 2. fac us.Poft Gothicam depopulationem,poft fegetes incen-dio abfumptas,peculiari fumptu,inopia communi per defelatas Gal-lico gratuita frumenta mifijti .- cumfamejcenubut fame populis ni -mtum contuliJfes.fi commercio fuijfet fpecies i f a,non munere . Vidi-mus angujlas tut* frugibus vias,Vidimus per Aratu & Rhodani ri-pas,non vnum.quod tnus impleuerat , horreum. Rabularum cedantfgmenta g^nt ilium ,fy>ille quaft tn coelum relatus pro reperta spica-rum nouitate Triptolemus,quem Gucid fua facrautt templis,form$-uit fatuis,ejfgtautt maginib tu. ilium dubia fama tcnctltat,per ru-des populos duabus vagum nauibus ignotam cttcumtultjfejementptp .
Tu,vt de mediterranea taceam laigttate,vtdum duitatibus Tyr-rheni maris erogaturus,granarus tuis duo potiusfiumina,quam duonautgia comple ft,Quapropter 3 etji ad integrum condiere non pojfum,quantas tibi grati as ArelatenfeSfReienjeSjAuinmcus^rauJicnenftsquoque & Albtnfts ,Valtntinaque ,necnon & Trtcaftn&vrbts pof-fejfor excluaf.quta dtjjiiile ef eorurmex ajfe vota metiri,quibus no-uerts alimoniam fine ajfe collatum:Auernt tamen oppidi ego nomi-ne, vl tres perquam gratias ago,cui vt /uecurrere mfdttarere , nonttcommunio proumci&,no"n prextmitas duitatis,non opportunitas flu-uii.non oblatio pretij adduxit, lltcet fetas volo , per omnem ferturAquitaniam gloria tua: amaris,laud aris,dejtderaris,excoleris,om-nium pedoribus,omnium votis inter h&c temporum mala,bonus fa -cerdos,bonus pater Jionus annus es. Piaculum duxj,Vel verbulumpraeterire,vt manifefte pateat,quam le afferar inter diuosho-mo ille,qui fcit etiam ad exteros,& loco diflitos cum fua lar-gitate peruenire.Vt clareat gloria Epifcopi,qui ndlolaspro*prias oues tempore famis patiit,led & mifit panem fuum fu-per aquas,vt ad exteros etiam,& populos diftantiflimosiret.
§. x.
Fosmineum ingenium abrupttffimumjfefiinantijfmum *
A Greftis Efau venandis feris magis aduiuens,quam homi-num confortiojdum a ferarum venatione in domum re-dit paternam,edulium a Iacobo petit dicens: Da mihi de co-fttone hacrufaiWebxzice eft ad verbum: Ciba me de rufo ifto. Etmiror,quod feralis homo,qui multo ferro,& fudore efcasaferis extorquebar,adeo comiter,& gratis a fratre cibum ex-pedlet-Solum enim ait,C/&« me de rufo /#0.Vnde tibi venitinmentem,homo feraliflime,tam facile poffe te cibum a fratreobtinere ? An.cibi hocfuggefferunt ferae, quibus aduiuis?Equidem quod frater fratrem cibet , ferarum indolem nonexcedit,rarum eft animal adeo efferum,a quo fui cibum ac-cipere non expedtent.Veri hominis,& prorfus a feris diftin-di effigiem tradansPfal.36. ait: Tota^diemiferetur, & com-modat.Non ait,commodat fuis,fed abfolute pofuit, vt intel-ligatur veri hominis forma in eo confifterejquod & fuis, & '■extraneis commodet.Quippeait D.Ambr.lib.j.Offic.cap.^.Nec prtflamus c&teru animantibus , quod alia genera animantiumconferre aliquid nefciuntfen autem eripiunt,homines tnbuu nt. Vn-de & Pfalmifa aiislufm mtferetuttribuit. Sunt tamen quibus& fer A conferant. Stqutdem collatione fobof,em fisam nutriunt,&Baeza de Chrifto figur.Tom.I.
D E fraternae famis occaftone Iacob primogenium a fratre,vel dato lentis pretto , accipere feftinat, non id quidem,inhumane,au t fcelefte,fed iufte,cum enim didiciffet oraculofibi primogenium obuenturum,quarationepoteft,iUudin-iufto poffeflori curat eripere.Sed etiam Dauid.aSamuelein-auguratus,feiebae fibi deberi regnum Ifraelicicum,& nihilo-minus de regno acquirendo nunquam tradat,imo occafio-nem nadus,qua pofiet infenfiffimum fibi hoftem Saiilem demedio tollere,& reguum /ibi oraculo promiflum, imo da-'tum,ex iniufto poffeffore reciperestamen longanimis expe-dat,donec illud ex Dei manu recipiat. Sic enim ait ad virosmonentes de regni accipiendi ab iniufto poffdiore occafio-ne,i.Reg.24« Viuit Domtnus,quia nifi Dominus percujferiteum %aut dies efus venerit,vt moriatur,aut defcehdens tn prAhum perie-rit : propitius mihi fit Dominus, vt non mittam manum meam inChriflum Domini. Et quidem aeque iuftum fuiffet D2Uidi,fi ho-ftem infenfiffimum percuterec& fibi debitu imperium acci-peretjac fuit iuftu Iacob,quod fratre lentis edulio inefearet,& primogenitu fibi acquireret.Vnde ergo tanta loganimitasin Dauide,& tanta fcftinatio in Iacob pro primogenitura?
Q i Vterquc
.Reg.iqi