Cap. XI. Dedicatio templi. 119
puium acquirit, in quo fedem habere non ftudeat ? Et ta-men Dominus pcft acquifitum populum de fede ftabilihabenda non curat, vfque dum apparuit Dauid in mun-do. Sicaittext. A dic , 'qua. eduxi populum meum lfrael dePEgypto } non elegi duitatem de vniuerfis tribubus lfrael, vt aedifi-caretur domus , & ejjet nomen meum ibi j fed elegi Dauid , &c.Et cur tandiu diftulit Deus de fede in populo habendatradatum. Cur ad hunc incipiendum magis Dauidemexpedauit? A prima edudionis de ^Egyptodie in nullamtribulationem incidit populus, in qua non maxime dole-ret vicem fuam , & murmura , & querelas vel in Deum,vel in duces fuos excitaret. Si vEgyptij apparent ar-mati Exod. 14. ibi fletus populi , & querelae , &murmura , fi poftmodum deeft aqua , vel panis , fidefunt carnes , fi quaelibet alia imminet tribulatio , ftatimin murmura , & querelas abeunt. Quam aliter Dauid, innullam venit tribulationem , in qua non conderet Pfal-mum, quem Deo caneret. Vide Pfalmum 3. cuius titu-lus fic eft : Pfalmus Dauid cum fugeret a facie Abfalon i & ficin multis aliis tribulationibus, vt vix aliqua ei euenifle in-ueniatur, in qua non fecerit Deo Pfalmum. Ne miremur,quod talis fic ad fe Deum trahat, vt de fede ibi habendatradet. Validiflimus enim eft gratiarum a&ionis cantusin tribulatione, vt Deum fibi trahat, fecumque inhabitarefaciat. Dan.j. tres pueri Hebraei a Rege Babylonio in for-nacem ardentem coniedifunt, in qua illi pofiti vno orelaudabant , & glorificabant , & benedicebant Deum in fornace,dicentes : Benedidus , &c. Quidtunc ? Ait textus: Tunc Na-buchodonofor Rex obftupuit , & furrexit propere , & ait Optima-tibus ftis: Nome tres viros mifimm in medium ignis compeditos ?Qui recondentes Regi d\xerunt : Vere Rex. Refpondit , & ait:Ecce \ego video quatuor viros felutos , <& ambulantes in medioignis, & nihil corruptionis eft in eis, & fpecies quarti firnilu filioDei. Ecce tibi Dei filius vifus eft aflidere tribus pueris infornacem miflis. Et.vnde fadum eft, quod tres pueri ficfilium Dei traherent, vt velit illis aflidere ? Hoc credide-rim fadtum effe cantico illo, quo in fornacis tribulationegratias Deo agebant. Ait D.Auguft. ferm.de tempore Bar-barico : In quibus pueris micans gratia ita enituit , vt ligati infornacem mitterentur , deambulantefque viderentur , os aperientes ,‘Dominumque laudantes , flammas ad fe non admitterent fe-cum filium Dei habere meruijfent , antequam in mundo homo appa-ruiffet. Nondum filius Deihabitarat in nobis, hondumapud homines fedem fixerat, & iam allidebat tribus illispueris. Nec miror, quando illi in media fornacis tribu-latione canticum edebant Deo. Adeo enim potens eftcantus gratiarum adionis in tribulatione,vt trahat Deum.Ait enim ibi: D ominum laudantes flammas ad fe non admitte-rent , & fecum filium Dei habere meruiffent. Sic ibi.
§. xiv.
Vt dicatD.Leoferm.13. in Paff. Contremifcat in redemptoris Diteo*fuifupplkio terrenafitbflantia , rumpantur infidelium mentium pe-tra , &■ qui mortalitatis grauabantur fepulchris , difcujja obEa-culorum mole profiliant. Appareant nunc quoque in duitate fanda ,in Fcclefia Dei , futura refmredionis indicia , & quod gerendumeft in corporibus , fiat in cordibus. Quid pulchrius ? Expen-de illa aurea , nimirum : Qjuod gerendum eft in corporibus ,fiat in cordibus. Debet equidem in corde prius praeftarehomo quidquid externe , & corporaliter pr«eftiturus eftDeo. Amat enim Deus in corde hominis videre , quid-quid praeftantiaz in externis , nuterialibufque operibusexhiberi folet. Genef. 1. Dixit Deus, fiat Lux , & fada eft Gen. t,lux. Et vidit Deus lucem , quod ejjet bona. Sic lucis huius opusapparuit Deo gratiofum. Nihilominus dicebat Paul. z.ad Corinth. 4* Quoniam Deus , qui dixit de tenebris lucem z. Cor. 4.jptendefere , qui illuxit in cordibus no sim, &c. Duo dicuntura Deo fada, alterum in materiali mundi conftitutione,alterum in hominum cordibus. In mundi conftitutione,cum tenebra: omnia occupaflfent, dixit: Eat lux , & fadaeft lux. Vbi autem vifa eft haec materialis lux fplendefce-re, & probari Deo: nil citius procuratum eft,quam quodfimile fpedaculum homines in cordibus fuis exhiberent,fpirituali luce ibi fplendentes. Sed quando iam extrinfe-cus perfedum erat lucis opus s cur neceffum fuit lucemetiam excitare in cordibus hominum ? Non equidem fi-ftit Deus in externorum operum fplendore j nili & fimi-liter effulgeant humana corda. Rem fapienter ponderatAnfelmus ibi fatus : Quoniam Deus, qui in mundi conftitutione Anfelm*dixit, id eft , verbo fuo fecit de tenebris lucem jplendefcere , quo-niam dixit: Eiat lux , & fada eft lux ; ipfe eft, qui illuxit incordibus no Eris. Et qui tunc per verbum fuam in mundo corpora-lem fecit lucem, ipfe nunc per idem verbum in nobis jpiritualem de -dit lucem. Non htefitDeus in materialium, corporalium-ve operum fplendore 5 fed ex quo fecit corporalem lu-cem in mundo fplendefcere, dedit operam , vt fpiritualislux fplendefceret in cordibus hominum. Ne nos haerea-mus in externorum operum fplendore j fed magis cure-mus , vt quodlibet lucidum & fplendidum corporale , &externum opus, prius fiat cum omni fplendore fuo in in-timis animi praecordiis.
$.Regum§> Qui cuflodiftiferuo tuo Dauidpatri meo , quae locutus es ei > ofe locu-tus es, dc manibus perfecifti, vt haec diesprobat.Nunc igitur Domine Deus lfrael,conferua famulo tuo Dauid patri meo,qux locutus es ei, dicens: Non aufere-tur de te vir coram me , qui fedeat fuperthronum lfrael,
QPrius in corde faciendum e fi , quidquid ex-terne Deo facis.
D icebat & illud Salomon:S 7 c/i pro Dauid patre meo, 8 cc.
& adificaui domum nomini Domini Dei lfrael. Et condituiibi locum arae, &c> Felix Salomon , quod domum cedri-nam Deo fecit, & in quadris lapidibus, aureifque tabula-tis locum arcae parauit j fed felicior, fi quod in externis hisDeo parabat, in corde etiam intimus pararet. Quo debetfpedare, quifquis in externis obfequiis amat Deo place-re, vt nimirum quod paraturus eft externum munus Deo,id priiis, &fimul in corde efficiat. Matth. zjl Chriftianaepaffionis tragoediam euulgans ait: Iefus cmifit jpiritum. Etecce velum templifcifiiim eft induas partes d fummo vfque deor-fum, & terra mota eft , & petra fdffa funt, & monumenta aper-ta funt, & multa corpora Sandorum , qua dormierant , furrexe-runt. Et exeuntes de monumentis poft refurredionem eius , vene-runt in fandam duitatem. Quippe fandti multi refurgen--tes, & a monumentis exeuntes venerunt in duitatem, &fefe multis oftenderunt. Et cur neceffum fuit, vt intertot prodigia refurgentes San&i fefe videndos exhiberent ?Quando omnes a monumentis furre&uri fumus, corpo-raque e fepulchris alfumpta Deo exhibituri , neceffumfuit illis apparitionibus excitari, vt totum refurredtionislutura: negotium modo in cordibus noftris exerceamus.
§. XV.
In vno Deo mifericordia , & iufiitia non femutuo impediunt.
P Raemiferat Salomon , dicens t Non eftfmilU tui Deus hcoelo defnper,& fuper terram deorfum . Et vnde probat noneffe in coelo, & in terra fimilem Deo ? Ait ftatim: Quicu-ftodifti feruo tuo Dauid patri meo , qua locutus es. Quando Da-uid iuftiflime a Deo meruit puniri, imo &per iuftitiamgrauiter punitus eft, tamen illi integra feruata funt om-nia mifericordia: verba fada a Deo. Hoc plane vni com-petit Deo, quod in eo iufiitia, & mifericordia non le mu-tuo impediant, led limul ad fuos vfque fines procedant.
Pfalm. 144. dicebat Deo : Memoriam abundantia fuamtatis pfal.tq^.tua erudabunt , & iuftilia tua exultabunt. Ecce tibi fimul inDeo meminit fuauitatem mifericordise , & feueritatemiuftitiae. Et qui meminifti Dei fuauitatem s Dei dulcilfi-mam mifericordiam, cur ad iuftitiam ipfius exultas ? Curnon magis times omnem mifericordiae fuauitatem abfor-bendam effe, vel iuftitiae memoria ? Fieret hoc fane inhomine, non in Deo , in quo folo non fe mutuo impe-diunt ij duo affedus ; led amicabilem concordiam ha-bent. Ait circa harc Diuus Hilarius. Babn Dd iuEitia mi- Hilar*