no Lib. 1X. Salomon, nue Iefus, Scc.

' fera?idi voluntatem, neque tamen permifcrandi voluntatem ita dfe erit demutata, ne iuftitia fit. Humana autem iuftitia folet inid deuenire, ne mifencors jh,& mifericordia ita fe praftare , neiufta fit. Hoc in Deo pracipuum , non catum ftctjje, quia potenseft , non terram fitndajje , quia virtus ejl, non hominem animajfe,quia vita ejl 3 fed mifericordem ejfc , qui iuftrn ejl, fed miferantcmejfe, qui Rex ejl, fed diffimulantem ejfe , qui Dem ejl. Expendeab illis : Hoc in Deo prxcipuum , &c. quippe cum Deus fitipiiflima vita & potentia, non mirum quod omnia creet,quod homini det vitam 3 hoc habet praecipuum , & in-communicabile , quod iuftiflimus & feueriflimus iudexcum fit, nullomodo ab hac virtute declinans mifericorsfit. Etfimul & mifericordiam , & iuftitiam perfectiflimeadimpleat. Non hominis , fed Dei hoc eft proprium.Quis homo fuauitate mifericordia: pofleflus non a le lon-ge faciat iuftitiae rigorem ? Et quis homo aculeis iuftitia:exagitatus mifericordiam exulire non cogit ? In vno foloDeo hos affe&us fimul in fuos vfque fines ire cognofces.Exod. 14. vbi mare fcilfum eft , duo populi ingrefli funtExod. 14. viam ab aquis relidam : Reuerfieque funt aqute, & operueruntcumis 3 & equites cunfii exercitus Vharaonu, quifequentes ingref-fi funt mare, & inuoluit eos Dominus in mediu fluftibus. Filq au-tem ifrael perrexerunt per medium ficci maris. Expende, vtin eumdem locum conuenerunt, & mifericordia Dei, &fummus rigor iuftitia: , nec tamen fe mutuo impediunt,fed & iufticiapoenas exigit a fuis, & mifericordia fuos in. falutem deduxit. Quod miratus D.Hilarius in Pfalm.144.

tiliar. ; sanftitas Dei iter populo fuo, diuijo mari praebuit , fed ea-

dem fanflitas, & terribilis fuit virtus, cum ingreffis in ipfum iterimpiis , vbi fuerat j'alus religioforum, ibi pena conjlitit impiorum.In eodem loco & falus, & poena fuere, & mifericordiafaluans, & iuftitia caftigans3 nec iuftitia rigorofiflimeexercita impediebat, quominus mifericordia fuos dirige-ret, nec mifericordia detinebat iuftitiam. Sed vnaquaequefuo muneri dedit perfedum finem.

§. X V L

'Xfjn nifi a magna fanBitate prone ni t , quodquis promijfts fiet.

M iratus Salomon Dei excellentiam fuper omnia , in-de eam extollit, fatus : j Qgi cuftodiftifcruo tuo Dauidpatri meo, qua locutm cs ei. Aliter Seraphini illi Ifaiae czp. 6 .lfiii 6 , vt extollerent diuinam praecellentiam , clamabant: San -{lus, Sanftus, s antius. Hi de fanditate diuinam excellen-tiam commendant, ille de folis promiflis adimpletis. Etcur Salomon non magis cum Seraphinis Deum a fandita-te, quam a promiftorum adimpletione commendat ? Pla-ne promifla adimplentem videns Salomon fandiflimumcredidit, & pro eodem duxit , fi promiftorum exeeuro-rcm,ac fi fandum praedicaret Deum. Nunquam enim, nifi a fanditate prouenit, quod quis promiflis ftet.Pfalm.

Pfalm. 144. dicit: Fidelis Dominus in verbis fuis, & fandus in operi-

bus fuis, Expende coniundionem i fidelis dicitur in ver-bis , & fimul fandus in operibus, quafi verborum, pro-mifforumque fides non nifi de fanditate, 8 z cum fandi-Hilar. tate veniat. Ait ibi Diuus Hilarius. Verborum jides forfannutaret, nifi [anilitas operibus effet admixta. Atque ita [anilitasin operibus fidem confirmat in verbis, vt de Sanili fide in promiftfis non ambigas, cuius fanilitatevtans in rebus. Sunt haec duoconiunda, & fides in promiflis, & fanditas in operibus.Nutat femper in promiflis fides, vbi fanditas in operibusdeficit. Ne miremur paflim promifla fruftrari ab his, quosnequiffimis operibus infici videmus. ConueniUnt eniminter fe & fanditas in opere, & irr promiflis fidelitas,Jfai. 49. Quo refpiciens Ilaias cap. 49. aiebat.* Reges videbunt,

confurgent Principes, & adorabunt propter Dominum, quia fidelisejl, & fandum ifrael, &c. Septuag. legunt 3 Quia fidelis eflleo a Caftr. fandus ifrael. Circa quae Leo a Caftro ait: Quia fandus if-rael complet fua promijja. Sic fuit fanditas oftendenda in Deoquando oftendebatur fidelitas in promiflis complendis.of. 11. Dicebat etiam Ofeas c. 11 .ludas aute teflis defeenditeu Deo,&cum Sancies, fidelis. Nunquam non fan ditati adhaeret im-mediatior fidelitas. Hinc Paulus nobis oftendensDeum,1. Cor. 1. dicebat 1. ad Cor. 1. Fidelis Deus, per quem Vocati edis in par-ticipationem fili} eius. Expende illud, Fidelis Deus 1 poflet

Deus a Paulo vfitatius vocari fandus, iuftus3 cur placuiteum fidelem vocari ? AitD.Cvril. Hierololym. Catech.j» CyrillusDeo, Fidelis nomine, vocato 5 & tu hanc eandem accipis appel- Hierofol.lationem, magnamque accipis dignitatem, Quemadmodum enimDeus bonus & iuftus vocatur , & omnipotens , & opif :x vni-uerfurum 3 fic & Fidelis vocatur. Expende ab illis 3 Quemad-modum Deus bonus , ac luflus, &rc. quippe vt bonus , & iu-ftus dicitur Deus, fic & Fidelis 3 nunquam enim non paripaflii currunt , & iuftitia ^ & fttnditas , & in pro-miflis fidelitas.

§. XVII.

ftjullmn bonum durabile nifi in Deo.

V idebat Salomon paternum regnum ex Deo in fe de-riuatum, & gloriofiflime audum 3 & adhuc damaead Deum : Conferua famulo tuo Dauid patri meo , qua locutus esei , dicens : Non auferetur de te vir coram me, qui fedeatpiperthronum, & c. Quod regnum a Deo fciebat datum, ab eo-dem petebat conferuari. Et quaj tanti ftatus conferuan diratio ? Illam infinuanc verba illa Dei promittentis : Non.auferetur de te vir coram me , &c. hoc eft, non auferetur dete vir, qui coram Deum habeat. Et plene dum hoc pra:-ftiterit Deus domui Dauid, quod haberet femper virosquorum ob oculos eflet in primis Deus, non mirer,qu 6 dregnum eius, & profperitas eius inde poflit aeternari.

Nullum enim bonum durat nifi in Deo. Genef. 37. de c tne f 37.Iofeph ait: Aliud quoque vidit fomnium, quod narransfratribus fuis, ait: Vidi per fomnium quafi Solem , & Lunam,

& fellas vndecim adorare me. Quod cum patri fuo, & jrapibusretulijfet , increpauiteum pater fuus , & dixit: Quid fibi vult hocfomnium, quod vidifli ? Num ego , & mater tua, & fratres tuiadorabimus te ? Dixerat Iofeph fe per fomnium a fole ado-ratum ,& bonus fenex Iacob abfquevllo dubio feper fo-lem intellexit. Et quid fenex cum fole ? Vnde adeb prae-fumpfit Iacob , vt non dubitet fe perfedem fignificari?

Accipite non abfimilealiud,quodiomniauitMardochseusEftheris cap. 1 o. vbi ait: Paruusfons , qui creuit iu fluuium, & EHher 10.in lucem , folemque conutrfus efl. Quibus notum eft Efthe-rem fignificaram, vt apriuata, & humili fortuna in fplen-didiflimum regni .apicem creuit. Nec refugio totamEftheris fortunam incelligere in paruo fonte, qui creuitin fluuium magnum. Omnes enim humana: fortun* fa-pienter praecurrentibus fluuiis comparantur. Vt dicatprudens illa i.Reg. 14. Omnes morimur, & ficut aqua dila- i.Reg.n.bmur. Sed quid tanta bonorum mobilitas cum fole, inquem dicitur conuerfa ? Vnde ftatus, & profperitas,adeo fluxa, poteft Soli comparari, qui ftatin omnes aeter-nitates ? Sane fi Iacobi, aut Eftheris fortunas in fe afpice-rem, nihil in illis non mobile, & fluxum viderem. Ve-rum dum in vtroque maxime fplendefcere Iefumnoui,non miror , quod inde aeternis poflint luminibus compa-rari. Ait Rupert, lib.8.deVi<ft.cap.ztf. Quia nullum gau- Rupert.dium tranfitorium pro quacumque fui magnitudine meretur Solnuncupari, aut comparari Soli, cuius videlicet Solis lux , aut for-ma , non mutatur vt luna, fed plenaperfeuerat. Igitur nec Iacobin fomnio Iofeph , nec JLflber in fomnio Hardochai propter fuamperfonam Soli ajfimilata eft, fed propter Chriflum. Ille , quiaiam(jbriftum habebat in promijjione , hac idcirco , quia Chrifli genus,vnde nafceretur, referuamt. Finis , & caufa finalis eorum , quatunc fafta funt , chriftus efl , & idcirco Veraciter dicit , quia par-uus fons in folem comicrfus eft. Hinc Iacob, hinc Eftherfo-liditati, & firmitati Solis aflimilantur in bonis fuis, quiafuorum geftorum finis, & fcopus Chriftus erat. In nulloenim firmitas ,&conflantia Solisinueniri poteft, nifi inDeo, & Chrifto eius. Vbi nec Deus, nec Chriftus eius ap-paret , Lunae mobilitas cernitur, non Solis conftantia, &permanentia. Oleae c.S.de Hieroboamo & aliis RegibusIliael dicebat Dominu stlpji regnauerut,& non ex me,Principes G fiextiteiunt, & non cognoui : argentum fuum & aurum fuum fece-runt fibi idola, vt interirent. In principatu conftituti eo dc-uenerunt impietatis, vt citiflime praecipitarentur in extre-mum exitium. Et quibus hanc impietatem traxerunt, quae-eos fic in ruinam impelleret ? Ait textus : Ipft regnauermt,

& non per me. Septuagint. dicunt .* Sibimctipjis regnauerunt,

& non per me 3 non Deus erat illis prae oculis,fed propriascommoditates afpicicbant, hos in primis fpe&anxes non

a Deo,

i