Rebr.ll*

<3fsarric.

Apoc.q.

Gepef.j.

Eupett.

tfum.n»

D.Auguft.

ii Lib.XlI. Efther,fiueIefu conuiuium

inermem, & abiedum Moyfem. Et an Moyfes impar fuittanto draconi ? Abfit: irn6 ait Paul, ad Hebraeos,cap. 11.Ride Moyfes reliquit Mgyptum , non vetitus animofitatemRegis: inuif bilem enim , tunquam videns,fuflinuit. Modi-cus,& mualidus Moyfes nihili faciebat totam animofka-tem ^.gyptij Regis. Et vnde Moyfes fic audebat in Re-gem?Fidei oculis Deuro auxiliatorem fuum videbat,quonullis viribus cedebat* Ait Guarricus Abb. ferm. 4. deSando ftenedjdo : Animofifunt Reges, fedanimofioreftfi*des, quippe qu& potentiam eorum nullam effe videt, ac per hocomnem perfequentium infaniam fecura quafi fuperior irridet:promptior , & fert tor ad perferendum , quam illorum furor adperfequendum. Nulla eft fortitudo contraria,cui impariit fortitudo vel infirmi hominis, qui fidei oailis,& Deiauxilio agitur.

§. v.

Terrenis cupiditatibus pojfejfi homines vel beflUmmvocibus trahuntur in facinora,

D E draconibus pugnantibus locutus Textus, illud ad-didit : Ad quorum clamorem concitate funt nationes , vtpugnarent contra gentem mfiorum. Itaque draconis clamortraxit nationes m bellum contra Sandos. Nec mirum:erant enim nationes idololatrae,quae terrenis cupiditati-bus ferebantur ; hae autem vel ad iibilum ferpentism fa-cinora rapiuntur, Apocal.3. Vidi aliam befttam afcendt»-tem de terta, ^ habebat cornua duo fi milia Agni , & loqueba-tur , fient draco :.: ttfducit habitantes iit terra. Vox dra-conis aptior videbatur,vt homiues fugaret;nuncaucemhomines trahit,& feducic i fed homines,qui in terra ha^bitabant, hoc eft,qui terrenis cupedus immergebantur.Vr dicat A11 dreas Caefar. cap.3 8. Seducit illos,qui cordisfenfum in terra , bomfque terrenis perpetuo defixum habent. Cauetibi, homo, ab his terrenis cupiditatibus: fi enim illisrapiaris,vel ferpentis fibilus te in perniciofiflimafactno-ra trahet. Mirabar fapsehtifSmam foemiuam Euatn fer-pentis voce tradam m nefarium facinus. Gen. 3. Dixitferpens ad multer em: Nequaquam morte moriemini ,&c Quidinde ?hxpauit mulier ad ferpentis vocem ? Imo ait Te-xtus: Vidi: igitur mulier,quod bonum effet lignum ad vefcendum , & pulchrum oculis, afpeflmque dele flabile ; & tulit defruflu illius, & comedit. Et quomodo fieri potuit, qnodadeo lapiens mulier, totquevirtutious ornata ,lic voceferpentis raperetur in tantum facinus? Radicem mfinuant illa verba i nimirum : Vidit igitur mulier , quodbonum effet lignum, &c. Coeperunt mulieris oculi in terramdeclinare, coepit ipta terrenis cupiditatibus po(Tuieri,&inde maluit ferpencis,quam Dei voces fedari. AitRu-pert, ibi. Naturam hgni propriis oculis diiudtcare voluit. Atilli, qui de hoc indicare debuerant interiores oculi , exteriorumtam erant oculorum concupifccntiaprtpedtti:fic vidit,& fic fa-eriUga temeritate,lerpentt magis,quam Creatori credidit, &c.Vbi concupifcentiatemporalis boni iam erat affecta,fla-rim ferpentis voci annuit,vt iret in facinus Et cum videoEuam ferpentis vocibus annuentem ,non poffum nonmeminiffe Balaam vocibusafinat repugnantem. Arripue-rat enim Balaamviam fedensin afina , quae acriter afef-forepercuffa, vt ambularet, cum illo coepit loqui, vt averberibus abftineret: dicitur enim Numer. n. AperuitDominus os afiru, & locuta eft.Qjiid feci tibi ? Cur percutis meecce tam tertio ? Refpondens Balaam: Qttta commeruifli,&U-lufifti mihi :vtinam haberem gladium ,vt te percuterem. Etferpens locuta eft Fua?,& alitia, locuta eft Balaam ; imo,ait D. Aug, 11. de Genefi ad liter Sic locutus efi ferpens mu-lieri , ficut afina, in qua fidebat Balaam , locuta eft homini. Etquidem Balaam longe peior erat, quam EUa, & arden-tioribuscupiditatum terrenarum (limulis agebatur; n.etamen afinae voci annuit, fed illam magis percutit, vcViam coeptam capiat. Quando ergopeftlmus Balaam,cupiditatum fuarum rtiancipium.afinae loquenti rtluda-tur; cur Eua non adeo grandi cupiditatis pyra fuccenfaferpentis voce rapitur ? Balaamo afina bonum perfuade-bat, yt defiftcret a vetita via ; nulla autem creaturae voxfufficit hominem temporalem io bonam frugem trahere:tn malam autem vel ferpentis fibilus, vel pecoris nurusHlum trahet, vc Euam ferpens traxit H-u mifera homi-nis temporalis condicio ! Eo ipfo , quod '■errents bonisinhi es, te m facinus trahet nutus bellum, yel ligni du-

dumfequeris. Ezech.cap. ji. Ecce AffurquaficedrttsinLibano pulcher ramis ,&frondibus nemorofus , excelfufque al- 2 x.ech.^%ltitudme, & inter Undenfas frondes eleuatum efi cacumen eius.

Aqua nutrierunt illutn, abyffus exaltauit illum:flumina eiusmanabantin circuitu radicum eius, & riuos fuos emifit ad vni-tserfaligna regionis. Quid tunc ? Quidifla legatione ef-fecit ? Ait tandem Textus: Confolatafunt eum tn terra infi-ma omnia ligna voluptatis. D.Hieron.in explicatione 1 e- $|j erongit: Mmulata funt Cum omnia ligna voluptatis. Licet illemifilTet ad vniuerfa ligna regionis i tamen non vniuerla,fed fola ligna voluptatis aemulata funt eum. Nec miror:qui enim terrenis inhiant deliciis , vel ligni ductum fe-quuntur. Ait Rupert.lib.de Vid. Verbi Dei, cap ai. Mi- R upert>fit quidem riuos fuos ad omnia ligna regionis $ fed emutata funteum tantummodo omnia ligna voluptatis. Quia eundos qui-dim per fuam fapientidm decipere ,&> ad fuum fanor er» dedu-cere tentauit: fed adulati funt ei tantummodo illi,qui gloriar»fuam quarebant, non Dei , quos dele dabat feruire potius crea-tura,quam Creatori. Nec otiose nequiffimus ille Affur,quinititur vniuerfos fubuertere s ligno cedrino compara-turjfed vt offendantur,quo fpedent homines voluptuo-fi, & temporales, qui fic Affur affentiuntur,vt etiam li-gnoaffentirentur, fialigno vocarentur ad aliquod faci-nus perpetrandum.

Cafi. 11. Fuftque dies illa tenebrarum , 82diferiminis, tribulationis, Sc anguftiae,&:ingens formido fuper terram. Conturba-taque eft gens iuftorum timentes malafua, & praeparata ad mortem»

§. vi.

7 *olerantia minuitbreuiat calamitates*

D E tempore calamitatis Ifraelis locutus Textus ait:

guiique dies illa tenebrarum,& diferiminis , &C. In lin-gulari proponitur calamitatis dies, quafi vna dies tan^tum fuiffet.At per capitis tertij Iiterarn conflat plurimosfuiffe calamitatis praefentisdies. A die enim publicatio-nis fententia? latae in ludaeos, vfque au diem delignatumexeeutioui, integer annus intercedebat, quotoio erantrudaeiici fummaafflidione , &anguflta. Quando ergotot dies erant tribulationis, cur in praelenti fic recenfe-ur calamitas, quafi vnus tantum effet dies illius ? Intarnlaco 4 caiamitatis fpacio,nihil fadlum dicitur a Iu-daeis, quod tolerantiam magni animi non oleret. Defpe-ratinon arma arripiunt,non inlidiantur,non aggrediun-tur hoflem , nullam rebellionem moliuntur; fed adDeum clamant ,& tolerantes quiefeunt, extremam ex-pedlantes rumam. Q110 fic minuunt calamitatem , vtvideatur vniusdiei effe, quat durabat per annum inte-grum : nunquam enim tolerantia non malum bieuiat,&minuit. Hinc ludaeos Proconfulis Romani tyrannidepreffos, & defedionem medicantes frsenabat Agrippaiocutus apudEgefipp.lib.z.cap.^. Nihil tam exafperaeferuorem vulneris, quam frendi impatientia. Denique im- Egefip»penfius m tpfis agrefiibus feris arfltjfima vtncula ,fife excitent ,imprimuntur ; fiquiefcant, relaxantur : grauis quoque febriumvis, tolerando minuitur, inquietudine augetur. Quid pul-chrius ? Indudione fada femper inuemes impatientiamin malorum augmentum ruere; per tolerantiam autemomnia mala breuiari,&minui. De vltima mundi cala-mitate locutus Dominus Matth. 14. ait: Ntfibreuiatifuif-fent dies illi, noQ effet falua omnis caro 5 fed bnwabuntur pro- MatthAfy-.pter eleflos. Et quomodo breuiabuntur ? An quia eorumdecretus numerus minuetur ? Abfit : fi enim nec vnusapex, nec vna iota defedura eft,donec omnia fiant,quo-modo deficerepoffent integri dies?Breuiabuntur tamenper tolerantiam a Deo acceptam; qua vel multi,& longidies fic cranfibunt, quafi vnus tantum effet dies. AitD.

Thom.in cat.ex Auguftino ad Eutychium : Quidamcon- jjjhotn,.uenieuter miht tntellexiffe videntur mala ipfa fignificata nomi-ne dierum ::: Ipfa enim difla funt breuiari , vt Deo toleran-tiam donante minus fentirentur, ac fi qua magna eff ent,fierentbreuia. Expende illa: Deo tolerantiam tribuente minus fen-tirentur.Vizbzmus hoc extolerantia a Deo accepta,vt mi-nus feociamujjmalupi, quo premimur ; & hinc ipfumappareat breuii^.

$• vn,