Adhelm.

i.Cor.7 .

Adhelm.

Gen. j.

Auguft.

Damafc.

' i .Cor.7.

50 Lib. XII. Eftber,fiue lefu conuiuium.

Gen.x.Matth. ip.

Gaudent.

non praemitteret. Et cum primis coniugibus locutus di-cebat Dominus quafi praecipiens : Crefcite multipli-camini. Vbi autem in Euangelio ad tractatum de Virgi-nitate acceflit , dicit Matth. 1 9 .Qt*i potejl capere, capiat.necverbum praemittens,quod vim aliquam, aut praeceptumvideretur habere, De quo pulchre ait D. Aldhclmus delaud virg.cap, 8 olim vt mundi latitudo fcecundafobolts pro-fapi* repleretur ,dtutnaa Itt er/anxerunt edifta : Crefcitemultiplicamini. Nunc vero eiufdem Regii decreta pro tempo-rum qualitate mutantur , altter legem promulgare putatur;Qut potejl , inquit, capere, capiat. Hac quidem humana jra-gilitatu pr&fam , xon ngido pracepti ftimulo ; fed clementi fug-gefhonu conjilio fuadere videretur. In re connubij non de-treCtauic verba ponere, quae, etfi non efient verba prae-cepti i tamen aliquaie imperium fonare viderentur. Acin virginitatis publicatione , neque vmbra ponitur im-perij, fed exprefiiflime ponitur, qudm libera debet efievirginitatis elcCtio , ad quam curratur folo ex voto, &libero animi affeCtu. Dixerat Paul. 1 .ad Corint. 7. Quimatrimonio iungit virginem fuam , benefacit ; & qui noniungit , mehus facit. Expende illa, nimirum : Qui noniungit. qubus videntur parentes, aut propinqui virgi-num accipere eamin illas poceftatem,qua poflint impe-rare virginibus, ne nubant ; fed magis confiftanc in vitavirginali. Quod minime verum di : poflunt enim vir-ginitatem confulere,fed minime imperare. Quod ibi do-cuit D-Gaudenc.traCt.8.aiens: Parentes autemvelconfan-guinei quique virginum , tam puerorum , quam etiam puella-rum y nolo fibi de Jupradtftx libertate arbitri} blandiantur,quod alienu m 'tn ibus eos dominari non pojfe traffauimus. Im-perare quidem perpetuam continentiam non pojfunt ; quia resejfe nofeitur voluntatis : voluntatem tamen m melius nutrirepojfunt , & debitoresfunt,vt moneant } vt hortentur,vt foueantyvt pignora ftta Deo magugeftiant obligare ,qudm jaculo. Ex-pende illa : Imperare quidem perpetuam continentiam nonpojfunt. nulli, neque parenti, neque confanguineoper-mitticur, quod imperiose ducant filios ad flatum per-petux virginitatis. Et quidem matrimonium inuenioaliquando imperatum efie a Deo, faltem Ofcx Prophe-tati virginitatis autem flatus nulli vfque modo impera-

tus dl.

§. 11.

In matrimonio multa feruim , in virginitati libertas .

E X quo puellat ad nuptias deliguntur,expende, quotfubiiciantur legibus,ait enim: Cumpercrebruiffet Regisimperium , & iuxta mandatum illius multa pulchra virginesadducerentur Sufan, & Egeo traderentur,8cc.\ am futuri ma-riti legibus paren tes,relinquunt patriam, paternam do-mum, fc feignotp hominifubiiciunt, nempe, Egeo. Inquam feruitutem non trahit coniugium & iuuenes , &puellas?Merito D.Aldhelmus de Virg.c.£.ait:E /9 virgini-tas aurum,caftitas argentum,iugalitas aramentum. Efl virgi-nitas pax.caflttas redemptio,iugalitas captiuitas. Eft virginitasRegina,cafiitas domina,iugalitas Quidquid fer uitutis

eft,coniugatis relinquitur i libertas autem maxime con-uemtvirginibus. Haec fuitfententia foeminis coniugatisdata Gen. 3 .Multiplicabo arumna* tuas, & conceptus tuos. Indolore paries filios,&fub viri potejl at e ens. Quam fententiamexpendens D.AugufLhomil.4. de Aflump. Mariat,fatur:JErumnam Maria fufiinuit, cuius animam gladius PajjtonisChrijli pertranjiuityfed conceptus non multiplicauitinec fub viri,id ejl, mariti potejlate deguit, qua integerrimis vifceribus deSpiritu fanftb Chriftumfujcepit virginitatis integritate ma-

nente,virgo permanfit. Communicauit Maria exteris foemi-nis in xrumni$;non communicauit in feruitute. Cxterxenim coniugatx corpus fuum habent fub poteftare viri;Maria autem hanc poteftatem non nouit,vt qux erat in-tegerrima Virgo:virginitas enim nefeitferuitutem. VndcD.Damafc.orat. 1 .in Nat.Marix,ait:£«a perdiuinam fenten-tiam hoc audif.ln dolore paries filios tuos. Maria; Aue,gratiaplena.lUa;Advirum erit conuerfio tua Hac: Dominus tecum.Audiunt equidem coniugatx , quod fint fub virorumpoteftate;Virgini autem non dicitur,nili vt Deum habeat,& quidquid humanae feruitutis eft, excludat. DicebatPaul.i.ad C0n7.De virginibus praceptumDomini non habeo.Id quod verfans D.Ambr.in Exhort. ad Virg. ait: Sola ejlvirginitas,quafitadtri poteft,imperari nonpotefi.Res magis vo-

ti,quam pracepti,elisionis magis eft,quam f$ruitutU:::Sola vir-ginitas potejl libertatem dare.Q&a nupferit ad feruitutem,pecu- Atnbrof.ni4 jua emitur. Meliori conditione mancipia, quam coniugiacomparantur.In illis meritum emitur feruitutis , in iftis pretiumad feruitutem additur.Nupta venalis aurograuatur,auro aHi-w4t«r.Quid pulchrius?Quid verius?

§. m.

Vt pojfit ejfe praceptum de virginitate .

D icit Textus: Iuxta mandatum illius multa virgines pul-chra adducerentur.erzt quidem mandatum Regis impijpro adducendis virginibus ad matrimonium: proaddu-dis virginibus ad perpetuam virginitatem feruandam,nullum vfque adhuc fuit humanum , aut diuinum man-datum. Sed forfan quxres,an poflit efie aliquando prae-ceptum circa virginitatem perpetuam feruandam ? Pater iufiinian.Iuftinianus in i.adCorinth.cap,7.num.iy. iuxta generishumani propagationem de faCto compofitam negat pof-fe efie prxeeptum de feruanda virginitate communeomnibus: quia tale prxeeptum deftrueret totum ordi-nem conftitutum. Quin etiam addit, nullam pofle efierationem , ob quam tale prxeeptum alicui ponereturparticulari. Cuifauere videturD.Ambr.lib.i.devirg.fa-tus : De virginibus,inquit Apoftoliss,praceptum non habeo. SiDoSorgentium non habuit,habere quis potuit ? Non enim im -peraripoteft virginitas,fed optari. Nihilominus ego & doAmbrofio,vfque modo nulli conceflum efie a Deo,quodlegem, aut prxeeptum imponat alicui de virginitate fer-uanda ; & nihilominus addo, pofle etiam in hoc rerumordine efie aliquam rationem tam magni ponderis , obquam Deus alicui virginitatem perpetuam mandaret.

Verbi gratia : ex ee,quod Filius Dei nafeiturus erat deVirgtnexternum duratura in virginitate, poflet Deusfucurx eius Matri virginitatem perpetuam prxeipere.

Quod expreflis verbis docuit D. Auguft. lib. defan&aVirginitate,cap.4. fatus : Reterat & iuberi Maria Virgopermanere,in qua Dei Eiliusfcrmam jerui congruenti miraculo Auguft.acciperet: fed exemplo fanftis futura virginibus , ne putareturfola Virgo ejfe debuijfe , qua prolem etiam fine concubitu conci-pere meruijfet , virginitatem Deo dicauit , cum adhuc quemejfet conceptura,nefeiret. Expende illa, nimirum : Poterat& tuberi Maria Virgo permanere , in qua Dei Filius formamferui acciperet. Tantum enim erat bonum , quod FiliumDei daret mundo hominem fa< 5 tum , vt quando ad id nc-cefiaria aliquo modo erat virginitas perpetua, ad illampoflet prxeeptodiuino obligari Mater futura. Et mi-ror, quod tam patens ratio prxeepti de virginitate im-ponendi alicui ignota fuerit Iuftiniano in Literis facrisverfatiflimo. Quin non dubito fcire Deum alias pluresrationes, ob quas poflit multos perpetux virginitatisprxeepto aftringere.

§. IV.

Virginitas definit ejfe, ex quo puella fe dat videndamviro , d quo pojfit violari.

D Vo dicitprxfensTextus: alterum eft: Multo, virgi-nes pulchro, adducerentur, alterum vero : Efther quoquointer cateras puellas , ei tradit a e fi , vt feruaretur innumerofoeminarum. Quaplacuit ei , nempe, Regi, vtmauuknofter SanCtius. Quas antea virgines vocat, dum addu-cebamur, iam non vocat virgines , fedfoeminas ; &non in numero virginum , fed in numero foeminarumdicitur Efther conftituta. Cur ergo , qux vocabaturvirgo, cum adduceretur ;mod6 iam non dicitur virgo,fed inter foeminas annumeratur ? Coeperat modo inprxfentia Regis futuri mariti apparere ; eique placere;quo folo virginei floris decus emarcuit. Pulchre enim T ertu lLait Tertul. lib. de velandis virg. cap. z. Ex illo virgo de-finit , ex quo potejl non ejfe. Ex quo puella fe dat in con-fpe&um illius , a quo iure poterit violari , iamfcfeavirginali deturbat gloria , & flatu. Qux vocabatur atextu , virgo pulcherrima, Rebccca, veniebat vxor fu-tura San&i Ifaac , quem in agro deambulantem inuc-nit , & ait Gene!*. 24. Rebecca quoque cenffieilo Ifaac ,defeendit de camelo, & ait adpuerum: Quis ejl iUe homo, qui Cenef.14,venit per agrum i» oeeurfum nobu l dixitqut oi; Ipfe ejl do -

ii

iit}

WiUl

diciuiillis Cf

fowt

!i virt

ItftlK

mtnm