iit

fide'

Ut ii

i

indicti

dicibus

ligtbj.

‘ Qjjii'tu it ,redidc. ifetusu'Iian.'cutus

ItU.Et

idefi-

Iom,

milii

! tfrit -ktlO-erantperitiMa-n dc-mjbe-reatus

»/»<* j

fuir- i

2«

!ca*

Wf

II-

,u*

Itl!'

).N 03

piTJ'

bs

j#

d* ►

<ff‘ ■

flj<* ’

Hili* |,

klflt i

f* i

jillM

af

Ijllild

feri'

iit#

0 '

fl-yfi ■

tftt’

Ulli

Cap. ILSufannas parentes,& coniux. 307

pfiLi 43.

Ambrof.

Aratus.

Syncf.

tatis , vel potius honefiatis pulchritudine palliatur. Fallar,fi non approximet ira Dei fuper has Jaruas virtu-tum. Qui enim intrinfecus pleni funtiniquitate : forisaqtem exhibent vel dignitatem , vel munerum fuoruinvirtutes, non mihiabiimiles funt laruis illis,qua: feftisdiebus apponuntur,vt pulchro incendio homines exhi-larent. Vidifti faepe Herculis , aliorumve gentilitatisProcerum laruas intrinfecus igneo puluere plenas jex-trinfecus autem aptiflime difpoficas , & pitffcas: qua: in-flantem ignisapplicationemexpedant,vc mitfis vndiquefulminibusipfae difpereant inter placida populis lumina.S»c qui populorum munera exercent,& intrinfecus ple-ni iniquitate funt,dum extrinfecus fub aliqua honeftatefulgent, laruam agunt, cui appropinquat artemus ignis,&inter ipfas virtutum externarum corufcationesin aeter-num peribunt.Vndeabiis petit liberari Pfalmifta Pf.143.Erue me de manu filiorum alienorum,quorum os locutum efi va-nitatem , & dextera eorum dextera iniquitatis . Filia eorumcompofita ; circumornata , vt fimilitudo templi. Et quid ma-lum timet iis, qui fimilitudinem templi referunt } Planehoc malum eft,& metuendum, quod boni fimilitudinemreferant, non veritatem. Quo fpe< 5 tans D. Ambr. monetVirgines in Exhortat De ludais ditium efi : Filia eorum comfofita i circumornata,vt fimilitudo templi. Vos autem templumDeiefiu,filia eius, qui non transfiguratur in Angelum lucis j (edveram lumen efi. ideo in vobis non fimilitudo , fed veritas fit.Quifolam fimilitudinem virtucispraetendunt j Diaboliimitantur conditionem; ne miremur,quod eius habeantfupplicium,quo citiflimepereant.

§. XIII.

ffi/litiaiabundantid mater^iaturalibus agrorumdiuitiis incubat.

V ideo domumIoachimi diuitem, & non parum de-cantatam obadiuniftum pomarium i in eaque celetbrari populiiudicia.Vt dicatText. ifii, ( nempe,Iudicesjfrequentabant domum loachtm , veniebant ad eos omnes ,qui habebant iuditia. Quafi velit, quod Indices hi au-dientiam darent litigantibus in domo Ioachimi diuiris,cuius diuitiarwm cumulum pomaria illa celebrata de-fignant. Ex quo non poffum non fu mere occafio-nem dicendi , ad quas diuitias properet iuftitia : nonquidem ad alias, nifi ad ea$,quae ex pomariis, ex vinetis,aliifque agrorum fs udtibus fconfiftunt. Accedat huc Ara-tus, cantatiffimus Graecorum Poeta,cuius illa carminafunt regni felicitatem pingentia:

Tempore non illo qutfquam anxia iurgia nor at,lnfeftdfve fori Ittes , nec trifita bella:

Vmebant pariter: longe tunc abfuit aquor,

Nec procul infida vitium adduxere carina:

Sed iuga,coniuntltque boues.fimul alma virorumIuftitia,ac aqui pleni dedit omnia virtus.

Jioc erat in terris,donec fuit aurea proles.

Itaque aetatis aurea: felicitas his duobus maxime confla-bat , quod non clafles pro habendis diuitiis expe&abat,&quod eas a terrae cultura: procurabar. Inter quae almadicitur .cuba fle iuftitia. Horum verfuum commentato-rem do D. Syncfium Itb.z. de Prouid, fantem circa finem:Qaanditt (inquit) nullum cum mari commercium habuerunt,aurei fuerunt hemtnes , Deorumque conforti» potiti funt. Simulvero ac namgta mitella funt, operofiufque in eorum vfum vitahominum incubuit , adeo fe iuftitia ex hominum focietate jub-duxit.Vt vix,acne vix quidem ferena notie videri pojfit. Etfi quando perfpiciaiur,fpicam,non temonem pratendat, vel nuncforte lapfura, prafenfque cum hominibus congrejfura , fi defitahauigatione ,agricolationi ftrenuam operam nauemus. Ex quocamporum fru&us prae naualibus diuitiis excufli fue-runt , & homines non ligones,necfalces, fed temonescoeperunt fpe&are , alma iuftitia cum aurea aerate fu-git in cael um. Quod fi ab hominibus depauperatis voce-tur,vix illa apparet:& fi apparet,fpicas in manu praeten-dit,quafi innuat, vnde poflitreuocari in mundum aureaactas, nimirum,fi renuntiatis nauibus,&cladibus, terraecolenda: operam demius. Vtinam haac ebibant mentemCaftellae Reges : & fallar,nifi ad fe reuocent Aftraeam.Cum huc peruenio , non poflum non meminifle aureamillam aetatem Regum, qui Caftellam veterem coeperunt

poflidere. Parua ea portio Hifpania: erat,cumaRegeLe-gionenfi, &Lufitano,& Nauarro,& Aragonenfidifcretaproprium Regem alebat. Sed,cum hoc paruu regnum adAlphonfum IX. peruenit, qui fibi Toletum acquifierat,dum is bellum parat aduersus Mauros Baeticos, & ad vi-atoriam coptendit,quae venit in pago,Nauas Tolofae va-cant,feptuaginta millia curruum , in quibus commeatuspro militibus erant, fequebantur exercitum. Quis hoccredat ? Author eft nofter Mariana. Verdm poft Hifpa-nia: Monarchiam, quando tota Hifpania, Flandna,&maior pars Italiae Regi Caftellae militare coepit. Et Hifpa-niarum diuites coeperunt claflibus Indicis inhiare, & anauibus expedhrediuitias, tota illa & rerum,& virorumabundantiaabfceflit, receptaque in caelum Aftraea cumaurea aetate,fi quando apparet Hifpanis gementibusjfpi-cas praetendit,non temonem ; vt doceat, clafles Indicascontemnendas,&terras colendas, quo foluminprifti-nam copiam funt Hifpanireftituendi.

§. X 1V.

In Magiftratibus , etiampeffimis , folet dignitatisgratta bonum operari.

C Vm ab iis Iudicibus peflimis iniquitas egredereturjmirabar ego , quod populus ad eos pro lententiaobtinenda conflueret: dicit enim Textus : Veniebant adeos omnes,qui habebant indicia. Et quomodo fententiamaequam dicere valebant,qui ram peflimis moribus abun-dabant } Vt Indices erant conftituti,fic in eis,etiam pefli-mis,& iniquis , muneris gratia bonum operabatur. Depelfimo mortaliumCaiphalocutus D.Ioannes cap.ii.ait: ^

Prophetauit,cujn ejfet Pontifex anni illius. Et quidem illum * *

nron merita, fed pecunia in facerdotiuminuexerat.Quidergo intererat', quod emptitius eflet Pontifex,vt prophe-tare valeret ? Ea eft vis dignitatis, vt etiam in peflimis po-fita bonum operetur. Dicir D. Chryfoft. hoin. 6 4. mIoannem ; Quid defignat,cum ejfet Pontifex anni illius} Cum GuryiOit,aliis & hic etiam mos corruptus erat. Non enim perpetuum tamfacerdotium , fed annuum dabatur,ex quo venales falli funtprincipatus. Veruntamen etiam fic aderat adhuc ifiritus.EUitn-fi auaritia corruperatPrincipes,& Sacerdotes, peflimi-que illi erant j adhuc tamen in illis feruabatur muneris,dignitatifque gratia. Quo trahenda fune didiatom. 4.in Euang. lib. r 7.cap.2. §. t.

CAP V T III.

Supinna amatur a fenibus.

Textvs Historia.

Enes ergo illi Iudices iniqui domumIoachimi mdiciis opportunam frequen-tabant, dimifloque populo , vt inter feconferrent de caufis litigantium,videbantfub meridiem Sufannam in pomariodeambulantem ,nihilque fibi ab illis metuentem. Quitamen illius capti pulchritudine,infano illam amore de-periebant i cumqueamor in diescrefceret, & erubefee-rentfenesfuos inter feiuueniles ardores fateri , alter-que alterum maxime cauerec , tandem vrerque ab al-tero deprehenfus , crimenqueconfefTus , incommunedeliberant de exequendifacinoris opportunitate. Hancobtulit aeftus temporis , propter quem cum Sufaana la-uari vellet, & duas a fe puellas dimififlet, quae e domoafferrent ea , quaebalneisvfuiefledblentjillicbillieru-perunt,qui latebant fenes ,& accurrentes eam ad fla-gitium ,occafione folitudinis , & remoti ab arbitrisloci, inuitarunt: addunt & violentam ab infamiae ti-more machinam, Quod fi nolueris, inquiunt , dice-mus contra ce teftimonium , quod fuerit tecum iuue*nis adulter, nec deerit intentato crimini certa proba-

C C 4 tioa