Theodor.
lottn.i i.
Opt.Mil.
Cap.III. Sufanna amatur a fenibus. 317
Carum , difput.i. cap.9. Cum homines Itbero ftnt arbitrio dinx pracepta feruare. Non , inquit,mittam manum in Chri-pr&dni, tmffa mugrum effet Dei mandatu in obeunda legatione ftttmDomint, R ?preffit cum gladio manum y & dum timuitobfequi ,vel no.t oh [equi , &c. Quippe , Vt liberi pote- oleum , feruautt tramitum. Quid pulchrius ? Bis oleumram rmcccnu repugnare, poteranc mulca de luo addere, peccatorem etiam a morte liberauic. Nullum enim eftmultaque ex ignotancia , <k incoalideratione pr£;enre. , malum, quod non caueat praeceptum illud Domini di-Quocircx nece-ffhrn prorfus eft , vt Deus aliquem J,Ibi confubfl an-nalem habeat, qm libet o pr aditu* fn atbnrio , cuiufque 'volun-tas d propria eiufdem intentione non prorfus abhorreat, nec dtf-crepet , objlans , quominus ea compleantur , qua propofuerit.
Hic autem Fthu* eius coaternuseieft , idem cum eo velle,idem-que nolleprorfus habens, qui [y in Scriptura magni confit] An-gelus vocatur , Ecce tibi, vc perageretur humanae falutisconfiiium, neceffum ftuc,vc Filius Dei veniret, qui ean-dem cum Patre haberet voluntatem. Et fane eandemfcientiam,& potentiam haberet. Solus enim ille , quinec in voluntate, neque in potentia, neque m fcientiaclaudicaret, pollet laluti hominum integrum mimfte-rium proeliare. Hincloan.13. recufanti Petro pedumluorum lotionem a lelu peragendam , dicit lefus meus:
Si non lauero te, non habebis lartem mecum. Et merito fubfolius cmni lelu minilfcrio certa eff hominis falus. Vcdicat Optatus Mileuicanus lib. j. in Pannenianum: CumPetrus recufat, nec pedes fbi lanari permittit j negat illi Chri-ftus regnum , nif accepffet obfequium. Equidem , nili a DeiFilio in nos veniar obleq uium , veniat minilf erium,& la-Jucem perdemus,& legnum. Iilefolus elt, qui nos inte-gre defendit, ne vili periculo exponamur,
l
Nazlanz.
§. XX v.
C&leftc chrifma nos facit hoftibusinacccjfos.
N Otanterponit Textus illud : Cum autem egreffa ef-fera puelis., [arrexerunt duo fenes , & accurrerunt adeam, &c. Cum puellae profedtae fu i fle ut pro afferen-do oleosfenes quali timeant oleum expectare,&laua-crumi ante oleum adductum, ancelauacrum facinus ag-grediuntur^ & nihil tale fufpicantem Sufannam «nue-ndum. Cur non magis expediant illam nudam in laua-cro , &oleo conuemre; Nonne fccurius pafcerent pro-priam concupiicenciam , (i nudam, li oleo, aquaque di-lutam apprebem.jiffene i Sed timebat iam fibi hoflis ca-ffitatisa iauaeri, oleique Chrifiiani vmbra, fub quibus-lignis homo inexpugnabilis fit. Hinc D- Nazianzenusorat. 40. reddens rationem, cur inimicus hominum cu-ret aufeire lacrum bapnfma, inquit: Timet te heftucumarmos dimicantem , ob idque charifmate te[poliat,vt inermem,& incautum facilius opprimat. Crede mihi: caelefli oleoperfufus non potent facile vinci. Pofl multiplicata ho-Cctref. 6 , minum peccacain terris, dicit Text- Genel. cap. 6 . pae-numt Deum , quod hominem feciffet in terra. Et prscauens infuturum, tacitu dolore cordu intrtnfecus , Delebo , inquit, ho-minem, &rc.Eccc cibi ex poenitentia de eo,quod hominemfeciflec, ad eius internecionem fefe accingit. Sed & i.j.Reg.if. Reg. c. 1 y. poli peccatum Saiilis dicit Dominus: Poenitetme , quod conftituerim Saiil Regem, nec addic, delebo eum.Defadfis hominibus poenitet, & datim illos delere cu-rat: de Rege Saiile etiam Deum poenitet, nec illum fla-tim perdit. Et quando illos perdie,cur hiinc nonfimili-rer perdere curat ? Erat hic oleo fando perfufus,quo noiffacile potuit ire in ruinam. Ait Optatus MilcuitanusOpt.Mil, lib. 1. contra Parmenianum : Saiil,antequam peccaret. vngimetuit y pofl vnbtonsm non leniter offendit. Hoc Deus cum vi ■*deret, propter oleum non tangendum , volens exemplum propo-nere ,poenitentiam Juam profeffua e(l. Etvtiqut potuit Deu*oleum , quod dederat , auferre. Sed ture voluit docere , nondebere contingi oleum , etiam in peccatore , ipfe , qui dederat,pcenitentiumgeffit. Saiilem poff peccatum odit Dominus,&feruat: vt offendat, quam velit effe vndos oleo inaccef-fos malis. Eundem poff ea fibi crudeliter aduerfanteminuenic Dauid folitariumin fpelunca, & cum afuis per-fuaderecur , vt cam ceterrimum hoftem perimeret, tan-t.Reg.z 4. dem ipfe ait 1 .Reg. 14. Propitius mihifit Deu* ,vt non mit-tam manum meam in Chrijlum Domini. Circa quae pulcher-rime ait Optatus Mileuicanns vbi fupra , fatus : Hortanti-Opt.Mil. buafe pueris , & occafiontbus contradicit , tanquetm & hocdiceret : Sine cau[a me,Victoria,prouoca* : fruflrdme , Occafio ,intrit* nphum inuitas. Volebam hoftem vincere , fed prius tftliaeza de Chriflo figur.T om.tf.
centis pfal. 104. Nolite tangere Chrtftos meos. Ab Vn-guentoenim, ik oleo calefli fimus prorfus hofhbusinaccefiibiles. Fdinc Cantic. cap. 4. vocabat DominusSponfam fuam , fidelium congregationem > cui dixit: Qant. 4*Veni de Libano , Sponfamea : veni de Libano , veni, coro-naberis, Coronam offert, cuius non exprimuntur pu*gnaj. Cur fic coronas praemittis, antequam eius dicaspugnas, autvidlorias ? Dixerat faepe , vc oleo , &vnguencis erat diluta , quo offendebatur , quameffecab hoffibusfecura. Ad haec D. Epiphan. Rb.3. contraHaeref. tom. 2. aiebat: Veni de Libano , Sponfa : quoniamtota pulchra es i illuflru, & promicans, velut matutinus aer , Epiphjtfj*ac aurora y pulchra, vt Luna i electa , vt Sol j pauor , qualis eftab ordinato exercitu : qua predtearu d Regini* vt inalbata Jqua vnguenta [piros: qu& a de[ertoafcendis , velut virgula fu-mi , qui prodit d juffttu myrrha , & thuris, & de omnibus put-uenbus vnguenianis, quem confpicata dicis: Vnguentum eua-cuatumeft nomen tuum. Quae autem fic caeleffi madebatvnguento, non miror , quod pauor fithoffibus , quodad coronas vocetur. Hoc oleo carens Synagoga per-iit y & quia illo abundat Ecclelia , regnat. Hinc fubnomine Pharifaei dicit Dominus Synagogae rejiciendae,
Luc. 7. oleo caput meum non vnxifti. Et deinde fub no-mine Magdalenae dicit Ecclefiae triumphaturae, regnatu-rae : Hac autem vnguento vnxit pedes meos. Circa quae aitD.Paulinus epilf.4. Synxgcg& neque oleum grati a, nequeaqua refcilionis d Chrifto eft , cuius typum gerenti PharifAO,circa ipfum & olei, & aqua [alutaru fontem,& aqua,& oleumcharitatis exaruit. De hoc fonte predtxerat per ProphetameOleum peccatoris non impinguet caput meum. Sicut ad Eecle-fiam fuam dicere potuit : Impinguafli in oleo caput meum .
Hinc de virginibus perituris dicit Match. 15. Non fum-pferunt oleum fecum ,
§. XXVI.
Lafciuia [ordibus gaudet.
E T ancillulae ierant proneceffariis adlauacrum,&
Sulannalauari expedfabat: fedfenes non experta-rum, vt inlauacro eficc Sufanna y verum ante lauacrum[urrexerunt duo fenes accurrerunt ad eam , &C. Nefcitenim lafciuia expedtare Jauacri munditiem , vtquaema-gisfordibus , lutoque gaudeat. De illa dicebat D. Pe-trus epiff. i. cap. 2. Svslota in volutabro luti. Quo fpe-dans D. Nicaen.homil.de fornicatione fugienda, fatur:
Fornicatur autem peccati feruus , turpior , & tgnominiofior cce-nutn haurit, for dium congerit cumulum, immundo manere fun-gitur. An non eft res granis, & tetra,volutari in cano i Quip-pe hanc miferam conditionem homines luxuriofi ha-bent, quod in coeno volutentur, quod fordium cumu-lis gaudeant. Ad haec Prouerb. cap. n. Circulus aureusin naribus fuis, mulier pulchra, & fatua. Septuag. autem prouerb. 1 1,'legunt : Inauris aurea in nare porca y (ie mulieri malepru- Septuag.denti pulchritudo. Suis, vel porcae nares nunquam noncceno , ftercoribufque fefe immergunt: fic animus lafci-u us, luxuriae deditus femper fordibus, foetoribufve in-hiat. Nec aureum quid pendens a narefuis, poteritim-pedire, quominus fus coeno nares infigat. Nec pul-chritudo abftrahet lafciuum animum a paedore, a for- 1dibus quaerendis, Vt dicat Clemens Alexandrinus in £. Alex!adhortatione ad gentes : lUt autem inftar vermium in ' ’ %
cceno , voraginibus , nempe , voluptatis fluentis voluta-ti , inutilibus , & fluitis pafcuntur deliciis , fuilli qui-dem homines ; Jues enim cceno magis delebantur,quam aqua munda , & in congefia palea verfaricumulo , eft quadam in fana eis delefiatio.
Proh fpurciflima lafciuiar man-cipia, nunquam non ad coe-num,& fordcscon-
uolantia!
* *
*
DD 3
§. XXVII,