yiitik
Pfal<) 4 .
Auguft.
l.
Cyri Alex.
Cap.VI.De Catenis propofitis alerem.
ett effe Rex magnus, qui r.%n habet honorem ex'trinfecus allatum, qui nulla re opus habet, vt fitrex,qui facit omnia, quacumque vult. Vdo, mun-dare. Tibi dico d&monio fur do egredere ab illo. A d-cfte , efte haredes parati vobis regni. Quippe hocin Deo, & Rege magnum eft, imo & maximum,quod regnum temporale, vel caelefte &c praeftet,& tollataliis, iuxta. fuam omnipotentem volun-tatem. Cui annuit etiam Pfalm. 94. fatus ? Quo-niam Deus maynus Dominus d Rex magnusfuper omnes Deos. Quia in manu eius funt f-nes terra , & altitudines montium ipfus funt.Quoniam ipfmseflmar . ,& ipje fecit illud ; &fccam manus eius fundauerunt. Inde probat al-titudinem 'diurnam , quia illi lubfunt vniuerfacreata, vt illis pro libito vtatut. Et illud notan-dum, quod ait: Rex magnus fuper omnes Deos.Circa quae Genebrardus putat ibi oftendi ,vt dijgentium erant a diuinitate exterminandi, & interdaemones cooptandi. D.autem Auguft. magis cre-dit, oftendi,vt homines erant in deitatem eleuandi.Et quidem in vtroque Dei veri magnitudo maxi-me claret, in eo,quod & thronum aliis ^tradit, Scaliis adimit. Ait Auguft. Deos dicit homines par-ticipatione , non natura, fed gratia, qua voluitfacere Deos. Quantus Deus eft, qui facit Deos ?Quam ille magnus Deos faciendo j tam dij nihil,qui ab homine facti funt. Deus verus facit deos,credentes in fe, quibus dedit \poteflatem filiosDei fieri. O maxima gloria verae Deitatis! Equi-dem maximum eft in Deo, vel deitatem ipfamaliis praebere, &c alios vel a deitatis nomine de-turbare. Quo Ipedtans Ifaias dicebat eap.i 2. Con-fitemini Domino , & inuocate nomen eius;notasfacite in populis adinuentiones eius \ memento ,quoniam excelfum eft nomen eius. Vbi enim no-tat adinuentiones filij Dei, quibus & daemonema regno deturbauit , & hominem exaltauit, ftatimfubiunxit illud: Quoniam excelfum eH nomeneius. Quali inde appareat diuina celfitudo, & ma-gnitudo , quod bona aliis eripere, aliis valeatpraeftare. Ait D. Cyril. Alexand. ibi: Non lateatSeruatoris gloria \ omnibus conffticua ft eius vis,atque poteflas. Suflulit inexpugnabilem diabolityrannidem, redemit deceptos , in libertatem af-feruit captiuitate conslrtElos. Excitauit mor-tuos, leprofos fecit mundos, infirmitatibus labo-rantes nutu fanauit, mare fanum vultu cornpe-fcuit. Quocirca nuntiate in gentibusgloriofa eius& commemorate quod fublime ft nomen eius.Excelfa enim fecit. Id fummae cellitudinis inDeo eft, quod poteftatibus crearis, provt vult,vtatur , & Iciat alios erigere, alios deturbare.
§. x x.
Dei dona temporalia non femper in Veicedant obftqmum.
D icit rurfus Deus: Ego dedi omnes terras iftasin manu Nfibucho dono for, &c. Et quid exregnis datis Nabuchodonofori ad Deum? Planead Deum nihil. Temporalia enim Dei dona nonfemper cadunt in oblequium Dei, Pfal.97. dice-bat : Saluauit fibi dextera eius, & brachium /an-tium eius. Alij legunt : Sanauit ei dextera eius.Multa equidem a Deo in homines veniunt, quasnon veniunt Deo,neque illi cedunt in oblequium.yt dicatD.Aug. Adulti fanantur fbi, non Deo,Baez.a de Chnfto figur. To^.Y l E
Ecce quam multi cupiunt fanitatem ifiam corpora-lem,& ab illo accip iunt,& ab illo fanantur,& nonilli fanantur. Quomodo ab illo fanantur , & nonilli fanantur? Accepta fahitate lafciuiunt \ qui <£-groti cafli erant,fanati adulteri fiunt',f anati funt,fed non ei. Quid certius \ Multis equidem Deusfua bona largitur, qui abutuntur eis, nullumqueinde praeftant Deo oblequium. Id quod maximeoffenditur in Ieroboam , cui dixit Dominus 3.,Reg.ir. Ego fcindam regnum de manu Salomo-nis ,& dabo tibi decem tribus. Et quid fecit iftede regno a Deo accepto ? Ait Cyril 1 . Alex, in cap.GOlcae: Vitulos aureos Ieroboam excogitauit,glo-riam Deo d-ftinatamfuis iuuencis mifer decernit >vt fibi regnum fiium tuto poffderet,& Deus pro-priis velut fraudaretur. Sed & Ruffinus lib.3.Oleam, ait: Poftquam Ieroboam decem tribuumimperium adeptus eft ,author etiam profanitatiseuafit , ad cultum vaccarum fubditorum cordatraducens. Quid communius in hominibus ? Datillis Deus bona, illi autem inde nihil Deo, led to-tum operantur cupiditatibus fuis.
§. XXI.
Tota creata fublimitas nihil eft , inconfpettu Dei.
D icit nofter : Et nunc itaque ego dedi omnesterras ittas in manu Nabuchodonofor regisBabylonis ferui mei. Quas lic leguntur a Theo-doreto in praefenti: Et nunc, Ego fum,Dedi hancterram'in manu Nabuchodonofor regis, 8 cc .Cumautem ditaturus Nabuchodonoforem tanto impe-rio praemittit illud. Ego fum j manifefte oftendittotum illud Babylonicum imperium cum fuo re-ge nihil efle.Exodicap.3. diciturMoyli :[Hscc di-ces filiis ifrael: Qui eft, mifit me ad vos. Circaquae Amedaeus hom. 3. de laudibus Mariae, ait:Cum fe effeperhibuit,ab illis efte remouit... Vndcfi Dei effentia contempletur, hominis fubflantianon inuenietur, atteftante Ifaia cap. 40. Omnesgehtes quafnon fint,fic funt coram eo. Expendeillud: Cum f effe perhibuit, ab ilfis efte remoi&t ;quippe vbi fe Deus ab aliis diftingui^pev^d,quodeft,manifefte oftendit caetera omnia, quamuis ma-gna, 5 c fublimia videantur, non habere efle. Idquod atteftatur Ifaias expreflis illis verbis, nimi-rum : Omnes gemes quafnon fintftc funt corameo. Expende illud omnes gentes : quibus videturloqui de gentibus, quae a Deo vero defecerant.Hae vero merito non efle dicuntur,etiamfl in fum-mitare fortunae videantur conftituts. Quomodoenim credantur efle, quae currunt ad perditionem?Qui autem Deo adhaerent, hi ex Deo habent,quod flnt. Quo adduco lepidiflimum epigrammaD. Profperi lic fantis:
Effe D eo verum & proprium eft, cui quifquisadharet,
zAdterni regni lumine femper erit.
Nam qui iuftitiam fpernunt,non effe laborant,Inque nihil tendunt,& nihil efte queunt.Non ergo illorum poterit pars multa videri,Quorum in fanSiorum nullus erit numerus.Sed vere rnagni, & multi fine fine manebuntIn Chrifto, quorum gloria perpes erit.Crede mihi nihil lunt omnia magnalia creata lineDeo, Deo autem adiundfa, iliique adhaerentiasternum inde imbibunt efle.
G XXII.
t
• *
$.Reg. iT.
Cyr. Alex’.
Theodorei^
Exod.fi
%Am&d %
Ifti.
Profper.