)

Cao. I Exlefu incarnato bona!

m

&emig.

Pfalfi^.

Gilliben

Cant. 6.GiUiber.

$ LX VIII.

Vdde nomm efpquod homines carnei Aterniheatitndine donentur.

I N rupee dicit: Feriam domui Ifrael > & domuiJuda foedus nonum , non fecundum paftum-,quod pepigi cum patribus veftris , &c. Et qualiserat haec teftamenti nouitas, quai antiquum eii-cicbat / Plane hoe maxime nouum erat in hoc fe-cundo teftamentb 3 quod homines aeternam bea-titudinem haereditabant. Ait D. Remigius inepift. ad Hebraeos cap.8. 2 \ouum\t efl amentumdiflum eft , eo quod veterem horntnem , id efi *peccato veteris hominis Ada commaculatum no-num efficiat in baptijmate per fidem pafftonisChrifii. Quod non efl firnile testamento veteri *quod fecit cum Datnbus torum , quia illud ter-rena promittebat» acternpobalia,&pmcipitbatcarnalia , iflud vero ater na , caleflia promittensprscipit fpiritualia. Quanta ha’C nouitas fuit inillo carnali populo,quod ad aeterna , &cdeftia in-uitarentur? Quod non iam illis lac & mei promit-tebantur, feddelicis caeleftes ? Plane valde no-uum erat carneis auribus, de aeterna beatitudineanimarum audire. Dicebat Pislaqq.Cantate Deocanticum nouum. Et in quo erat nouum iftud can-ticum ? Ait Gilliber. Abbas ferm.4.in Gant. Verenouum,cuius nefeit antiquitatem materia , fafii-dium gratia, qua ftmper eft amore recens , vju re-centior. Vere enim nouum , quod hominum ani-mos adaternarn innouat beatitudinem. Deniquelegitur ffaia 43. Ne memineritis priorum , &antiquant intueamini , noua quoque ego facio-,fure noua , qua ab antiquo currentis natura ne-quaquam eonclufa fiunt legibus : Expendendaiiint illa: Vere enim nomm, quod hominum Ani-enos ad aternam innouat beatitudinemNtfoimmequidem eft, & inauditum, quod hominumanimi poflint alcenderc ad montes aeternos, ibi-que aeternis deliciis pafei. Ad quae minime afeende-retnifiper Chriftum fuiflet innouatus. Pro quoait Can t. 6 .D entes tui ficut greges tonfarum, quaafcendcmm de lauacro-. Sic apud Septuag. Circaquae ait Gillib. Abb. fer. 23.in Cant. Bene emmdetonfi j & de lauacro ajcendunt, quaft nihil ve-teris ,ncc farcina , nec fordis habentes. Attendis$quod non tibi fufficit detonderi, non fujfcit exo-nerari , non fufficit lotum & nouum peri, nififtatim afeendas , & fpiritu incedas qui renouarisin fpiritu. Tu igitur fi afeendere difponis,afcen-de femper de lauacro, femper notius , & mun-dus. Quippe afcenfus in Ipiritualia, & aeterna bo-na non dantur nifi per Chriftum innouatis.

§. 1XIX.

Leges , hbn tam timere , qaam ambreadimplentur i

A Dhire dicit 1 Feriam domui Ifrael , & do-mui Juda foedus nouum, mn fecundum pa-Hum, quod pepigi,cumpatribus veftris in die,qu 4apprehendi manum eorum,vt educerem eos de ter-ra z/£gypti, pactum quod irritum fecerunt, &cciMeminit hiclpropheta duorum teftamen torum: al-terum antiquum,alterum nouum. Et nouum hocduabus circunftantiis diftinguit ab antiquo:nimi~EtlfZ*de Chnfiofigur . Tom,Yi h

mm qitod antiquum fa&um fuit in monte Sinatpaulo poft egreftiim de Aegypto 3 nouum autemradium fuit in monte Sion quando Spiritus fan-dius defeendit in Apoftolos. Rurfus antiquumirritum fadlum fuit, dum veteres lfraelitae illudnon adimpleuerunt 3 in quo maxime excedit no-uum tcftamentum , quod perfedle adimpletumeft ,4 Chrifti coheredibus. Et quando antiquumnon adimplebatur, vnde habuit nouum, quodadimpleretur 2 Rationem indicat propheta verbisfiiblcqiientibus fatus: Sed hoc erit paftum , quodferiam cum filiis Ifrael poH dies illos dicit Do-minus. Dabo legem meam in vifcenbus eorum ( 27 *tn corde eorum feribam eam , &c. Quali dicat 3faciam vt lex fit illis cordi, & vilcsribu > charita-tis amplexentur eam. Quod autem amatur , idfacile adimpletur, non quod timetur. Huc ela-tius fpeclant Ixtc verba Hieremiae relata ab Apd- - . £,ftoload Hebraeos cap. 8. vbi fic : Ecce dies ve- e **ment dicit Dominus i & cOnJumfnabo piper do-mum Ifrael, & fuptr domum ludat efi amentumnouum , non fecundum teflamentum , quod fe-ci patribus eorum, in die , qua apprehendi rna-num eorum 3 vt educerem illos de terra zAigypti,quoniam tpfi nOn permanferunt in te frumentomeo , & ego neglexi eos , dixit Dominus : quiahoc efl teflamentum 3 quod difponam^ domniIfrael, pofl dies illos dicit Dominm, dabo legesmeas in mente eorum, & in corde eorum, fitper-feribam eas. Ecce tibi, inquit: Cdnfiummabo fiu-per domum Ifrael teflamentum nouum . Qualihoc fit teftamenti houi infigne * quod fcilicet invltimam'conlummationem venit & perfedlionem.

Ynde hoc ? Qma hoc efl teflamentum, quod difi-po/iarn domui Ifrael... Dabo leges meas m mente/orurn , &in corde eorum Juperfcribam eas. Indeequidem teftamentum nouum perfedliflimecon-fummabitur ,quia eius leges cordi erunt eius cul-toribus.Lcx enim quae cordi eft , Sc amatur , per-fedlam habet adimpletionem. Ait Di Antei, ibi:

Ita difponam hoc teftamentum, fcilicet, dando le-ges meas , non m tabulis lapideis ficut prius, fedm mente eorum , vt illi fcnbantur non atramen-to , fed Spiritu fanflo, quatenus in intelligentia &in bona voluntate animi depingantur ifihiomatn il-lis ex amore lafliti^-, & ex virtutum deleflaiione,teflamentum meum complebitur.Eccc tibi, qua: fa-ciant complere leges, nimirum amor , & deledla-tio 3 vbi enim contigerit, quod amemus leges ,inilliique delectemtiL^haud dubium quin illas fuper-adimpieamus. Ait Pfalm.90. Angelis juis man~ p r . 5 .

dauit de te,vt eufiodiant te in omnibus vits tuis. Inmanibus portabunt te,ne quando offendas ad lapi-dem pedem tuum. Eb ipeblauit Chrifti cura,ne pedes corporis fui, nimirum homines agen-tes in terra offenderent ad lapidem, hoe eft,-offenderent in Jcge lapidibits fchpta. Et quo-modo hanc oftcnfionem cauit , nifi cum mi~fit Spiritum fandum qui legis faceret amoremin cordibus humanis ? Pulchre a it ibi DiuuSAuguftinus: Illo capite in edo pofito, pedes Augufl:qui in terra laborabant , pollent dffendere 'in lapidem. In quem lapidem ? In legem intabulis lapideis datam. Ne ergo legis rei fie-rent , non accepta gratia , & in lege rei tene-rentur , abfoluir Dominus, vtiam in lege fion of-fenderent. Ne pedes huius capitis incurre-rent in legis reatum , miffus eft Spiritus fan-fhu .i vt amorem faceret , & folueret

$

4

i*

! fl

I <1