Dijsirtatio pYdambula

16

Theologia non est principium immedia-tum actionis bonas; multi enim sunt optimiTheologi , Sc tamen quandoque pessimiChristiani: igitur Theologice habitus nullomodo est practicus.

Respondeo distinguendo majorem . Habi-tus Icieutim inferioris est regula proximaoperationis, concedo: scientias superioris,nego distinguo similiter minorem. Theo-logia neque est regula proxima , nequeprincipium immediatum actionis moralis,& est disciplinis speculativis & moralibusnaturalibus superior , concedo, & non est,nego minorem Sc consequentiam . Scien-tias inferiori naturali convenit tantummo-do esse vel speculativam vel practicam ,his enim clauditur terminis , Sc ideo in-ferior nuncupatur : at vero scientia supe-rior Sc supernaturalis , qualis est Theolo-gia , quin fit speculativa simul & practi-ca non implicat , tum quia ejus objectumest simul speculabile & assequibile , tumquia utitur caeteris scientiis inferioribustanquam ancillis ; Metaphysica quidem ,ut Dei probet existentiam; Philosophia ve-ro morali , ut illum tanquam finem ulti-mum assequatur : quid plura ? Synderesisest praxis Sc regula humanorum actuum me-diantibus virtutibus moralibus , quas mo-vet , quidni & Theologia movendo Sc e-levando Philosophiam moralem , animamad Deum assequendum commoveret ?

Perfistes : Ergo Theologia non estpracti-ca per se, sed per aliud.

Pjfpondeo distinguendo: Non est practicaper se ut quo, seu immediate, copcedo :non est practica ut quod , & ut praxis Do-mina , nego . Licet anima rationalis con-cipiat per intellectum , & velit per vo-untatem , dicitur tamen operativa utquod, idest ut causa principalis; sic Theo-

logia potest dici speculativa simul Sc pra-ctica per se , quatenus cuncta ordinat adDeum ut est prima veritas cognoscenda ,& summa bonitas amanda Sc possidenda .

SYNOPSIS PROBATIONUM .

T heologia >ß speculativa fimul & praFlica .

Primo , Quia ejus objectum est specula-bile simul Sc assequibile.

Secundo , Quia perficit intellectum & in-stituit mores .

Tertio , Quia est scientia superior , cuidisciplinae inferiores alias speculativae utMetaphysica & Physica; aliae practicae utPhilosophia moralis inserviunt.

SYNOPSIS SOLUTIONUM ADOBJECTIONES.

Primo . Speculativum Sc practicum suntdifferentiae se mutuo excludentes in scien-tiis inferioribus verum non'sic in supe-riori: Theologia autem Deum non ut mo-torem tantum sicut Metaphysica , sed utfinem ultimum, eumque assequendum re-spicit .

Secundo . Demonstratio Theologica quae-cumque sit , parit habitum speculativumsimul & practicum, quandoquidem tenditad objectum sub utraque ratione -• quamvisautem habitus Theologias fit speculativussimul Sc practicus, non tamen actus; enim-vero actus est plurimum limitatus, quippequi unicam materiam indi vidualem respi-cit i habitus latius patet.

Tertio . Ut Theologia sit speculativa si-mul Sc practica, satis est quod utendo Phi-losophia morali , illa mediante Deum utultimum finem attingat.