356 CLEMENTIS ALEXANDRINI

omnes confitentur,illud eft conftituendum do&rinz principium. Omne ergono 4

men propofitum,eít fumendum ad orationem que eft certa& extra controuerfiam,& manifefta ijs qui funt participes confiderationis, futurum quidem do&rina principium,expofiturum autem inuentionem eorum quz quaruntur.Age ergo propo-fitum fitnomen Sol:dicunt itaq; Stoici eum effe, intelligens vinculum ex aquis marinis.An nó eftergo oratio feu definitio,ipfo nomine obicurior, que alia demonftrationeindigetanfit vera? Meliuseft ergo dicere communi& aperta oratione, So.lem nominari id quod eft fplendidifsimum eorum que celum obeunt, Eftenim,vtopinor, fide dignior,& apertior,& quam omnes fimiliter confitentur homines,hecoratio. Similiterautem demonftrationem quoque omnes homines confefsifuerint rationi effe confentaneam,qua ijs de quibus dubitatur, ex ijs que funt cer-ta& extra controuerfiam,facitfidem. Non folüm autem demonftratio& fides&cognitio,fed etiam przfcientia feu precognitio dicitur duobus modis:vna quidemquz eft ex fcientia,firma ac ftabilis: alia autem folüm ex fpe. Ac proprie quidemdicitur demonftratio,quz fidem ex fcientia indit animis eorum qui dicunt: alteraautem eft ex opinione.Sicut etiam homo,vnus quidem vere eft homo qui commu-nem habet prudentiam: alter veró agreftis& beluinus, Sicetiam dixit Comicus:Charies eft homo, donec fuerithomo. Deboue quoque, equo,& cane eadem eftratio,prout fuerit virtus vel vitium animalis: refpicientes enim ad perfe&ionem generis,venimusad ea quz funt precipua ex fignificatis, Ecce enim medicumintdl-ligimüs,cui nihil deeft medice facultatis:cognitione autem preditum, eum cuini-hil deficit cognitionis queeftexícientia. A fyllogifmo autem differt indicato,quatenus id quidem quod indicat,vnum fignificat,cüm fit vnum: vt, vrerum gere-re dicimus effe indicium quód non fitamplius virgo. Quod autem in fyllogifmoumitur,cüm fit vnum,plura confequitur:vt,quód Pytho proderet Byzantinos, Verbicaufa,non vnum,fed plura fumuntur quz id fignificent. Et concludere quidem exijs quz quis confitetur,eft ratiocinari feu fyllogifmum conficere. Ex veris autema-liquid concludere,eft demonftrare,adeó vt fit qusedam compofita vtilitas demon-ftrationis:nempe& ex eo quód qua fumuntur vera fumatad ea que queruntur,&ex éo qj inferatur confequens conclufio.Quód fi non fit prius,velid non confequa-turfecundum, non demonfltrauit quidem, fed eft ratiocinatus, feu effecit fyllogil-mum:affumptis enim propofitionibus conuenientem inferre conclufionem, fo-lüm eft ratiocinari. Ex affumptis autem propofitionibus effe etiam vnamquan-que veram,non folüm eft ratiocinari, fed etiam demonf!trare: concludere autem,quod eft 4e, vt etiam paret ex nomine, eft ad finem deducere. Eftauteminvnaquaque oratione finisid quod quzritur, quod etiam vocaturconclufio. Nul-la autem fimplex& prima oratio vocaturfyllogifmus, etiamfi fit vera, fed eftadminimum compofita ex tribus huiufmodi: duabus quidem,vt quz fumuntur pro-pofitionibus, vna autem, vtconclufione. Aut enim omnia egent demonftratio-ne,aut etiam quzdam exijs funtcredibilia, Sed fiprius quidem verum eft: vniuf-cuiufque demonftrationis petentes demonftrationem, procedemus in infinitum,& fic euertetur demonftratio:fin autem fecundum,ea ipía quae funt ex fe credibilia,erunt principia demonftrationum. Iam veró Philofophi fatentur effe indemon-ftrabilia principia vniuerforum: quamobrem fi eft demonftratio, omnino necef-fe eft prius effealiquid ex fe credibile, quod quidem dicitur primum& indemon-ftrabile: ad fidem ergo indemonftrabilem reducitur omnis demonftratio. Fue-rint autem alia quoque principia demonftrationum poft eum fontem quieftexfide)nempe ea quz euidenter apparent ex fenfu& intelligentia. Nam ea quidemque ex fenfu euenerunt, funt fimplicia,& eiufmodi vt folui nequeant: que autemexintelligentia, fimplicia, rationalia,& prima: quz autem ex his gignuntur, funtquidem compofita fed nihilo fecius euidentia,& credibilia,& primis magis ratio-nalia. Quam ergo propriam orationis facultatem habemus omnes natura infità, e2eft exeo quod confequens,& eo quod repugnat. Siquaergo fuerit eiufmodiin-uenta oratio, vt ex ijs que iam funtcredibiliaijs que nondum funt probabilia pol-fit fidem facere,eam ipfam dicemus effe effentiam demonttrationis. Di&um eftau-tem fidei quoq;& demonftrationis genus effe duplex:vnü quidem, quod folam at-fert perfuafioné animis auditorum:alterum veró,quod efficit fcientia. Si quis ergo

incee