$TROMATVM LIBER VIIÍ, 35$

á lüceperit ex ijs qua funt euidentia fenfu& intelligentia,& deinde conüenientemintulerit conclufionem;veré demonftrat:fin autem ex opinabilibus folüm, fed noririmis,hoceft, neq; fenfu euidentibus necintelligentia,fi conuenientem quideminferat conclufionem,rationabitur quidem,fed non que fcientiam conftituat effiaciet demonftrationem:fin autem non conuenientem, ne omnino quidem ratioci-nabitur.Differt autem demonftratio à refolutione. Vnumquodque enim ex ijs quaedemonftrantur, demonftratur per quedam qua demonftrantur, illis quoque pri-us demonftratis ab alijs,donecrecurrerimus ad ea qua funt per fe credibilia,aut adea quz fünt euidentia fenfu& intelligentia, quod quidem nominatur refolutio,Demonftratio autem eft, quando à primis venitid quod queritur, peromnia quaefüntintermedia. Oporterergo virum qui eft preditus facultate démonftrandi,ve«ritatis quidem propofitionum multam curam gerere, nomina autem non curare,fiue quis pronunciata, fiue propofitiones, fiue affumptiones quis malit eas vocare,Similiter autem magna quoque cura eft gerenda, quorum nam fubie&orum quidconcludat: an autem concludentem orationem, an fyllogifticam quis velit ap-pellare,non curare.Dico enim eum qui demonftrat, oportere haec duo obferuareinomnibus,nempe vt veras quidem aflumat propofitiones,eis autem confequentermrinferat conclufionem,quam quidem nonnulli etiam appellant ener, hoc eft, illa4tionem, id fcilicet quod in vnaquaque quzftione infertur propofitionibus,de eoquod queritur: atque diuerfis quidem opus eft propofitionibus. Eiautem quodeltpropofitum, id quoque quod eft ei propofitum ad orationem, conueniens affu-mere neceffe eft:& hanc orationem oportet effe apud omnes certam& extra omnécontrouerfiam, Sifumanturautem propofitiones quz quzftioni propofitze norrconueniant:non contingit eum aliquid recte inuenire,cüm ignoretur tota quzftio«propofira, quz etiam quaeftio naturae appellatur. In omnibus ergo qua qusrunaur, eftaliquid quod prius quaritur,quod cüm fit omnino ex feipfo credibile, creditur abfque demonítratione,à quo quidem eft procedendum ad eorum inquifitioxnem ftatuendumd; eft id effe iudicem eorum que videntur effe inuenta. Omnis e«nim quaeftio inuenitur ex ea quae prius confiftit cognitione: efle autem cognitio«nem quz prius conftiterirante quamcunque rem que quzritur,aliquando quidemfolummodo effenti ,.cüm eius ignorentur munera& officia, vt, verbi caufa, lapi-dum,& omnium animantium,quorum ignoramus operariones,aut affe&ionü, autficultatum;aut,vt femel dicam,eorum quz infunt in ijs que funt; Nonnunquantxautem cognofci quidem aliquid ex his facultatibus;vel affe&ionibus, vel aliqua exhisvtanimze cupiditates& affe&iones:ignorari autem& quzri effentiam. In mul-üisautem cüm ipfa noftra intelligentia fit fibijpfi fubieda,hecomniain queftioneverfari cuínam ex fubftantijs ficinfint.Nam cüm vtrorunque, effentize fcilicet& o^perationis,notiones cogitatione conceperimus,ita quzeftionem aggredimur. Suneautem etiam aliqua,quorum cüm fciamus op erationes fimul cum elfentijs; ignoraaramus affe&iones. Eft ergo inuentiónis ratio& methodus eiufmodi: incipiendumenim eftà cognitione earum que proponuntur quaftionum: fepe enim decipit figura di&ionis,& confundit ac perturbat cogitationemi, vtnon faciléinueniat exqua fit differentia: vt, exempli caufa, an non fit animal feetus qui geftatur in vtero.Nam cüm& animalis& fetus quiin vtero geftatur aliquam habeamus notionem,querimus an fcetui qui in vtero geftaturinfit effe animal:hocauté eftan fubftanciatquz geftacur in vtero;infit vr tunc pofsit moueri,& praeterea fentire. Quamobremoperationum& affectionum inquifitio eft in effentia que prius cognofcitur.Statimtergo is qui proponit, prius eft inrerrogandus quidnam vocet animal:hoc enim eítmaxime faciendum,quando viderimus nomen duci ad diuerfos vfus:& perfcrutandum eft, an de fignificato dubitetur ex appellatione, an firapud omnes extra con-trouerfiam. Si enim dixerit fe vocare animal, quicquid augetur& alirur:rurfuseum rogabimus, an plantas quoque exiftimet animalia: deinde cüm fic quidemdixerit, iam oportet oftendere quid fit quod vtero geftatur& alitur. Plato enimplantas quoque vocat animalia,vt quze folam tertiam anima fpeciem, nempe eamquz concupifcit,participent. Ariftoteles autem cenfet plantas& naturalis& nu^trientis animz effe participesjanimantia aurem non cenlet effe vocanda: quod eanim alterius anima, nempe fentientis, eft particeps,id folum vult vocari animal,Stoici autem naturalem feu vegetantem facultatem,nó nominant animam. Quódfiis qui propofuit,negauerit plantas effe animalia, oftédemus eum fecum pugnane