Buch 
Hieronymi Cardani medici Mediolanensis De subtilitate libri XXI. Ad illustriss. Principem Ferrandum Gonzagam, Mediolanensis prouinciae Praefectum
JPEG-Download
 

Epistolatria sua mereantur. Itaque cum te optimum, iustissimum, fortissimumqueagnoscerem, cum beneficia tua in patriam meam intuerer, omni laudumgenere te dignum existimaui, quod in caeteris maximum haberetur, ma-iorum uirtus, res gestae, potentia, claritas: qui non patrem tantum aut a-uum, sed proauos, abauos ac tritauos ut tu iam sis ordine decimus, Mantuae dominos habueris: id à me non praedicabitur, ne forsan cum Vlys-se dicas:Et genus, & proauos, & quae non fecimus ipsi,Vix ea nostra uoso.-Sed non haec prima laus est tua, ô Princeps, qui gloriam in re militarifamiliae tuae, quae in eo genere nulli est secunda, à maioribus sumptam,cumulatius exornasti: fortitudine enim Galliae urbeis munitissimas in potestatem redegisti: quanquàm nec minor sis pacis artibus, quàm belli: uirtute nanque tua Henricum, Britanniae Regem, sic Carolo Caesari conci-liasti, ut inter reliqua fidei & amicitiae exempla tutorem eum Rex mori-ens unico filio & haeredi reliquerit: Integritate dum Siculos, dum Insu-bres regis, Saturnia secula renouasti, ut utraque prouincia ferrea aetate re-licta, aurea fruatur. Verum egône ex multis pauca dicam? aut ad idad quod animi tui ingens nobilitas compulit, tacita quadam insinuatio-ne obligari te senties? absit. Ergo quispiam sic dicet: Quid igitur tantoPrincipe dignum in medium affers? quo majus, inquam, non potui. NamqueArithmetica iucundissimi studij, inuentionis singularis, sed tamen de qui-bus dicant obesiores: Quorsum tantum humani ingenij spectaculum?sic Geometrica, sic etiam De animi immortalitate aedita scripta nostracauillamur. Astronomiam miris ac nouis tum ueris inuentis excolui, sediam tantum uitio ueterum infamiae contraxerat, ut plus libro disciplinaenomen authoritatis subtrahat, quàm nostrum adijciat. Medica ex alio-rum scriptis excepta sunt, libri De Consulatione infausti ominis, DeSapientia erroribus scatent. Atque in uniuersum, ut aiunt, omnia certigeneris, & quae nulli lucro sint, praeter Medica, quorum minima pars adhunc usque diem aedita est. Aedat inquiunt hi aliquod nouum subtilequeinuentum, quod humano generi & parandis etiam diuitijs utile sit. Non,inquam, nunc tempus est, ut calumniae hae singulae discutiantur. Paren-dum est inimicis etiam, ac illorum conditionibusherqquiesciendum, quan-do his conditionibus quae in nostra sunt potestate omnis maledicen di ansa subtrahatur. Itaque hoc illos docebo, non defuisse uireis, sed uolun-tatem. Interim tamen optimus conatus, optimè de uirtute ac patria meamerenti offerendus est. Circunspiciebam hicinde, si quid dignum in-uenirem