52
§. 4. Seine Logik.
Bedeutendes geleistet haben, wie viel mehr also unterrichtete undvon einer guten Methode unterstützte. Auch wird dann derselbeGegenstand von verschiedenen Männern behandelt, und dies istjederzeit nützlich. So haben ltedi, Goetard und Swammerdam dieNaturgeschichte der Insekten behandelt, ersterer hat gezeigt, dasssie aus Eiern, nicht aus faulenden Stoffen („ex putredine”) ent-stehen, der andere hat die Verwandlungsstufen nachgewiesen, letz-terer endlich stellt die Ansicht auf, es sei keine Verwandlung(„Metamorphosis”), sondern eine Umwandlung („Transmutatio”), näm-lich eine immer grössere Entwickelung („Explicatio”) der Theiledurch Ernährung. „Ac ego ipse quoquc”, fährt Tschirnhaus fort ’),„si DEUS vitam concesserit, singularia hic aperiam, & inter aliainsectorum primam originem. Licet enim concedam, eum omnibusNeotericis, omnia animalia ex ovo esse; non tarnen concedo, omniaova ex animali ortum habuisse. Hac enim de re evidentissimaemihi experientiae per aliquot jam annos collectae sunt, clare osten-dentes, qua ratione insecta ä prineipio absque aliorum insectorumcoitu possint generari seu produci. Ut verö ad exempla aecedampropinquiora, habes hic quoque unum & singulare, ne longiiis digre-diamur, in hoc ipso Tractatu circa evolutionem curvarum. Etenimquod hinc multa alia eduxerim, quam illustrissimus D. Hugenius,primus harum rerum speculator, causa sane non est alia, quamquöd hic vir circa pcndulorum motum ad utilissimam eorum adhorologia applicationem omnium primus meditatus sit; & cum facilepraevideret, eorum oscillationes haud isochronas seu aeque diuturnasfore, ad curvas procul dubio se contulerit, & insigne illud, quodpendulum circa Cycloidem motum aequali tempore oscillationes absol-vat (quam speculationem ingeniosus Anglus D. Newton in praeclaroopere, quod Philosophiae principia mathemati ea” * 2 ) in-scripsit, deinde ulterius promovit) hic observavit; hocque variisdeinde curvis applicando in pulchram hanc, quam exhibuit, decurvarum evolutione inciderit meditationem. Ego verö exploraturus,qua ratione omnes conceptibiles curvae geometricae via simplicissimapossint efformari, ubi multum haec meditarer, observavi, simplicioremhic, quam per focos, darf non posse; tentando deinde idem in curvismechanicis, reipsa comperi, hic necessario focos non esse puncta, sedipsas curvas, & cum ulterius perspicerem, quomodo omnia analogiceomnibus modis consentirent cum prioribus, incidi praeter intentionem
') Medic. Ment. pag. 275.
2 ) Da Tschirnhaus die „Medicina Mentis” bereits 1682 verfasst hat, wie dieActa Eruditorum und Ziegler angeben (s. pag. 6, 19, 20), die Princip. pbilos.natur. erst 1687 erschienen, so muss diese Stelle, die, als aus mehrfachen Grün-den interessant, ausgezogen worden ist, ein Zusatz in der zweiten (von mir be-nutzten) Ausgabe der Medic. Ment. sein. Fände sie sich, was ich nicht benrtheilenkann, da ich mir die erste Ausgabe nicht verschaffen konnte, auch in dieser, sowürde daraus zu schliessen sein, dass dieser Theil der Medic. Ment, später als1687 verfasst wäre.