Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
7r
JPEG-Download
 

IAA BEBNMYNRIMNSNII2 20 7

A primas effectricesqʒ cuiuſque medicaminis facultates exquirere, cum ab experientia inuenta iamantea ſit tum compoſitorũ, tum ſim plicium medicamentorũ, innumera multitudo, quibus& ipſifidẽ habent, qui fruſtra primas facultates exquirunt. Quippe ſi particulares eorũ vſus omnes comperti ſint, eosqʒ vnanimiter omnes prædicent: cæterũ de cauſis ob quas agunt, non dũ conueniant:liquet non ex primarum facultatũ notitia medicamentorum tum compoſitionem, tum vſum, eſſeinuenta: ſed ea compoſuiſſe experientiãs at rationem ad probabilitatem vſqʒ duntaxat procedere.Hæc atque eiuſmodi alia multa, qui experientiã profitentur medici, ritè in illos dicere videbun-tur, qui omnibus quomodocunque conſcriptis pharmacis fidem habere non verẽtur, cauſas tñ in-terim titulis virium ac promiſſis eorũ aptare nituntur· At ego nec illud quoque Jin illosꝝ adderegrauabor, H erodotum alias ſectas omnes prauas reputare præter eam, quæ ſpiritibus omnia tri-buit, rveuudαννj,u- Græci vocant: M etrodorum omnes præter Aſclepiadeam:& Z enonẽ præ-terd quæ ab Herophilo inuenta eſt:& Hermogenem præter eam quæ Eraſiſtratũ᷑ autorẽ habet:& aliũ atque alium oẽs damnantem extra ſuam De compoſitis tantũ medicamentis citra probationẽ atque experimentũ ſcriptis omnibus fidem tribuere, fiue a ſectæ ſuæ hominibus ſint ſeripta, ſi-ue diuerſæ, ſiue ẽta quopiam ex plebe. Quin verò etiã cauſas ſubinde reddere conãtur probabilesB medicamentorum peſſima ratione compoſitorũ,& quod hoc eſt mirabilius) etiam ſi nullum eo-rum quer laudant, fecerint periculum, ſed alijs duntaxat credant. Quemadmodum cum quidãnu-per mirificas multasq́ʒ podagrici medicamenti laudes iactaſſet: atque eo etiamnum loquente fortefortuna adueniſſet podagricus quidam, qui tam mediocriter laborabat, vt incedere etiam poſſet:nosqʒ iulliſſemus.in illo primũ præberet experimentumille acquieſcens pedi pharmacum appoſuit. At vir ille noctem totam inſomnem egit: ac poſtero die tantum abeſt vt cõmodè ſicut anteaincederet vt ne geſtari quidem poſſet. Adeo citra vllam explorationem ac temere tum alijs quidẽfidem habent, tum alios alij ſcientes ac ſponte fallere gaudent. Porr etiam ſi omnes medicamento-rum quæ memorant, compoſitiones probè eſſent cõ paratę, veruntamen ſpeculationis eorũ vſumijs quæ factitant euertunt. Aiunt.. ad præparanda medicamenta compoſita, eaq; ritè vtenda,ſim plicium facultates inſi pici ac conſiderari:inq;ʒ edrum teſtimonium tantum non omnes veterum ecitant Eraſiſtratum, Elerophilum, Philotimum, Dioclem, Praxagoram,& ipſum etiam Hippocra ideſt huius.tem. Porrò vbi ad exploranda ea accedunt, ita nobiſcum agunt, ac ſi omnes perſpectas iam habere-mus facultates compoſitas. Atqui inquiet opinor, ad eos quiſpiam: Quo pacto non fruſtra ſimplidium quæratis facultates ſi omnes compoſitorum iam noſcitis? nam ii quorum gratia ſimpliciumC facultates inquiritis, eas omnes jam nouiſtis, ſuperuacaneũ eſt illas exquirere. Cæterum ſi vel hocquoque quis illis concedat ſaltem id quod& ſupra poſitũ eſt neſcio quo pacto quis perferat, cumpugnantia cum rebus euidenter apparentibus, prolixis rationibus adſtruere conantur.f Seſßſüs Haud contemnendos eſe, T auſſuam ad cplorandas Fimplicium medi-2. caminumm Facultatesſiut Inſiſficientes. CAP. 29.8 Iquidem in quendam etiam iam incidi tantæ ſtupiditatis hominem, vt contemnendos eſſe ſen-ſus exiſtimaret. Quẽ cum rogaſſet quis, num ipſi piper album videretur calidum, itaqʒ, vt parerat, annuiſſ. ettrurſumqʒ alter percontaretur vnde id ſciret, ac ille reſponderet tale apparere:meritò25 Ns qui præſentes erant deriſus eſt, qui quod diceret non intelligeret. Ipſum enim hoc apparere,idem haberi ah illo ſenſui indicabat, quem paulo ante tanquam fallacem contempſerat. Nam perdeos, vnde ignem ſcimuscalidumę aut quo ſyllogiſmo docti, aut qua demonſtratione perſuaſi?᷑ tũvnde glaci em frigidam eſſe didicimus niſi ex ſenluę Ac poſtea reperiantur, qui ipſo ſenſu negle-cto phyſicis proplematis libros impleant. At non illo ex genere eſt, quam ob cauſam acetum terrãfermentet licet enim nobis dicere ꝙ nos lateat, ſicut talium problematum pleraque. Si vero quisprompte dicat, quia aut calidum ſit aut frigidum(vtrunque enim dicũt) in ambiguas obſcurasqʒD tationes ſe ipſum conijciet. 5Vlrum in Oæycrati potu CAcetum admiſtum ſit duntaxat vt aquam deducat,l An etiam v ipſum qubiſu refiigeret. CAP. 20.Ecum certe probè actũ putem, ſi quæ ſenſui apparentibus vicina ſunt, atque in propinquoVI poſita, exacte inuenire poſſim, diſcernẽs in eis ac ſeparãs quod ex ſe eſt, ab eo, quod ex acci-dete ꝓuenit: Velut exẽpli gratia qm æſtiuo tꝑe oxycrati potu ꝗdã plane refrigerant, atq; expertess permanẽt: ſed nd du conſtat, an id aceti gratia eueniat: pauculũ ſiquidẽ eius copioſę aquęmium, nö calidũ, ſed q; fler ipoteſt maxime frigidũ ebibunt. Nã dixerit forte quiſpiam, quia tardiu-Keule permet aqua,& plurimũ temporis moretur in hypochõdrijs nec deorſum concedens, necMor pus ſe diffundens, idcirco illi acetum miſceri tanq; in omnem partem ferendæ futurum vehi-culum: S ic etiam ſi cum vino bibatur aqua, ſitim efficacius extingui, quam ſi ſola, vino ſ. ipſam adAlt ibutionem promouente: Itaqʒ refrigerationem, ſitisqʒ ſedationem ab aqua prouenire, vt quæice naturæ ſit& humidæ: cæterum adminiculo eſſe, ac velut alas illi ad omnes corporis partesPermeandas addere tum vinum, tũ acetum, quæipſa nequaquã frigida ſunt& humida: ſiquidemPræſtare, ſic ſola exhiberi potius c cum aqua q ea facile præ tenuitate in corpus diſtribuãtur,&2 Pochondrijs recedant, Porro qm̃ ſemel in hunc ſermonẽ deuenimus, nihil obſtat quò mi-e* nus

7