6

Exploratio prima

plantaram cernuntur, sed innumera animalcula prius omnino incogni-ta deteguntur, qua: fi vidisset Democritus, exiliisset forsitan, quasi ato-mum vidisset.

Hac etiam centuria prioribus multum prsecelluit in detectione futi-lium notionum, in quibus totus fere mundus diu sibi complacuit, quasiprincipia & causas rerum fatis explorata haberet; quorum loco docticonati sunt magis distincta & rationalia principia osterre,

4 Philosophi Graeci primi erant qui tentarum primas & originales cau-sas Phonomenwn naturae detegere, Tureae omnis litcratura: hostessunt, nisi quo illorum superstitionem spectat. Nobilissimae illa re-giones in quibus eruditio floruit, jam sunt in saevissimam servitutemredactae, & inde viles fiunt & barbarae, parum accuratioris literaturoetiam inter Christianos isthic invenitur, ubi trucibus tantum ingeniisquae ad tyrannidem in orbe terrarum promovendam idonea sunt gratiahabetur. Perse parum sunt meliores, & Indi multo pejores, qui utplurimum sunt Ethnici, neque unum solum Deum agnoscunt. Chi-nenses multa habent inventa, sed in causas non inquiriunt.

Non est mirandum grocos philosopos non potuisse in initio distinctaprincipia invenire , &in contrarias opiniones & sectas incidisse, cumtantillus hucusque sit in phisiologiä progressus, omnesquejpro gloriaprimo inventionis contenderunt : Tum etiam singula: secta: uni-versalem scientiam pmendebant , quia Eruditio erat in incunabu-lis. Et si quid ignorasse viderentur; auditores cito diiaberentur, id-eoque terminos obscuros difficulter refutabiles affectarunt, quibuseruditionem a vulgo arcere protendebant magis ingenui se to-tos philosophis morali applicarunt, cujus principia ut sunt magis neces-saria , ita divina bonitate sunt magis evidentia quam naturalis scientisprincipia,ideoque omnem certam scientiam naturo rejecerunt, &inejusdem Professores acerrime invecti-funt. Physiolog! tamen non id-circo deterriti fuere, quin singuli secto suo principia prosecuti sint.

Omnia eorum principia referre piget ; nulla supersunt a propriisAuctoribus conscripta, proter Platonis & Aristotelis.

Lucretuis Democriti & Epicuri principia versibus prosecutus est, ni-hilque omisit quod ad suas opiniones lectores alliceret.

5. Aristoteles principia & placita sua longe plenius & prudentiustractavit, etenim eruditionem in diversas disciplinas & methodos rede-git»