hujus sacra Htßona. Annotatio XL

§. VI.

47

‘X hac

igitur

Patrum doctrina insero:

•F 5 -

i-j aliter loquendum esse de ijs, quL certo,ac realiter operatus est Deus: aliter autem de qs,

. . 1 - ii - _ A __ /7__ .»__ C. _'

de quibus dubitatur1 7 — •'

nuru sic operatus suerit *

nec ne : De prioribus enim prudenter judican-dum est, quod suerint meliora, qute fieri potue-runt , in ordine ad pulchritudinem & propor-tionem hujus Universi ; nam * cum ex unaparte cognoscamus tenuitatem nostri judi-cij * ad ponderandam arqul lance hujusmodimelioritatcm : ex altera verb parte* in tot* tan-tisque rebus, perque tot media hactenus obser-vaverimus , quod Deus regulariter operari fo-ieat dicto modo id, quod melius est; impruden-ter utique diceremus de eo, quod constat ab iplofactum fuisse: quod non sit dicto modo melius;quamvis nesciremus i iri qiio talis consistat me-lioritas ? Hinc meiicci reprehendendi sunt ilii*qui quasi improbantes opera Dei * dicere prassu-fhunt de re aliqui ab eödem facta, quod tali,veltali modo melius eam feciiiet. At vero de ijs *dc quibtls dubium est i utrum suerint facta aDeo , nec ne ? discurrere oportet secundumjarirteipia Fidei: Doctrinam SS> Fatrum, & Ratio-nem : quodnam e duobus extremis suturum eflstftieiiüs * tion absolute in fe * sed juxta congruen-tiam * & proportionem partium Universi interfc, & in ordine ad pulchritudinem illius Totius :& illud, quod dicto modo videbitur melius * di-cendum erit , quod fecerit Deus* Atque hocArgumentum desumitur exdoctrinä Patrum su-perius allati y specialitet ex celebri illi Si Augu-stini Reguli /. de lib. arbit. fi. /. adducti y quacommuniter utuntUtDoctores tam antiqui quammoderni* ad probandas complurespritogativassenctissirfta: Dei Genitricis; Cum autem Moder-norum aliqui abuti videantur hoc Argumento,quoad dictum puhctuni* concernens pnerogati-Vas Beatissmlxe Virginis Maria:: attribuendo illi *quidquid sibi imaginantur possibile , ac perse-ctum , absque ullo alio examine congruentiae *praeter perfectionem possibilem * & generalem *Matcrnitatis Divina: ; hinc necessarium duxi* adComprobandam' doctrinam hujus Historiae, iriquä , non quidem eum rali universalitate * sedlongö diverlo pondere appenduntur * ac stabili-untur excellenda: senctistimae Matris Dei (ut pne-ftionui in Prologo generali totius operis) necesserium, inquam y duxi, declarare ex fundamen-to efficaciam hujus Argunieriti :mödiimque,quöillud formandum est,ut debitum robur obtineat,edocere. Sicut igitur hac occasione rotam ap-posui doctrinam* in quä dictum fundatur Argu-mentum ; ita nunc ad declarandam ejusdem effi-caciam progredior;

x 4< Investigandum igitur arite omnia est iquale hujUs Argumenti sit Antecedens ? Secun-dum regulam enim S. Augustini lac. fit. non estfiod ; quidquid tibi melius occurrerit &c. Sed }quidquid tibi ver a ratione melius occurrerit &C.Hsc autem vera ratio ,juxta ejusdem Sancti do-ctrinam non desumitur ex possibilitate, & per-fectione absoluti, solum imaginatis sibi reprae-

sentati , per speculationem quandam methaphy-sicam ; tali enim modo melius haud dubie suisset,si nullum Deus permisisset* aut permitteret pec-catum, quod tamen non est melius in eo sensu ,quem ibi S; Augustinus intendit, sed desumiturex majori perfectione, juxta congruentiam, pro-portionem * ac debitum rerum inter se , & inordine ad pulchritudinem Universi, consideratisomnibus circumstantijs * consormiter ad verita-tes* quas Fides docet, & ad doctrinas, quas tra-dunt SS; Patres. Ex quibus apparet: ad inferen-dam aliquam prxrogatiVani in sanctissimi DEIMatre, hoc non esse sufficiens antecedens: quodtalis praerogativa sit perfectio pilrae creaturte possibilis* sine omni repugnanfii methaphysica: sedConsiderandum potius esse* utrum, stantibus his,quöd Christus sit Capsit: & unio hypostatica dig-nitaS summi possibilis iri toto operuha Dei uni-verso 5 Maternitas autem Divina sit Dignitas im-mediata ad illam liniohem * licet ntm sine mag-na inferiöritatis distantia respectu illius: conside-randum , inquam * est * utrum his stantibus , acperpensis praiterei Omriibus ijs,qua: juxta Fidem*& doctrinam SS; Patfurii conceduntur Humani-tati Christi , aliisque circumstantijs occurrentibusrite examinatis* melius* magisque cohgruuin esset huic ordini dignitatis, ac majorem concilia-ret elegandam ipsi operum Dei Universo, si ejusMatri hujusmodi coricederenturpra:rogativx,necne ? quod si melius* ac congruentius videatur *jam sufficiens erit Antecedehs * ad iri'ferendumexinde ipsum factum * ubi tameh advertendum :ob difficultatem in vero judicio formando circaid, quod melius est* concurrentibus tot circum-stantijs, dictumjudicium * clariori luce haud sup-petente * iri Patrum doctrina fundari debere,quosolidius sit principium;

i s; Consequeris * etsi necessarium nullomodo sit * ritpote nec fundatum iri necessita&equadam physitä* nec morali* quae Divinam co-gat voluntattzm ad faciendum id * quod meliusest* est tameri urgens ; etenim, cum ex tot tan-tisque Dei operibus perspicuum sit, Majestatemsuam semper velis , operari id * quod modopridictö melius est ; hinc prudenter dici nonpotest * talem regulam pro casu aliquo particu-lari pati exceptionem* nisi idem probetur* cumpraesumptio stet pro modo operandi ordinario,ex tam prolixa effectuum serie rationabiliter de-siampto. Ad eunj modum , qud * licet Deuspossit tam physice quam moraliter impedireactionem alicujus causee secundae , aut negar*cfeaturae cuidam perfectionem * quam connatu-raliter requirit , non tamen prudenter dici po-test * quod actu impedierit * aut negäriE in ali-quo casu determinato * nisi idipsum probetur jcum praesumptio stet pro modo operandi ordi-riario Dei , non impedientis actiones suas cau-sis fecundis, nec negantis creaturis filis id, quodcorinafuraliter requirunt. Et quaftivis quoadhoc habeatur exemplum * quod una vel alteravice negaverit , ad ostendendam sort£ potenti-am suam ; noti debet exinde adduci in exem-plum, quod non fecerit semper id, quod melius•st , ia forma declarata. Et sic dictum conse-quens