5o Annotationes ad primam Partem

solum hic, sed per reliquum etiam hujus Histo-ria: decursum , complures S. Scripturse Textusin leniu litterali longe aliter explicantur, quameos communiter explicent Patres, ac Exposito-res} eapropter consultum videtur, prannitterchic (antequam particulare circa praesentemClaululam proponatur dubium) nonnulla gene-raliter observanda, pro indemnitate similium ex-positionum: ne quis ad caminus advertens, exhoc solum capite,illas reneat reprobandas.

i. Observandum igiter primo : quod ex-ponere Textum aliquem S, Scripturae in sensulitterali, diverso ab illo, in quo communiterdeclarari (olet a Patribus, non sit idem, ac; Hiseoriunque sensili aliquo modo se exponere; sicenim nos instruit S. Augustinus, /. 12. Confejs.c.31. ubi loquens de varietate opinionum inexpositionibus S. Scriptura , ait: Itaque cumalius dixerit hoc , quodsentio ego , & alius itemaliud,quam ego } religiosius me arbitror dicere : curnon utrumque potius,fi utrumque verum eßf &fi-quid tertium ,fiquid quartum , & fiquid omninoaliud verum quispiam in his verbis videt ; curnon omnia illa vidijfe credatur , per quem unusDeus fiteras Litteras , vera , & diversa vifitrismultorum sensibus, temperavit - Ratio delum-pra ex verbis Augustini estmanilesta; quia juxtacommunissimam SS. Patrum , ac Doctorum Ca-tholicorum lentendam, unus idemque S. Scri-pturae Textus multos, ac diversos habere potestsensos litterales; cum dubium non sit, potuisseSpiritum S. accommodatissime plura ijsdem ver-bis comprehendere mysteria , cum intentioneeadem per illa significandi} ut egregie declaratipsam et Ven. Mater in 3. Part. hujus Htfioria n.14. atque adeo declarare sensum aliquem parti-cularem, non est idem,ac alijs se opponere } dumenim omnes simul verificantur , non se invicemexcludunt. Harc unius ejusdcmqtie Textus ca-pacitas, pliues continendi sensos (ut advertit S.Bernardus Hom. jo.) perquam communis est,ac frequens in S.Scripr.} ait enim: Non ßne cau-sa multiplex Spiritus a Sapiente describitur , eoquod S. Scriptura sub uno littera cortice diver-sos plerumque sapientia intellectus tegere consuevit.Unde rarum non est, repetiti diversitatem in ex-positionibus litteralibus; quin tamen aliqua in-terveniat oppositio.

3. Ex quo infertur r qubd, licet admitti nondebeat sensos litteris, exclusos uniformiter , acpositive a Patribus, affirmantibus, quod in Tex-tu locum non habeat: prout statuit ConciliumTridentinum fijs. 4. in decreto, dt usu SacrorumLibrorum ; non idcirco rejiciendus sit sensos ille,quem ipsi non attigerunt, praecise ex hoc, quodnullam de eo fecerint mentionem } juxta regu-lam enim S. Gregorij in Regefio: In intelleäu S.Scriptura resui non debet , quidquid sana Fideino» refifiit. Cui adstipulatur D. Thomas inOpusc. de Potent, q. 4. a. 1. hanc statuens Uni-versalem : Unde omnis veritas, qua jalvd litteracircttmftantta , potefi Divina Scriptura aptari, efitjus sensus. Inso restringere S. Scripturam adunum solum sensom litteralem,urut communissi-mum, valde est inconveniens } ac idcirco sum-

mopere cavendum : prout exacti observavitidemDoctor Angelicus loc. cit. per harc verba:Aliud efi scilicet vitandum , ne aliquis ita scriptu-ram ad unum senjum cogere velit , quod alij sen-sus, qui in se veritatem continent , & poflunt,sal*vd circumstantia littera, scriptura aptari, penitusexcludantur ?hec enim ad dignitatem Divina Scri-ptura pertinet, ut sub una littera multos sensuscontineat , ut fic& diverfis intellectibus hominumconveniat, & unusquisque miretur , fi in Scriptu-ra Sacra pojfe invenire veritatem , quam menteconcipit, & per hoc contra infideles facilius defen-datur,dum,fi aliquid, quod quisque ex S. Scripturavelit inseitigere , falßtm apparuerit , ad alium ejusfinjum poßit haberi recursus.

4. Et quamvis Ecclesia aliquam definiretVeritatem , ex Textu quodam S. Scriptura: ean-dem deducendo , ac declarando : illum dictoTextui messe senium litteralem ; non tamen id-circo excluderentur alij sensus litterales ejusdemTextus: nec via ad alias eidem dandas explica-tiones obstrueretur, e. g. In Concilio Lateranea-si sub Innocentio 111 . ut habetur inc. Firmiter fie-finitum fuit : Mundum non suille ab aeterno jstiper illum Textum : In principio creavit DeusCalum,&Terram. Gen. 1. declarando, huncelledicti Textus lenium litteralem} & tamen ob ta-lem definitionem neutiquam excludebantur alijsensos litterales, quos eidem dabant diversi lactiInterpretes. Non enim excludebatur sensos, inquo Textum illum intellexit D. Augustinus 1 .11.de Civ. Dei e. 6. nimirum, ut nihil antea fecijstinteUigatur. Imo ipltim Concilium ea ulum estexpositione, dum de Deo dixit: Quisua omni-potente virtute fimul , & ab initio temporis,utram-que de nihilo condidit creaturam : spiritualem, &corpoream : Angelicam videlicet, & mundanam ,& deinde humanam. Nec excludebatur seniusille alius complurium Interpretum, intelligen-tium Praepositionem : In, quasi idem significer,ac: cum, consequenter hunc habeat lenium :quod Deus creaverit simul Coelum & Terram,una cum principio temporis. Nec deniq} exclu-debatur communis ille sensos SS. Patrum, ob-servantium : quod Prxpositio In idem dicerevelit, ac per : Sc nomen Principium idem ac Fi-lius , ut propterea locum illum sic explicent:per Filium creavit Deus Calum , & terramjconsormirer ad ÜJud , quod apud S. j0-annem c. t.v. j. legitur - Omnia per ipsum faci*smt. Rationem autem hujus illationis egregiddedit Joannes de Scgdvia, Episcopus Cailareen-sis, in allegationibus, quas pro mysterio Immacu-lata: Conceptionis ex commissione Concilij Ba-siieensis tunc legitimi in lucem edidit, allegat 2.document 3-pag. /S. in assumpto : quod nemosine Divini Revelatione possit affirmare ; Spiri-tum S. non intendisse alium senium in S.Scriptu-ri, pneter illum, quem ipse dicit, quod habeat.Sic enim loquitur : Bene autem aliquando (Eccle-sia) diligenti, ac maxima primum habita verita-tis discussione, aperit suis ^ Fidelibus sensum S. Scri-ptura : fid non imponit menfirram Spiritui Sancto,dicendo, quod aliter non pojsit intelligi', sepe enim ,ut proxime ditium e/?, in mico verbo pluresjen-