Cap.II. Iacobi peregrinatio,& nuptis. 99
atit conie&ores , aut Magos t nifiplane punitos .Et quidem vbi pu-niuntur cnminofi,prudentiflime cenfentur no efte ibi. Nonmihi dicas in tali,aut tali natione,feu familia,ieu domo,luntadulteri,funt penuri,funt contumeliofi, fed oftende, an ijcomperti etiam permittantur fic viuere, tunc enim vere di-cutur efte in illa familia. Verum fi familiae legibus feriuntur,fi comperti non manent impuniti.iam ij non cenfentur efteibi. Ex hoc lucem capit D. Paul.ad Ephef.j.dicens: Chriftusdilexit Ecclefiam,& fe tpfum tradidit pro ea:vt illam fanciificaett,mundans ea lauacro aqua tn verbo, vt, exhiberet ipfe fibigloriofamEcclefiam,non habettm maculam t aut rugam 3 aut aliquid huiufmo.di , fed vt fit fancia 3 & immaculata. Nec vllus eftadeoamens,qui in Ecclefia Chrifti non videat multos peccatorum ma-culis in fed os: quod cum ita fit, cur dicitur Chriftus exhi-builfe Ecclefiam fine ma cula,& fine ruga exiftentem?Equi-dem,&veriflime, & fapientiflime id didum eft, quando infola Chrifti Ecclefia,nulla macula,nulla ruga,nullum pecca-tum,nullus defedus non caltigatur, non reprehenditur.Inquauis alia fe&a multa diifimulantur peccata,multa impunecommitruntur fcelera,imo & in Synagoga ruga erat, quodpermittebatur libellus repudij,quod deqs repetebatur prodentei& in lege natura: quafi rugaiuit ipfa vxorum multitu-do:in Ecclefia Chrifti nec macula,nec ruga permittitur,om-ne vitium,omnis defeduslicet minimus fuccenleturjvt me-rito dicatur non elfeibi, quae flagris eiiciuntur,fi videntur.Non habec maculas,quae maculasperfequitur,nec peccato-res habec, quae peccatores ferit,quinimo inde fe puriorem,& pulchriorem oftendit.Ait enimZachar. cap.u.Ef pafcampecua occifionis propter hoc,o pauperes gregis j & affumpfimihi duasvirgas,vnam vocaui decorem,&c. .Virga aflumpta ad regendasoues occifionis,ad feriendos peruerfos,vocatur a Prophetadecor', qua: enim caftigantur peccata eciam in virga ferrea,non cenfentur eflfe familiae peccata,fed decora.
genefi 8. Surgens ergo Iacob m&ne, tulit lapi-dem.quetn fuppofuerac capiri fuo,&: erexitin titulum,fundens oleum defuper. Appel-ukque nomen yrbis Bethel, quse prius Lu-za vocabatur. Vouit etiam votum,dicens:Sifuerit Dominus mecum, &: cuftodierit mein via,per quam ego ambulo,&: dederit mi-hi panem ad vefcendum , & veftimentumad induendum,reuerfufque fuero profperead domum patris mei : erit mihi Dominusin Deum, & lapis ifte , quem erexi in titu-lum, vocabitur domus Dei ,&c-
§. XVII.
Lenitas , & manfuetudo Chriftiana potentior addttrtfjima quaque debellanda.
E Cee tibivt Iacobiptat lapide in domum Dei,nimirumfundens oleum defuper } (\ alius rudes lapides aptaret,vt illisdomus Dei aedificaretur,quot inftrumenta ferrea,quot mal-leos,quot cufpides aheneas adhiberet,vc de repetito vulne-re poliretur lapis ? At Iacob fine ferro,fine malleo,fine vul-nere,fine idu,de infuli olei beneficio lapidem in Dei domfiapteLt } dicens:LapisiJle vocabitur domus Dei .Et qui fieri poteft,quod olei infufio vel duriflimos lapides in Dei domum ap-tatos crahat?Quale hoc oleum eraj adeo potens? Ait D. Au-guft In hac lapidis ereflione } oleiqueperfufione.fignum fuit in pro-phetia euidentijfima confiitutum,qu& pertinet ad vnclienem , vndeChrifli nomen d chrifmate eft. Exprimebatur iam in oleo illoChrifti lenitas,& fuauitas,quae potentioreft omni ferro, vtvel lapides in Dei domum aptatos trahat.Non equidem ficferro valuerunt domitores Orbis, vt vndus meus Chriftusvaluit fuauitate,lenitate. Apud Luc.z. Exiit ediSum d C*fareAuguflo, vt deferiberetur vniuerfus orbis. Hac deferiptio faftaeftprimo d prafide Syria Cyrino .Ferro potens Auguftus,vt fibi ad-feriberetur Orbis,dum Syriae partibus Varus praeefler,vtte-ftaturIofephus,infuper mittit Cyrinum ,vtfub duobus va-lidiflimis ducibus,multocin&is exercitu, deferiptio Orbisperficeretur.Sed & Iefus Orbem trahere cupiens in librumvire,incenfumfidei,fuos cefores mittit,ait enim Luc.io .ite,ecce ego mitto nos fictit agnos inter lupos. Nolite portare faceulutnBaeaa de Chrifto figur.Tom.I.
neque /wazw.EtMatth.io.etiam addiv.N olite poffidere aurum,ne-que argentum,neque pecuniam in zonis vejlris',non peram in via^ne.que xnr^w.Auguftus armatos mittit ccnfores,gladio po*en- Matth.iQ*tes,Iefus inermes,nudos mittit ccni'oresfuos:&quideql nonAugufto , fed Chrifto Orbisadfcribitur , qui non ferifo,fedfuauitate triumphat.I uichreD. Ambr.adcap.i.Luc.Nx4>/7 incenfu Chrifli vereare terribile-.nihil immite,nihil trifle Vis Chrifliaudire ccnfores? lubentur ctnfere ,fe,d non virgis,nec terrore,fedgra~tia plebem qu&rere,condere gladium,non poffidere aurum. Talibuscenforibus aequifltusefl Orbis. Nullius equidem gladius totumacquifiuit Orbenv.fed Orbem acquifiuit Chrifti fuauitas,fedOrbem acquifuut lenitas Chriftiana,potens vel duriflimos Lwlapides fine ferro in Dei domum aptare.Luc. 19. diciturie9<»“greffus iefus perambulabat lencho nota eft hiftoria ex lofue c*
^.quando hic dux multo cindus exercitu eamdem Ierichoduitatem perambulabat,quam denique fic contriuit,vt neceius cinis appareat. Cur ergo modo Iefus Iericho perambu-lat?Quam lofue contruut,perdidit, quare Iefus vel afpicit?
Sane vt oftendat,quam potentior fit omni ferro Chriftianafuauitas, quam enim ciuitatem lofue rigor demolitus eft,eandem Chrifti fuauitas potuit erigere,& diuinis beneficiis , - -
aptare.Ait Chryfol.ferm.j 4 ./mf£<? cimtasipfa efl,quam Iefus ^
Naue fepteno tubarum clangore fubuertit, Sed quia Chriflusvenitfaluare^quod per ierat,ingreditur lericho t vt quod lex terribili voci-feratione deiecerat, Iefus clamore pia pr&dicationis attollat. Potuitferrum,potuit rigor Iericho demoliri, fed illam Deo aptarenon potuit j ideo illi immittitur Chrifti fuauitas , fub quaetiam duriflimi Iericunthini non pereunt,fed attolluntur,&
Deo aptantur. Sane populus Ifraelita permiflus eft ire inZEgyptum,vt erudiret Aegyptios, & in veri Dei agnitionemtraheret,fed horum occafione AEgyptij omnes in mareperie-runt.e^ fubmer(i funt quafi plumbum. Quid tunc? Matth.a.vbi Matth.i.nafeitur Iefus,ftatim Angelus ait Iofepho : Tolle puerum , &
Mariam matrem eius, & fuge in JEgyptum. Cur puer Iefus in/Egyptum mittitur?Ibi fuerunt Ifraelitae,& ^.gypeij eorumconuerfationefadi funt lapides, qui denis plagis acceptisobdurabantur, donec quafi plumbum fubmergerentur inaquis. Cur ergo illo iefus mittitur ? Sane immittitur IefusAegyptiis, vt qui plagis obdurati, inftar lapidum fubmerfifunt in aquis,a Ieiu fuauitate,tanquam ab infufo oleo acci-perent,quo polline aquis fupernatare, & in coeieftes attolliauras.Quofpcdans Imperfed.hom.z.in Mattii. fatur.Venitin Impcrf,Mgyptum Iefus , vt tam non irent ad mare rubrum demergendiJEgyptij 3 fed vocarentur ad aquas baptifmatis viuificandi. Plagaeobdurauerunt homines vfejue ad naturam lapidum,vt fub-mergerentur in mariilelii luatmas,velut oleum fecitillosfu-pernatarein Baptif natis aq uis.vt inde vnx aufpiciu caperent.
Et quid non faciat etiam in lapidibus Chriftiana fuauitas?
§. XVIII.
Ditiitid res non ofientationi,fed vtilitati fertiiMt.
Q Vem fibi dormientifuppofuerat lapidem Iacob, eun-dem erigit in titulum reuelationis ibi a Deo fa&aeiaitenim:r«/«> lapidem,quemfuppafuerat capiti fuo,& erexit in titu -lum&c. Et cur non alium,fed lapidem,quem dormienti fup-pofuerat,maluit erigere?Nonneibierantalij plures lapides,cur in fignum diuini fauoris ille erigitur,qui fibi fimul dor-mientem Iacobum teftabatur?Plane dormientis lapis erigi-tur,ne videretur Iacob in illa ere&ionc lapidis oftent^tio-nem fui facere,fed potius deie<5tioncm,vc res diuinae ibi re~pr 2 efentatae,non oftentationi feruirent,fedvtilitati,Non ab-fimilimodo lofue poft tfanfitqm miraculofum per Iorda-nem, de ipfo Iordanis alueo erexit duodecim lapides,diceos,cap .j.Quando interrogauerint fili) vefiri cras patres fuos,& dixe- lofutrint eis .Quid fibi volunt lapides ifli ? docebitis eos 3 atque dicetis:Perarentem alueum tranfiuit Ifrael Iordanem illum, ficcante DominoveHro aquas eius,&c. Fecit lofue, quod gubernatores facerefolent, erigenteshnonimenta, quae Dei magnalia oftendancexhibita populis i fed nullam fui memoriam fecit, quod gu-bernatores facere non folent. Quis gubernator,vel pyrami-dem,vel columnam erexit, cui fuum nomen non appofuic?
Cur ergo lofue in eredis iapidibusfolum attendit,vt fe prae-termiflb.folam Dei gloriam afpiccrent populi ? Cur non Scfui meminit ? Res erat de fauore illo diuino aeternan-do apud populum j in rebus autem diuinis prudentercauit, vt feruirent vtilitati, non oftentationi. Ait Procop. Procop."in Glofla : Erigit lapides duodecim ,parttm monumento filiis
I 7. partim ,