Cap.II. Ilaaci nuptis,& filiorum natiuitas.
'Hl
&tCC{
«queba-Ablatofio, Ve-6»». CpJrtici-Magnasrem Ci.
atDoribuj
ima.
fuj<
‘i> An>
aellio.
mu-
fatus,
ttceft
iJJi,
irre-
Ait
tpdi
rjnt
k
w
'M
Me
U
CAPVT II.
Ifaaci nuptiae, &: filiorum natiuitas.:textus Hittorh.
Vadragesimvm viderat annum Ifaacus, & pa-trem folicitum tenebat , quibus poffet nuptiarumtaedis lumen addere tanti fiiij virtutibus. Nulla eChananitidis puella placuit feni,vt quae a Noe traxerant ma-ledidum feruitutis, & nimis effent idolorum cultibus ad-did*. Magis libuit, de antiqua Mefopotami* patria,& cog-natione virginem comparare,quam filio adiungat. Rei con-iiliarium ,& procuratorem vocat Eliezerum fibi omniumferuorum fideliffimum, & chariffimum : hunc per Deum,quem de fui femoris carne venturum expedabat, per foede-ra charitatis antiquae orauir,vc Ifaaci hymenaeos curet 5 necfplendidumiuuenemcompareChananitide obfcurer, neuillum ad cognatos reducar,fed potius inde afferat virginem.Hoc vnuro,inquit fenex,aiuramenci religione te reddi t im-munem, fi nulla cognata virgo fponfum amet tam longoemendum itinere. Et illointer geftus laetiffimos nirante,pater conticuit, fperans a Deo fibi paratam nurum. Nequeiter differebat Eliezerus; decsm camelos lediffimis regio-nis, & familiae premit fpoliis, quae virgini notam faciantopulentiam viri. His dudis viam arripit, cuius odauus.fiuedecimus dies hominem reddit Haran propinquum, & vici-niori vrbis purco. Hic folliciciEliezer incipiunc vota , &
Eliezerisvotis folliciratur diuinum numen , vrcoeptisfa-ueat,& virginem promat, quae deceat tantipacriarchae con-nubiunv Eligendae figna ponuntur , li petenti potum hilarisexhibeat,&addat infuper , quod etiam & camelorum velitfitim extinguere. Intereaapparet Rebecca Batuelis filia , Nachoris Abrahami fratris neptis ex Melcha, virgo venuftiffi-mae formae, non multa in comptu, in natiuo decore multa,& multa in officio. Hydriam applicuit fonti implendam , &tantum niuis in manibus applicuit hydriae,quantum fuffice-rer, vt totus,quantus erat fons, in cryftallum irer. Domumreuerfuraeadftac Eliezerus, &inibJitam miratuspulchritu-dinem , Liceat, inquit, decora puella,hofpiti fitibundo detua hydria aquas haurire, quibusinuident vniuerlifontesParadifi. Illa non multum hofpitem morata, inclinatam fuf-tentans manibus hydriam,aquas porrigit,quae de fuftentan-tis beneficio nedara fuperant. Vix hominem fatiarac s bc di-do citius camelis accurrens, quam femel & ter impleuerathydriam,totidem repetitis officiis coram effundit, vc omnesbibant. Non aliter credebant antiqui Nympharum numinafontibus adfticiffe , vt niuali fluenti mortalium lites extin-guerent. Gradiebatur illa, tanta humanitate, tamque con-cinne, rurfufque ea comitatis fpecie , vt in illius contempla-tione cerneret Eliezerus in effedum veniffe vota fua. Vnumreflabat fciendum,puellae genus, quoniamIfaaco de cogna-tione fua debebatur vxor. Itaque rogat Eliezerus,cui numi-ni debeat tanta pulchritudo , quod nata fit. Et parens,&auim promptu fuerunt nobiliffimae virgini. Ad quorum nomi-na exulcans hofpes, vt ex fronte conficiebatur , in fubitaslaetitias affurgit. Tandem verfusadDeum, cuius quali pedi-bus allapfashumi fternebatur, Summe Deus, inquit, firmatuo numinevotamea,firma Abrahami fidem , quando coe-lefti munere fadum eft, vt redo icinere ad domum fratrisdomini meiadducar. Orefeelicem, formofi/Iima)puella,fituas fortunas licuiffetagnofcere, fciuifljefquetui Abrahamipatrui primogenitum Ifaacum te alloqui, tibi adiungi ; quiquo magis te deuinciat,h*cper me offert munufcula,paruaoptaciffimi foederis pignora. Simul dixit,& ex pyxide eruitinaures aureas appendentes ficlos duos,&armillas totidempondo fidorum decem,quibus erga Dominum fuum , affe-dum virginisinclinare nititur. Aduolauit illa ad parentes,prartendit munera, & omnia ex Eliezero audita renuntiat.Erat virgini frater natu maior,cuius nutu regebatur, familia;dec efferat enim Bat uel pater,vt autumant plurimi.Ergo La-banusfororis percepta relatione pergit ad fontem, Elieze-rum inuenic, quem officiose obfecrat, necundetur venirein fibi,8c fuisparatum hofpitium. Succeffere omnes in te-dum,& dum camelos miniftri curant, perlata ccena, & La-ban; humanitas hofpitem ad laborum obliuionem inuitant.
Abftinuic a cibo Eliezerus: fed & antequam menf* accum-bat,lic ram longa’ fufcept* vi* caufas explicuit. Abrahamusmihi herus eft, vir non folumveftn cultor» fed& fanguis»cuiiuramenti religioneadftridus perueni virginem qu*fi-turus,qu* thalamum fplendidiffimi,fandiffimique niuenis,illius primogeniti adimpleat. Tenet femen auit* domus af~fedus, & maxime offendit fucata Chananitidum pulchritu-do i hmcamat de propria ftirpe plantam accipere , cui filioiund* debeat ingentes afummo Deo fibi promiffos bene-didionumfrudus. Eifdem ego agitatus curis longum dime-tioriter ,vrbis accedo fonti, vbi dum coram Deo -paratamconiugio virginem,Domini mei moribus,vir tutibulque de-pingo, adeft Rebecca multis aliis longe fplendidior, & hu-manior eundis. Huius in aipedu , & magis in officio fum-mum Deum Ifaaci pronubum adoro, extradifque inauri-bus aureis, fimul & armillis quali nuptiali xenio fponfamdefigno. Videte,hofpites, quid in Ifaaci genere,quid in for-tunis difpliceat? Aut me in coelum afferite,fi faciatis, vt ve-lit Rebecca Ifaacum habere maritum. Annuunt oranti virgi-nis fratres,& non paucis laetitiae lignis offendunt, fibiforo-ris cum Ifaaco connubium pergratum accidiffe , &foreaufpicatiffimum. Quae tunc vota Eliezeri, qui fenfus fuere?Auri, argentique vim, in diuerfi generis vafis efformatatncrnir,fimulque veftes eadem opuleutia tumentes. His ornatRebeccam,illis matris eius,fratrumque ambitionem replet.Laetantes omnes excipit coena,quae multum coniumpferatnoctis,cum receffumeft. Vbi Sol parturiebatur, adftat Elie—zerus,redeundiad heros de tarditate anxios facultatem con-tendit j tandem a refiftentibus virginis fratribus facultateaccepta,paratam profedionem Rebecc* denuntiat. Liben-tiffimailla atcendic camelum,noua foelicicatis figna profe-dione praetendens Eliezero , quodaderat frudus laboris:peruicerarenim tot incommoda , ne feni hero obnoxiusmaneret. Fratribus iucundiflimum eratfororem iungere illiviro, cui tanta a fummo Deo promiffacognorant. Ancillaenonnull* ibant,inter quas nutrix Rebecc* dominam feque-batur amoris ergo,ali* vtdebica exhiberent obfequia.Om-nes in fcifcitando mule* i at Eliezerus plurimus erat in ex-plicandis Ifaacidocibus, praeftantiaform* ,indolisfuauita-te,&diuitiis Abrahamid* domus. Iamque peruenerant adconfinia Gerar* eahora, qua Ifaacus in .campum diuerte-rat,qui camelorum turmam a longepr*uidens,putansfuos»lento gradu occurrit venientibus. Subit* feruorum vocesfuerunt Ifaacum elfe,qui venerit : nam nota erat gradiendiforma,& vfusin campum prodeundi. Cuius ad afpedumRebecca flamineo circumamida velamine ambulate coepit*quantumuis refiftentis fponfi allapfura pedibus. Rofarumillam vim inclinatam fubleuat Ifaacus , cui longiffimunierat,quod non eam ductr.tad gymneceum, haud dubius afe amandum oblatum a Deo egregi* adolefcentis confor-tium.Tanquam cum Sponfa locutus eftmifi quod adhucre-uerentia accedebat blanditiis. Nec deerat illa laudibus fuistam fubmiffain Sponfum, tam concinna modeflia feinge-rcns,vt conclamatum fit illos a fum^io Deo fuiffe coniun-dos.Sopitus tunc primum eft in Ifaaco materni funeris do-iorjex quo enim a matris fede coepit Rebecca fplendefcerejomnia ludus nubila difperiere, &quem matri Ifaacus affe-ctum debuerat, fponf* reddidit. Vna in iis c*dis, Abrahami-dum votis tardauitrefpondereRebecc*foecunditas , quaefub fterilitatis nota delitefcens, affiduis tandem lfa3ci pre-cibus excitata fic creuit» vt gemina prole audus, ferotinusvterusintumefcerec. Fuit vterusIfaaci filiispal*ftra : ibienim infantes hoftilibus agitari moribus vique ad matrisquerelam ,pofterornmfuorum f*uiffimapr*fignabant bel-la. Nafcendi ordo primatum Efau dedit, ex quo a fratre Ia-cob deturbaretur , quando is nafcebatur adnitens plantanjmaioris fratris fubuertere. Vt ambo fratres creuerint, vt al-ter a matre,alter a patre amaretur;vt repulfo Efau patris be-nedidionem Iacob furatus fuerit, fuperius dixi, vbi Iacobiad amuffim hiftoriam texui.
PARS PRIMA.
<Jk'oralia circa textus literam .
T nuptias, & filios Ifaaci recenfere conatus fui,iam deW& liter* cortice cx facro textu nobis veniunt mella pro-menda
G tnt [»
I
/