Cap.I V. Sulanna lenibus refiftit.
3*5
folljj
'habtt
Sufan*
etnoiy
f«im
fljriiii
' horti,itatem,
ib.a*
'.toiutjt,.
WDlm k
Ikl
ittjtit,
wjm
Vugi-
ligna-
vernet
iarum
jiUum
radi-
.Ha-
:sl»
aret.
dum
nant,
15 Bf|
ibim} Ait „tmft
niii'
far*
m,
'sit
V’
•t-
MI
m,
ofi
:li-
agi-
dci*
>pe-
cba*
Jn*
m, „
ii,i
i(i*
fi
ut
#
ut»
di*
fi*
!ll*
•ni»
(}>
iif
Ambrof.
lob I,
Zeno.
Zuc.i.
Bafil Sei.
Ambrof.
Matth. 17.
Ambrof.
Auguft.
Cur magis ipfa tacebat ? An.quia afTenriebatur cis ? Ab- Jlit: imo nuilum efficacius telum aduersus illos poterat tcomorquere,quam caftum, & verecundum in illa le fi-lentium. Ad haec D.Ambrof.lib. 1 .Officior.cap. 3.ait: Efimagnamn:gatiofum filentium,vt erat Sufann&,qiu plus egittacende,qudm fi effet locuta.Tacendo enim apud homines,locutae fi Deo : nec vllum maius indictum fus, cafiitattt inuemt ,qudmfilentium. Confcientialoquebatur.vbi vox non audiebatur 5 necquarebatprefe hominum tudiemm, qua habebat Domini teftt-montum. Non ociofum.,fed negotiofum erat Sulanna? fi-lentium: etii enim videbatur tacens quiefeeresat illo fuolilentio fehciifime aduersus hoftes pugnabar,eofque fel-litatis conuincebat. Nouit femper feliciter pugnare op-portunum filentium. lob 1 .audio crudeles nucios a Dia-bolo miffbs,qui illum expugnarent,fic: Nunctus venit adlob dicens:Bouts arabant . afin& pafcebantur iuxta eos: irffoe-Tunt Sabai,& tulerunt omma,&pueros percufferunt gladie : &tua fi ego (plw.vt nunctarem ttbt,Cumque adhuc ille loqueretur,
'Venit alter,(y dtxit: Ignes De» cecidit ecalo , & tuitas cites,pue-tofique confumpfit',& ■ ffugiego folus.vt nuntiarem tibi.Sed il-lo a U huc Ioquete,venit ahus,($< dixit .Chald&t fecerunt tres tur-mas, & inuaferunt camelos. & tulerunt eos,mcnon & pueros per-(ufieiunt gladio :& ego fugi,'6: c. Sic lobi prarcoreia hi nucijconfnngebantiinteiearamen nullum lobi auditur verbfi.Cur,lobe,interadeo crudelia verba non eminis verbumaduersus hoftes i fcd magis eligis inter eorum rabies ta-cere?Sapienter elegit lobfilentium,quo non quiefcebaidefidiolusiled ardentiflimum aduersus hortes bellum ge-rebat. D.Zeno ferm.de 1 at. igitur nouum.acpene incredibilecommittiturpr alium. Vitra morem Diabolus pugnat.fed lob dij-fimulando plus pugnat. Non erat lobi filentium onofumpfed negotiolum : plus tacendo pugnabat,durioribufquetelis configebat hortem,Eft equidem filentium opportu-num ad victoriam.efficadus contentidima voce.Luc.c. 1.pepern Maria Filium luum , & rcclinamt eum in prsefe-pvor& ecce Angelus defeendit de csclo,& ad pallores lo-quitur dicens : §luia natus efi vobis hodieSaluator , qut efiChnfius Domini.Et fubito facta efi cum Angdo multitudo mi-htiacileflu laudantium Dominum. Et inter tot Angelorumvoces Puerum mauikftantjum ipfe Puer filebae.Etquan-do verunque miraculum efTet,quod Angeli venirent, &apparerent loquemesad paftores ,aut quodpuerjoque-retur, & ipfe per fe natiuitatern fuam reuelaret paftori-busicur magis ipfe voluit /ilere, & quod Angeiiloque-rentur ? Erar equidem filentium pueri efficacius ad vfforiam contentidima totius ca?leflis militis voce.D.Ba-fil.SeJ.orat. iixxTanti fiunt te8es,ip[edefe ccnticefcit: nouitenim opportunum filentium in contentam vocemerumptre Qpidpulchrius ? Plufquam contencifiimt? voces perfuadet filentium opportunum.
§. XVII.
UvtHtesnontam probantur verbis , quamflentio.
J Oquebanturequidcm fenes turpia contra Sufinnam,A—'dicente T CXXll.-Pofiqudm autem fenes locuti funi,erubue-runt /erui vehementer. Nec dicitur Sulanna locuta fuiffe.Cur,Sufan na, non loqueris? A udis, te adulteram p radica-ri,adeo vt erubefeant tui ferui,&' taces > Cur non magisclamas,tuamque notidirnatn honefiattm praedicas ? AuD.Ambr.lib.i.Offic.c 5 .Necvllum matus indicium futcafti-ta:u inuemt,quam y/Ve/mw/ft.Equidem inter tot turpia elo-gia filentium euidens argumentum erat virtutis interi-ite.Matrh.2.7 locutus deleiu didv.Cum aeeufaretfir d Principi-bus Sacerdotum,& Senioribus,nihil refiondit.Tuae dicit illi pi~latus. Nsn audis,quanta adttersum te dicunt tefiimoniafEt nonrefpondu ei verbum,ita vt miraretur Pr&fes vehementer. Interinconditas voces accufatorum, iuter innumera hoftiumtcfiimoni^falfa tacebat Iefus,nec vllum dabarpro defen •iione iua verbum.Et cur vel tunc magis fuas& diuinas,®ias virtutes promebat?D.Ambr.lib. 1 o.in Luc. de hocChrifti lilentio ait: Illud tamen pr&flantijfimum,quod maluitR*gem fe probare,qudm dicere. Fugit verba,abftinuit a voce,
& clamore,etiam inter falfidima rcfhmonia , quo magis,
& euidenrius animum fuum probabat regium,&liberumab omni feruitutepeccati.D.Aug.fer.n8.dc temp.Melioreftcaufa.qui non defenditur,&probatur: plenior iufiitia , quanon verbis adfiruitur ',fed veritate fulcitur. Tactat lingua nt-
Baeza de Chrifio figur.Tom.VI,
cejfe e(l,vbi ipfa veritas fibi adefi. Nolo fic defendi iuftitiam .ficut f»let iniquitas excufan. Pro iniquitate excubandaRhetorum accedant iiumina.Virtus folafua veritate gau-det probari,
§. XVIII.
nfifjagis propria confctentU , quam linguafidendum.
A Dhuc noto,quod fenes loquantur contra Sufannamdicente TtXt.Pofiqudm fenes locuti funt, erubuerunt fer -ni. Et non dicatur Sulanna,aut erubuifie,aut locuta fuifleverbum.Merito enim Sulanna in illo confliflu abjHnuitaverbis, quae innocentiam luam proclamarent /contentateftimonio propriae confcienuae. Sic tuiti debent magispropriae confcienuae fidere,quam verborum teftimooiis.
Dicebat Pfal.38. obmutui, & humiliatusftim.&fiiui d bonis, ^ '* *Cumiibi obloquentes patiebatur hoftes, bonus filebac.
Illi mala aduersus eum prodamabantiipfe confcius bo-norum operum,nullum dicebat j fed magis filebat. Curhoc ? Quia magis fidebar propriae confcientiar, quamverbis. Ex quo ait D.Arnbrof.lio. 1.Officior.cap.J. lufiiefi dtjfimulare , nihil loqui , tenere bonum fruclum conficientis ,, Ambrof.plus committere bonoium indicio , qudm criminantis in folent is,contentum ejje grauitate morum fuorum. Hoc efi emm filere kbonis;qu i a bene fibi confcius, falfis non debet moneri,nec sfiima-re plus pondem in alieno cjfe comiiuio , qudm in fuo teftimonio •
Decet equidem,iuftum contentum cfte grauitate morum,
& confcientia bonorum Gperum, quae potens efteon-yincerc falfirans calumniatorem. Sic z Reg.a6. Semciconuitia laciebat in Dauid j & tantus Rex vocabatur vir *<&*$•* *(anguinum, hoc eft,homicida, a vili homuncione. Tace-bat tamen fandius Rex plus fidens confcienciae propriae,quam verbis defenfionis. De quo ait D. Ambrof. lib.r,Qff\c\arxip.6.lbat ergo Rex tanqudm mutus,humtliatus:ibat tacens , nec monebatur, cum vir appellaretur fanguinis,qui er at confcius propris manfueiudims. Non ergo mottebatufcanuit iis , qui abundabat bonorum operum confcientia. Cuiabundabat bonorum operum confcientia, non moueba-tur conuitiis falfis,nec ad conuitia attendebat i fed ma-gis ea delpiciebar tacens. Vt pergar D Ambrof. fatu»;
Itaque is, qui citoiniuria monetur ,fa it fe dignum vidert contu- Ambrof»meli a,dum vult ea indignus probari. Melior efi itaque , quicontemnit imuriam.qudm qut dolet, { §pui enim contemnit,qua finon [enti at ,iia defipicit.-quf autem dolet ,quafi fen ferit, torque*tur. SiClbl,
§. XIX.
/nter rrndias iniuria* maximi d lingua catten*darn propria .
D IcitText.Pc^wi*?» locuti r unt fenes,erubuerunt ferui. E$
bene non dicitur ibi locuta fuifle Sufanna docensnos faodtafoemina.vt interiniurias maxime a lingua no-ftra,nc exoibitet,timere d-beamus.Ait Pfal.90. ipfe libe- $fal.$Q.rauit me d laqueo venantium, & d verbo affero. Symmachuslegit.M verbo irritationis ,i\\) legunt,* verbo perturbationis, SytXUnach*Quippe inter auditas iniurias : verba prodeunt ab animoirritaro,& commoto,& exafperatoi& inde timei 1 debentilla Yerba.ne fint laquei,qui nos in mortem trahant. Proquo dicebat D. Ambrol.lib. 1.Officior cap.4 Non mmeri *tb Propheta dictt.Quia ipfe liberauit mede laqueo venantium»
d verbo aspero. Symmachus,irritationis verbum dixit,alii , *
perturbationis. Laqueu-i aduitfarq eft fermo nofter, fed etiam **
ipfe non minus aduerfanus efi nobis. Loquimur plerunque,quod inimicus excipiat,&quafi notiro gladio nos vulneret. Ex*plorat adaerfartus noftraarma.& concutit fua tela. Si videritmoneri me.tnferit aculeos fuos, vt femtnarta turgioruro excitet,ffuafi efcam proponit vind>£li, pcjfibilitatem.vt dum vindicarecupio, ipfe me inferam laqueo , 0» nodum mortis adftringftm.
Hoftis nofter nos facit iniurus, & contumeliis peti,vt irritati , & perturbati , & exalperaci prorumpa-mus in verba,in quious laqueusfit tnullibienim pericu-lofiordaqueus eft , quam in verbis noftris, (iabanimoirritato procedunt, A quo laqueo ille folus liberatur,qui inter iniurias nouit tacere. Vt dicat Ecclefiaftic.
C.16. Beatus,qui teflus eft d lingua nequatn-.quim iracundiamillius no,n tr an finit, & qut non attraxit iugum illius,^ in vin -
£ £ culif
x