De Matrimonii
trimonium, cum violentia tolleretur vo-luntarium. 1
jr. xr.
Bt Impedimento criminis .
DupLEX assignatur crimen , quo Ma-trimonium vel contrahendum impedit ,vel contractum dirimit. Primum est uxo-ricidium , si quis v. g. ut alteram sume-ret , uxorem propriam necaret, modo ta-men ea quam vult ducere, sit ejusdem cri-minis conscia: Alterum, est adulterium ,puta si mulier faciat sui copiam viro uxo-rato , ea conditione & lege , ut defun-cta ejus uxore , illam accipiat in suam;qua? quidem impedimenta non sine ma-gna sapientia induxit Ecdesia , ut homi-nes & a peccatis nefandi» deterreret,&«orum compesceret incontinentiam .
§uares I. Num vir , qui , relicta pro-pria uxore, cum concubina sua in terramalienigenam abiit ; sed certior factus demorte propriae uxoris, possit cum illa nu-bere f*
Respondeo I. affirmative ; tametsi enimsaepius concubuerit cum aliena, nulla ta-men, ut supponitur , fuit promissio de Ma-trimonio contrahendo,- hinc, ista seclusafide, adulterium non censetur causa mor-tis propriae uxoris. Sic habetur can. Kulturi. ik can. Hhtd 3. 31. q. 1. Suffragatur S.August. Lib.i.de nuptiis & concupiscen-tia cap. 10. n. 11.“ Mortuo viro, ,„ cum quo verum connubium fuit, fieriverum connubium potest cum quo prius9) adulterium fuit . ,, \n cap. Laudabilem 1.de ecuverf. infidelium , L. 3. iit. 39. conci-nit Concilium Tribunenfe can. 40. & 51.
Respondeo II. Non • idem este sentien-dum, si, vivente propria uxore, nupsis-set eum concubina, sub conditione Matri-monium illicitum in Conventu Ecclesiasratificandi : ibi enim duplex impedimen-tum dirimens affulget, videlicet Sc rationeMatrimonii initi, vivente propria uxore,& ratione adulterii criminis , quod habuitannexam conditionem de Matrimonio ce-lebrando . Requiritur igitur ut mulier sitcriminis conscia : ita declaravit Coelesti-nus III. in cap. Laudabilem I. de conversiinfidelium L. 3. tit. 33. concinit ConciliumTriburienfe can. 40. & y,.fitfpQtideo {II, Matrimonium validum c
Iustitusione 0 V. 237
contra exiliere , si aliquis defloraret vir-ginem sub promissione & fide Matrimo-nii , ipsa Ignorante , quod stuprator jamesset Matrimonio conjunctus : Tametsienim peccaverit, bona tamen fide , intui-tu Matrimonii futuri cum altero fornica-ta est . Sic declaravit Alexand. III. incap .Propositum , de eo qui duxit in Matri-monium : " Propositum est nobis , ait >„ quod vir quidam uxorem habens , sibi,, aliam hujusmodi rei insciam copulavit j,, sed prima mortua nititur discedere a se-,, eunda , licet autem in canonibus ha-,, beatur ut nullus copulet Matrimonio,„ quam prius polluerat adulterio , & illam„ maxime, cui fidem dederat, uxore sua,, vivente.... quia tamen praefata mulier„ erat inscia quod ille haberet uxorem,, viventem , nec dignum est ut praedictus„ vir qui scienter contra Canones venerat,„ lucrum de suo dolo reportet,- consulca-„ tioni tuae taliter respondemus, quod nisi„ mulier divortium petat, ad petitionem,, viri non sunt aliquatenus separandi. „§u*res II, An Lucius teneatur nuberecum puella cui , vivente propria uxore,Matrimonii fidem promisit , & hoc postmortem propriae sponsae f*
fiejpondeo non teneri stare promissis ,quas citra dubium fuerunt illicita . Cumenim vir alicujus filias amore captus defuturo Matrimonio cum ea contrahendpdat fidem, hoc saepius parat libidinis Scadulterii incendium .• Si tamen decursutemporum Lucius, mortua prima uxore,cum enuntiata nuberet , validum foretMatrimonium juxta declarationem Gre-gorii IX. in cap. Si quit fin. de eo quiduxit in matr. quam ‘polluit per adulte-rium : “ Si quis , uxore vivente , fide,, data promisit aliam fe ducturum , vel,, cum ipsa de facto contraxit , si nec,, ante, nec post , legitima ejus fupersti-,, te , cognovit eamdem j quamvis utrique,, ipsorum pro eo , quod in hoc graviter„ deliquerint , sit poenitentia injungen-,, da , non est tamen Matrimonium quod„ cum ea contraxit , post uxoris obitum,, dirimendum. ,,
Querer Ilj. Num validum sit Matri-monium Jpan-iis, qui vivente propria uxo-re , saepius concubuit cum Elisabeth, istavero inscia , veneno mortem propriaeuxoris acceleravit , tum cum -concubinanupsit. - -