H. C A RD ANI CcOMMEN T. a 3
Hippocrates non uideatur iniſſe eam rationemquam Galenus onnino probat, ſed ut ſit reſolutiua certe compoſitiuæ permiſti conſeriptus ut cæateri libri qui plenẽ aliquid docent, quanquam&ila diuiſio artium ſit hic autem Hippocrates ſci-entiam docet cum in nullo actu conſtet, nec facerequicquam doceat, ut etiam ſit ſcientia contem-platrix.
Demonſtrationis genus eſt, cauſa ad effe-ckum, ſimplicißimus ac nobilißimuis, aut ſaltempropter quid dici poteſt ſi ad totam ſcientiam reaferatun. unt enim demonſtrationes ſimpliciterperfecle, it in mathematicis primis, quædam ſimepliciter imperfectæt ut in mathematicis ſubiectis:licet poſtremæ in Aſtrologia optica, Muſica ui-dentur ſimpliciter perfectæ demonſtrationes. Prime autẽ maniffſtæ ſunt ab effectu ſupra cauſam.
De ſubiecto dicemus ubi de nomine libri age-tur. Diuiſio autem eſt in quatuor partes iuxtaAlemanum, in prima agit de locis in generali, inſecunda de Aquis(cæterum de Aquis) in tertia deTemporibus, ibi(cæterum de Annis hoc modo)quarta agit de regionibus ut Aſia,& Europa,&ut ad cœlum ſitæ ſunt, ac iuxta leges ibi(uolo au-tem e de Aſta). Aliter diuiſus eſt d HieronymoDonxelino in capita duodecim, primum continetfrocemium, ſecundum de ſitu urbium ac uentis,tertium, quartum& quintum de Aquis, in tertiode ortis ſclicet a terra, in quarto de deſcendenti-bus a ccelo, in quinto de noæa aquarum malarum,in ſexto de temporibus, in ſeptimo de regionibusAfricæ, in octauo, nono de Hſiæ populis, in deci-mo& undecimo de Scythis, in duodecimo deEuropeis.
LE CTIO IL SVPERTITVLO
Hippocratis liber De Aere,Aquis& locis.
Galenus libro De libris proprijs ſuo ſolitomore inſcriptionem antiquam hulus libri ſic mu-taſſe teſtatur, Hippocratis De Habitationibus,Aquis, Temporibus, c Regionibus( cap. ſexto)Quod etſi melior eſſet, parum tamen profutu-ra eſt huiuſmodi mutatio, niſi quis exiſtimet in ti-tulo libri cuiuſcunque omnia que in illo tractan-tur explicari debere. vt ergo uideamus, ſi quid inantiqua deſit, primum broponamus ea in quibusconueniunt: conueniunt ſane in Aquis, locos po-ſuit pro regionibus. loci generalius habent ſigni-Fcatum quam regio, hanc ſtabilitatem uelle ſequi
in ſeriptis ſapientißimi uiri iudicio maxim ilalius, præcipuè nullius cauſa, niſi ut eum accuſemus, penè impium nedum abſurdum eſſe puto.Cum tamen ibi etiam magis de locis qudim regionibus agat. inquit enim(lib.. tex. 2 4.) blautem non in ſua poteſtate uiuunt homines neq; ſuiiuris ſunt, ſed dominis parent, ibi non multum ciarioſi ſunt: hoc autem nõ regiones diſtinguit, ſed locos potius: Et inde clarius cũ ſubijcit(Tex. 27.Quicunq; in Aſia Græci itemq́; Barbari dominisnon ſabſunt, ut non Paphlagones, d phrygibusaut Cilicis diſtinguat ſed iuxta loca: ꝑſ ita ſi prosprietatem in titulo ſequi uoluerimus, neque de locis neq; regionibus, ſed dentibus titulum inſtituesre oportebat. Hoc tamen commodi ineſt in Gale-ni deſcriptione, quòd ſingularum partium ordianem ex titulo, quo deinceps ab Hippocrate trasctantur cognoſcere licet. velut quod primo agatde Habitationibus, ubi etiam de Ventis, in ſecunada parte de Aquis,& ita de alijs:miſſa igitur hæcfaciamus,& diſcrimen quæramus: Hippocratesinſcribit de gere, Calenus loco huius de Habitaationibus& Temporibus poſuit: Plura compre-henduntur ſub hoc nomine aer, quàm habitatio-num e temporum nomine uelut uenti, aur pra-uæ ſoderum conſttutiones, immenſus calor pre-ter rationem, aut frigus ut uicißim ſub habitatio-nis nomine alia etiam ab dere ſeiuncta continenatur, cuiuſmodi cubiculum,& quæ in domo ſunt,O præſertim ſubterranea. Sed omißis inutilibusdiſquiſitionibus potius uideamus, quodnam ſitſubiectum huius libri, quæ nam tractatio, ſeu quæmens Hippocratis,& quomodo pertineat hic liaber ad artem medicinæ, ex eo enim diſcemus tractationem atq; ſubiectum. Pico ergo, quod Hip-bocrates intẽdebat per has peregrinationes quatuor præcipua conſequi per ſe,& tertium quodad illa conſequebatur honeſtum,& ut ille dicebatin initio ſui Operis:Die mihi muſa uirum captæ poſt tempora TroiæQui mores hominum multorum uidit e urbes.Honeſtiſima uoluptas eſt ocium peregrinastionis, adeò ut pro negocio cenſeri pot uelut erbro negocio ocium haberi, tantum in eo eſt iucunditatis:mouetur corpus, quieſcit animus. Home-rus inter reliquos,& Strabo, ac Pauſanias diu beregrinati ſunt. Sic& ipſe Hippocrates, Galenus,Paulus,& Princeps maximam orbis partemperuagati ſunt. Indicium de Galeno habemus,dum de uinis tractat.(tertio de victu in Acut.comment. 8.)2* De